1849
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Rok 1849 / MDCCCXLIX
stulecia: XVIII wiek ~ XIX wiek ~ XX wiek
dziesięciolecia: 1810–1819 • 1820–1829 • 1830–1839 • 1840–1849 • 1850–1859 • 1860–1869 • 1870–1879
lata: 1839 « 1844 « 1845 « 1846 « 1847 « 1848 « 1849 » 1850 » 1851 » 1852 » 1853 » 1854 » 1859
[edytuj] Wydarzenia w Polsce
- 7 kwietnia – Wiosna Ludów: Jan Gajda w odezwie opublikowanej na łamach polskojęzycznego Dziennika Górnośląskiego, zaapelował o utworzenie Ligi Śląskiej dla poparcia narodowości śląskiej.
- 19 kwietnia – Ignacy Paprocki został prezydentem Krakowa.
- Wprowadzenie w Galicji i okręgu krakowskim stanu wojennego (w Krakowie trwał do maja 1854).
[edytuj] Wydarzenia na świecie
- styczeń – zajęcie Budy i Pesztu przez wojska austriackie.
- 14 lutego – w Nowym Jorku zrobiono po raz pierwszy w historii zdjęcie amerykańskiemu prezydentowi Jamesowi Knoxowi Polkowi.
- 27 lutego – powstanie węgierskie: klęska wojsk węgierskich w bitwie z Austriakami pod Kápolną.
- 4 marca – cesarz Franciszek Józef I manifestem ołomunieckim włączył Węgry do ziem cesarstwa przekreślając ich niezależność.
- 15 marca – w Paryżu ukazało się pierwsze wydanie Trybuny Ludów; dziennika politycznego wydawanego w języku francuskim przez Adama Mickiewicza.
- 21 marca – armia piemoncka dowodzona przez generała Wojciecha Chrzanowskiego została pobita w bitwie pod Mortarą przez austriacką armię Josepha Radetzky'ego.
- 23 marca – doszło do drugiej bitwy pod Nowarą (pierwsza 1513).
- 29 marca – Wielka Brytania anektowała Pendżab.
- 10 kwietnia – Walter Hunt wynalazł agrafkę.
- 12 kwietnia – Annibale de Gasparis odkrywa planetoidę 10 Hygiea.
- 14 kwietnia – rząd i sejm węgierski przeniosły się do Debreczyna i ogłosiły deklarację niepodległości oraz detronizację Habsburgów.
- 9 maja – zakończyło się powstanie drezdeńskie.
- 5 czerwca – po podpisaniu nowej konstytucji Dania stała się monarchią konstytucyjną.
- 13 czerwca – nieudana próba wzniecenia rewolucji w Paryżu.
- 2 lipca – wojska austriackie oblegały zbuntowaną Wenecję. Dokonały, pierwszego w historii, ataku bombowego na włoską w. Murano (rozkaz marsz. Josepha Radetzky'ego).
- 18 lipca – założono Uniwersytet Republiki w stolicy Urugwaju Montevideo.
- 9 sierpnia – powstanie węgierskie: porażka powstańców w bitwie pod Temeszwarem.
- 13 sierpnia – armia węgierska poniosła klęskę pod Vilagos. Upadło powstanie węgierskie.
- 22 sierpnia – drugi atak z powietrza w historii świata. Wojska austriackie za pomocą balonów zbombardowały Wenecję podczas walk mieszkańców o niepodległość.
- 26 sierpnia – prezydent Haiti Faustin Soulouque ogłosił się cesarzem i przyjął imię Faustyn I.
- 3 października – na 4 dni przed śmiercią Edgar Allan Poe został znaleziony na ulicy w Baltimore w stanie delirium.
- 16 listopada – Fiodor Dostojewski został skazany na śmierć.
- 2 grudnia – został ustanowiony Order Franciszka Józefa.
- 22 grudnia – stojący przed plutonem egzekucyjnym Fiodor Dostojewski i inni członkowie Koła Pietraszewskiego, zostali w ostatniej chwili ułaskawieni przez cara Mikołaja I.
- 20 listopada – otwarto Most Łańcuchowy w Budapeszcie.
- 18 grudnia – Amerykanin William Cranch Bond wykonał pierwsze teleskopowe zdjęcie Księżyca.
- 28 grudnia – francuski krawiec M. Jolly-Bellin wykonał pranie „na sucho”, gdy przypadkiem przewrócił lampę terpentynową i zauważył efekt czyszczący tej substancji.
- 30 grudnia – w Opawie utworzono Sejm Ziemi Śląskiej.
[edytuj] Urodzili się
- 30 stycznia – Piotr Wawrzyniak, polski duchowny, działacz społeczny i gospodarczy w Wielkopolsce (zm. 1910)
- 22 stycznia – August Strindberg, szwedzki dramatopisarz (zm. 1912)
- 6 kwietnia – John William Waterhouse, brytyjski malarz (zm. 1917)
- 25 kwietnia – Felix Klein, niemiecki matematyk (zm. 1925)
- 26 września – Iwan Pawłow, rosyjski fizjolog (zm. 1936)
- 30 września – Michał Bobrzyński, polski historyk i konserwatywny polityk (zm. 1935)
- 11 października – Alfred Wierusz-Kowalski, polski malarz (zm. 1915)
- 7 listopada – Józef Chełmoński, polski malarz realista (zm. 1914)
- 29 listopada – John Ambrose Fleming, wynalazca lampy próżniowej (zm. 1945)
- Barbara Cui Lian, chińska męczennica, święta katolicka (zm. 1900)
- Maria Du Zhao, chińska męczennica, święta katolicka (zm. 1900)
[edytuj] Zmarli
- 17 marca – Wilhelm II, król Holandii i wielki książę Luksemburga (ur. 1792)
- 24 marca – Johann Wolfgang Döbereiner, niemiecki chemik (ur. 1780)
- 1 kwietnia – Ludwik Pavoni, włoski ksiądz, błogosławiony katolicki (ur. 1784)
- 3 kwietnia – Juliusz Słowacki, polski poeta (ur. 1809)
- 10 maja – Hokusai Katsushika, japoński malarz (ur. 1760)
- 15 czerwca – James Polk, 11. prezydent USA (ur. 1795)
- 30 lipca – Jacob Perkins, amerykański fizyk, wynalazca i inżynier (ur. 1766)
- 31 lipca – Sándor Petőfi, węgierski poeta (ur. 1823)
- 25 września – Johann Strauss (ojciec), austriacki kompozytor (ur. 1804)
- 6 października – Maria Róża Durocher, kanadyjska zakonnica, błogosławiona katolicka (ur. 1811)
- 7 października – Edgar Allan Poe, amerykański pisarz (ur. 1809)
- 17 października – Fryderyk Chopin, polski kompozytor (ur. 1810)
[edytuj] Święta ruchome
- Tłusty czwartek: 15 lutego
- Ostatki: 20 lutego
- Popielec: 21 lutego
- Niedziela Palmowa: 1 kwietnia
- Wielki Czwartek: 5 kwietnia
- Wielki Piątek: 6 kwietnia
- Wielka Sobota: 7 kwietnia
- Wielkanoc: 8 kwietnia
- Poniedziałek wielkanocny: 9 kwietnia
- Wniebowstąpienie: 17 maja
- Zesłanie Ducha Świętego: 27 maja
- Boże Ciało: 7 czerwca