6 Pułk Artylerii Lekkiej (II RP)
| 6 Pułk Artylerii Lekkiej | |
| Historia | |
| Państwo | |
| Rozformowanie | wrzesień 1939 |
| Dowódcy | |
| Ostatni | ppłk Borys Kondracki |
| Działania zbrojne | |
| wojna polsko-bolszewicka, kampania wrześniowa | |
| Organizacja | |
| Dyslokacja | Kraków |
| Podporządkowanie | 6 Dywizja Piechoty |
| Rodzaj wojsk | artyleria |
| Rodzaj sił zbrojnych | Wojska lądowe |
6 Pułk Artylerii Lekkiej (6 pal) – oddział artylerii lekkiej Wojska Polskiego II RP.
Pułk stacjonował w garnizonie Kraków - Łobzów, w koszarach im. generała Wincentego Aksamitowskiego przy ul. Bartosza Głowackiego oraz w obrębie fortu VII.
Był organiczną jednostką artylerii 6 Dywizji Piechoty.
Pod względem wyszkolenia podlegał dowódcy 6 Grupy Artylerii.
Święto pułkowe obchodzono – 18 września[1].
1 stycznia 1932 6 Pułk Artylerii Polowej przemianowany został na 6 Pułk Artylerii Lekkiej [2].
Spis treści |
[edytuj] Formowanie
Powstał jako 6 Pułk Artylerii Polowej w maju 1919 z wcześniej zorganizowanych oddziałów. Geneza oddziału wiąże się z organizowanym w październiku i listopadzie 1918 w Nowym Targu 1 Pułkiem Artylerii Górskiej oraz w Krakowie w styczniu 1919 3 Pułkiem Artylerii Wałowej (przemianowanego na 2 Pułk Artylerii Górskiej). Z chwilą przybycia wojsk gen. Hallera część żołnierzy z jednego i drugiego pułku weszła do utworzonego 6 pap.
Brał udział w działaniach w 1919 i w wojnie polsko-bolszewickiej.
Po zakończeniu działań bojowych w 1921 pułk przemieszczono do Krakowa, który stał się garnizonem pułku. Pułk wchodzi wtedy w skład 6 Dywizji Piechoty.
[edytuj] Walki w kampanii wrześniowej
W kampanii wrześniowej pułk wziął udział w składzie 6 Dywizji Piechoty z Armii "Kraków".
Został zmobilizowany pod koniec sierpnia 1939 roku. Poszczególne jego dywizjony zostały przydzielone do pułków 6 Dywizji Piechoty: I – 12 Pułku Piechoty, II – 16 Pułku Piechoty, III – 20 Pułku Piechoty.
W dniach 1–2 września 1939 poszczególne dywizjony pułku walczyły w rejonie Pszczyny odpierając ataki niemieckich czołgów i niszcząc kilkadziesiąt z nich. Poniosły przy tym duże straty w ludziach i sprzęcie.
W dniu 5 września wspierały ogniem piechotę w rejonie Skawiny, a następnie 7 września pod Biskupicami. Następnie przeprawił się przez Dunajec rozpoczął odwrót na trasie Rudnik – Biłgoraj – Aleksandrów.
W dniach 15–16 września toczy walki w rejonie Łukowej i na linii rzeki Tanwi, gdzie zostaje otoczony. W dniach 17–18 września podejmuje próbę przebicia się z okrążenia ponosząc ciężkie straty.
W dniu 20 września 1939 wobec ciężkich strat i braku amunicji resztki pułku skapitulowały.
[edytuj] Kadra pułku
- ppłk Teodor Nałęcz-Tański (1918)
- mjr Karol Grodzicki
- płk Ryszard Frendl (1923-1924)
- płk Godfryd Kellner
- płk Jan Geniusz
- płk Aleksander Hertel (1932)
- płk Franciszek Ludwik Szechiński
- ppłk Borys Kondracki (1939)
Zastępcy dowódcy pułku:
- ppłk dr Ludwik Tobolewicz (1923)
- ppłk Edward d’Erceville (1924)
- ppłk Michał Sikorski (do VI 1927)
- mjr / ppłk Michał Gałązka (VI 1927 - I 1930)
- mjr / ppłk Franciszek Ludwik Szechiński (od I 1930)
- Wincenty Kwieciński (dowódca 9 baterii we IX.1939)
- kpt. art. Władysław Passendorfer
[edytuj] Obsada personalna pułku we wrześniu 1939 r.
- dowódca - ppłk Borys Kondracki
- adiutant - kpt. Stanisław Wojtanowski
- oficer łączności - kpt. Edward Słowik
- pluton topograficzno - ogniowy - por. Franciszek Gacoń
- I dywizjon (12 armat 75 mm) - mjr Franciszek Mrowec
- 1 bateria - kpt. Stanisław Kobylarz
- 2 bateria - por. Stanisław Bonder
- 3 bateria - por. Jan Pabich
- II dywizjon (12 armat 75 mm) - mjr Jan Gintel
- 4 bateria - kpt. Mieczysław Ligięza
- 5 bateria - por. Franciszek Duszczyński
- 6 bateria - por. Jan Roman
- III dywizjon (12 haubic 100 mm) - mjr Maksymilian Chojecki
- 7 bateria - ppor. Jan Kamieński
- 8 bateria - kpt. Jan Kurzeja
- 9 bateria - ppor. Wincenty Kwieciński
- źródło: [3]
Odznaczeni srebrnym krzyżem Orderu Virtuti Militari V klasy za wojnę 1918-1920
|
|
Odznaczeni Orderem Virtuti Militari za kampanię wrześniową 1939
|
|
- Wszyscy krzyże V klasy, z wyjątkiem mjra Franciszka Mrowca (krzyż IV klasy)[4]
[edytuj] Symbole pułkowe
Sztandar
Nadanie sztandaru i zatwierdzenie jego wzoru ujęte zostało w Dzienniku Rozkazów MSWojsk. z 1937, nr 18, poz. 236. Sztandar, ufundowany przez społeczeństwo ziemi krakowskiej, przekazał pułkowi gen. Juliusz Rómmel na Błoniach Krakowskich 29 maja 1938, podczas ceremonii wręczenia sztandarów oddziałom artylerii OK Krakowskiego i Przemyskiego[5].
Odznaka
Odznaka zatwierdzona Dz. Rozk. MSWojsk. nr 9, poz. 80 z 18 marca 1929 roku. Posiada kształt krzyża o ściętych ramionach pokrytych ciemnozieloną i czarną emalią. Na ramionach krzyża wpisano numer i inicjały 6 PAP. W środku krzyża nałożony na niebiesko emaliowanym tle herb Krakowa, otoczony wieńcem laurowym. Między ramionami krzyża skrzyżowane lufy armatnie. Dwuczęściowa - wykonana w srebrze lub w tombaku srebrzonym i emaliowana, na rewersie numerowana. Wymiary: 46x46 mm. Wykonanie: Józef Trębacz - Kraków[6].
Przypisy
- ↑ Karol Galster: Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej 1914-1939. s. 28.
- ↑ Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych marszałka Józefa Piłsudskiego z 31 grudnia 1931 (Dz. Rozk. M.S.Wojsk. Nr 36 poz. 473).
- ↑ J. Pabich, Niezapomniane..., ss.44-74.
- ↑ J. Pabich, Niezapomniane..., s