29 października jest 302. (w latach przestępnych 303.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 63 dni.
- imieniny obchodzą: Dalia, Dalimir, Donat, Ermelinda, Euzebia, Felicjan, Franciszek, Ida, Lubgost, Maksymilian, Narcyz, Piotr, Serafin, Teodor, Walenty, Walentyn, Wioletta, Zenobiusz i Żelibor.
- Turcja – Święto Republiki[1] (święto państwowe, rocznica proklamowania niepodległości)
- Tunezja – Święto Nazwania[1]
- międzynarodowe – Międzynarodowy Dzień Łuszczycy [2]
- wspomnienia i święta w Kościele katolickim[3][4], obchodzą:
[edytuj] Wydarzenia w Polsce
[edytuj] Wydarzenia na świecie
- 437 – Cesarz zachodniorzymski Walentynian III ożenił się z Licynią Eudoksją.
- 1187 – Papież Grzegorz VIII wydał bullę Audita tremendi wzywającą do III wyprawy krzyżowej.
- 1268 – W Neapolu z rozkazu króla Neapolu i Sycylii Karola Andegaweńskiego zostali publicznie ścięci 16-letni książę Szwabii, król Sycylii i tytularny król Jerozolimy Konradyn i jego przyjaciel Fryderyk von Baden, którzy trafili do niewoli po przegranej bitwie pod Tagliacozzo.
- 1281 – W bitwie pod Himsem armia sułtana Mameluków Kalawuna pokonała armię mongolskich Ilchanidów pod dowództwem Mongkego Temura i sprzymierzonych chrześcijan.
- 1390 – Pierwszy proces o czary w Paryżu.
- 1525 – Marcin Luter odprawił w Wittenberdze pierwszą mszę w języku niemieckim.
- 1591 – Innocenty IX został wybrany na papieża.
- 1618 – W Londynie został ścięty Sir Walter Raleigh, żeglarz, pisarz i faworyt Elżbiety I.
- 1665 – Kongijskie odziały królewskie poniosły druzgocącą klęskę w bitwie pod Mbwila z portugalskim kolonistami.
- 1682 – William Penn przybył do Pensylwanii.
- 1762 – Wojna siedmioletnia: zwycięstwo pruskie w bitwie pod Freibergiem.
- 1787 – W Pradze odbyła się premiera opery Don Giovanni Wolfganga Amadeusza Mozarta.
- 1863 – Założono Międzynarodowy Czerwony Krzyż.
- 1888 – W Konstantynopolu 9 państw europejskich podpisało konwencję gwarantującą swobodę korzystania z Kanału Sueskiego.
- 1894 – Książę Chlodwig zu Hohenlohe-Schillingsfürst został kanclerzem Rzeszy i premierem Prus.
- 1900 – Wybuch w zakładach chemicznych w Nowym Jorku zabił około 200 osób.
- 1910 – Założono klub piłkarski Austria Wiedeń.
- 1911 – Reprezentacja Luksemburga w piłce nożnej rozegrała swój pierwszy oficjalny mecz, przegrywając z Francją 1:4.
- 1912 – I wojna bałkańska: rozpoczęła się bułgarsko-turecka bitwa pod Lüleburgaz.
- 1914:
- 1917 – Niemiec Max Heiser opublikował zbiór zasad gry w piłkę ręczną.
- 1918 – Proklamowano Państwo Słoweńców, Chorwatów i Serbów.
- 1922 – Marsz na Rzym: król Włoch Wiktor Emanuel III powierzył Benito Mussoliniemu misję utworzenia rządu.
- 1923 – Proklamowano Republikę Turecką.
- 1932:
- 1944 – II wojna światowa: dywizja gen. Maczka wyzwoliła Bredę.
- 1945:
- 1948 – Izraelscy żołnierze dokonali masakry mieszkańców arabskiej wioski Safsaf w Galilei; zginęło 50-70 osób.
- 1950 – Gustaw VI Adolf został królem Szwecji.
- 1953 – Ustanowiono najwyższe panamskie odznaczenie – Order Manuela Amadora Guerrero.
- 1955 – Radziecki pancernik Noworossyjsk zatonął po wpadnięciu na poniemiecką minę morską na redzie portu w Sewastopolu; zginęło 608 czlonkow załogi.
- 1956:
- 1957:
- 1958 – Ne Win został premierem Birmy.
- 1959:
- Dokonano oblotu samolotu pasażerskiego An-24.
- Ukazał się pierwszy komiks z przygodami Asterixa.
- 1960 – Muhammad Ali stoczył pierwszą zawodową walkę bokserską, wygrywając na punkty z Tunneyem Hunsakerem.
- 1961:
- 1964 – Zjednoczona Republika Tanganiki i Zanzibaru przyjęła nazwę Republika Tanzanii.
- 1965 – Premiera filmu Żandarm w Nowym Jorku.
- 1966:
- 1969 – W USA wysłano pierwszą wiadomość przez Arpanet, przodka Internetu.
- 1976 – Erich Honecker został przewodniczącym Rady Państwa NRD.
- 1984 – wydany został pierwszy singiel You're My Heart, You're My Soul niemieckiego duetu Modern Talking.
- 1991 – Amerykańska sonda Galileo przeleciała w odległości ok. 5 tys km od planetoidy Gaspra.
- 1994 – Raúl González Blanco w wieku 17 lat i 4 miesięcy zadebiutował w barwach Realu Madryt w spotkaniu wyjazdowym z Realem Saragossa.
- 1996 – Abd Allah ibn Chalifa as-Sani został premierem Kataru.
- 1998:
- 63 osoby zginęły, a 213 zostało rannych w pożarze klubu nocnego w szwedzkim Göteborgu.
- Po 36 latach amerykański astronauta i polityk John Glenn odbył na pokładzie wahadłowca Discovery swój drugi lot kosmiczny, zostając w wieku 77 lat najstarszym człowiekiem w kosmosie.
- 1999 – Ilir Meta został premierem Albanii.
- 2002 – 60 osób zginęło, a około 100 zostało rannych w pożarze centrum handlowego w mieście Ho Chi Minh w południowym Wietnamie.
- 2004:
- 2005 – 61 osób zginęło w zamachach bombowych w New Delhi.
- 2006:
- 2007 – Major Siergiej Jurenja został skazany przez sąd wojskowy w Moskwie na 7 lat więzienia za szpiegostwo na rzecz Polski.
- 2008:
[edytuj] Urodzili się
- 1507 – Fernando Álvarez de Toledo, książę Alby, namiestnik Niderlandów, wicekról Portugalii (zm. 1582)
- 1551 – Łazarz I Starszy Henckel von Donnersmarck, hrabia, władca Bytomia, Tarnowskich Gór i Bogumina (zm. 1624)
- 1682 – Pierre François Xavier de Charlevoix, francuski historyk, jezuita, misjonarz (zm. 1761)
- 1706 – Wacław Rzewuski, hetman wielki koronny, wojewoda podolski i krakowski, pisarz (zm. 1779)
- 1740 – James Boswell, szkocki prawnik, pamiętnikarz (zm. 1795)
- 1780 – Stanisław Grabowski, hrabia, polski polityk, naturalny syn Stanisława Augusta Poniatowskiego (zm. 1845)
- 1800 – Michał Podczaszyński, polski dziennikarz, krytyk literacki (zm. 1835)
- 1811 – Louis Blanc, francuski polityk, historyk (zm. 1882)
- 1817 – Antoni Bronikowski, polski pedagog, poeta (zm. 1884)
- 1822 – Mieczysław Ledóchowski, polski duchowny katolicki, kardynał, arcybiskup gnieźnieński, prymas Polski (zm. 1902)
- 1829 – Marcin Borelowski, polski działacz społeczny, pułkownik, uczestnik powstania styczniowego (zm. 1863)
- 1833 – Celina Borzęcka, błogosławiona, polska zakonnica, założycielka zmartwychwstanek (zm. 1913)
- 1844 – Franciszek Kasparek, polski prawnik (zm. 1903)
- 1861 – Andriej Riabuszkin, rosyjski malarz (zm. 1904)
- 1871 – Tadeusz Grabowski, polski historyk literatury (zm. 1960)
- 1874 – Józef Markowski, polski anatom (zm. 1947)
- 1875 – Maria Koburg, królowa Rumunii, żona Ferdynanda I (zm. 1938)
- 1879 – Franz von Papen, niemiecki polityk, kanclerz Niemiec, premier Prus (zm. 1969)
- 1880:
- 1882:
- 1888 – Tadeusz Grodyński, polski ekonomista, polityk, profesor Uniwersytetu Warszawskiego (zm. 1958)
- 1891 – Fanny Brice, amerykańska aktorka pochodzenia węgierskiego (zm. 1951)
- 1892 – Stanisław Ostrowski, polski polityk, prezydent Polski na uchodźstwie (zm. 1982)
- 1897 – Joseph Goebbels, niemiecki polityk, działacz nazistowski, minister propagandy III Rzeszy (zm. 1945)
- 1898 – Charles Garland, amerykański tenisista (zm. 1971)
- 1899 – Akim Tamiroff, amerykański aktor pochodzenia gruzińskiego (zm. 1972)
- 1903 – Mieczysław Jastrun, polski pisarz (zm. 1983)
- 1906 – Fredric Brown, amerykański pisarz science fiction (zm. 1972)
- 1910 – Alfred Jules Ayer, brytyjski filozof (zm. 1989)
- 1911:
- 1912 – Krystyna Kuliczkowska, polska historyk i krytyk literacki (zm. 1986)
- 1917:
- 1918 – Paweł Hertz, polski pisarz, tłumacz (zm. 2001)
- 1919 – Konrad Nałęcki, polski reżyser filmowy (zm. 1991)
- 1920:
- 1921 – Władysław Nagy, polski operator filmowy
- 1922 – Zbigniew Wójcik, polski historyk
- 1923:
- 1924:
- 1926 – Necmettin Erbakan, turecki polityk, premier (zm. 2011)
- 1929 – Jewgienij Primakow, rosyjski polityk, minister spraw zagranicznych, premier
- 1930:
- 1934:
- 1935 – Peter Watkins, brytyjski reżyser filmowy
- 1938:
- 1940 – Frida Boccara, francuska piosenkarka (zm. 1996)
- 1941 – Jerrold Freedman, amerykański reżyser filmowy
- 1943 – Christopher Cain, amerykański reżyser filmowy
- 1944:
- 1945 – Józef Łoziński, polski pisarz
- 1946 – Peter Green, brytyjski gitarzysta zespołu Fleetwood Mac
- 1947:
- 1947:
- 1948:
- 1948 – Wiesław Saniewski, polski reżyser filmowy, pisarz
- 1949:
- 1950 – Abdullah Gül, turecki polityk, premier i prezydent
- 1952 – Walerij Tokariew, rosyjski kosmonauta
- 1953 – Waldemar Witkowski, polski polityk, przewodniczący Unii Pracy
- 1954 – Stanisław Banaś, polski aktor, reżyser teatralny
- 1955:
- 1956 – Wilfredo Gómez, portorykański bokser
- 1957 – Dan Castellaneta, amerykański aktor
- 1958 – Ann-Marie MacDonald, kanadyjska pisarka
- 1961:
- 1962 – Josef Csaplár, czeski trener piłkarski
- 1966:
- 1967:
- 1970:
- 1971:
- 1972 – Gabrielle Union, amerykańska aktorka, modelka
- 1973:
- 1975:
- 1976 – Stephen Craigan, północnoirlandzki piłkarz
- 1977:
- 1979 – Igor Duljaj, serbski piłkarz
- 1980 – Ben Foster, amerykański aktor
- 1981:
- 1982:
- 1983 – Nurcan Taylan, turecka sztangistka
- 1985 – Lacey Nymeyer, amerykańska pływaczka
- 1987 – José Francisco Torres, amerykański piłkarz
- 1989 – Primož Roglič, słoweński skoczek narciarski
- 1990 – Eric Saade, szwedzki piosenkarz
- 1268 – Konradyn Hohenstauf, książę Szwabii, król Sycylii i Neapolu, tytularny król Jerozolimy (ur. 1252)
- 1339 – Aleksander twerski, wielki książę twerski i włodzimierski (ur. 1301)
- 1616 – Serafin z Francofonte, święty, włoski pustelnik (ur. ok. 1550)
- 1618 – Sir Walter Raleigh, angielski żeglarz, odkrywca (ur. ok. 1554)
- 1666 – James Shirley, angielski pisarz (ur. 1596)
- 1783 – Jean Le Rond d'Alembert, francuski matematyk, filozof, redaktor Wielkiej Encyklopedii Francuskiej (ur. 1717)
- 1829 – Maria Anna Mozart, austriacka klawesynistka, siostra Wolfganga Amadeusa (ur. 1751)
- 1877 – Nathan Bedford Forrest, amerykański dowódca wojskowy, generał Konfederacji, przywódca Ku Klux Klanu (ur. 1821)
- 1889 – Nikołaj Czernyszewski, rosyjski filozof, pisarz (ur. 1828)
- 1901 – Leon Czolgosz, amerykański anarchista pochodzenia polskiego, zabójca prezydenta USA Williama McKinleya (ur. 1873)
- 1908 – Silvije Strahimir Kranjčević, chorwacki poeta (ur. 1865)
- 1911:
- 1924 – Frances Hodgson Burnett, angielska pisarka (ur. 1849)
- 1932:
- 1933:
- 1946 – Paweł Hulka-Laskowski, polski pisarz, tłumacz (ur. 1881)
- 1949 – Georgij Gurdżijew, ormiański mistyk (ur. ok. 1870)
- 1950 – Gustaw V Bernadotte, król Szwecji (ur. 1858)
- 1951 – Robert Grant Aitken, amerykański astronom (ur. 1864)
- 1957 – Louis Mayer, amerykański producent filmowy (ur. 1882)
- 1971:
- 1976 – Augustyn Necel, polski pisarz (ur. 1902)
- 1978 – Edward Sznajder, polski polityk, minister handlu wewnętrznego (ur. 1920)
- 1981 – Georges Brassens, francuski piosenkarz (ur. 1921)
- 1991:
- 1992 – Paweł Bagiński, polonista (ur. 1909)
- 1993 – Stanisław Marusarz, polski skoczek narciarski, trener narciarski, (ur. 1913)
- 1997 – Anton Szandor LaVey, amerykański satanista, założyciel Kościoła Szatana (ur. 1930)
- 1998 – Paul Misraki, francuski kompozytor (ur. 1908)
- 1999 – Jacek Regulski, polski gitarzysta zespołu Kat (ur. 1965)
- 2004:
- 2005 – Lloyd Bochner, kanadyjski aktor (ur. 1924)
- 2007:
- 2008 – William Wharton, amerykański pisarz (ur. 1925)
- 2009 – Ingvar Carlsson, szwedzki kierowca rajdowy (ur. 1947)
- 2010:
- 2011 – Jimmy Savile, brytyjski dziennikarz muzyczny, didżej, prezenter telewizyjny (ur. 1926)
Przypisy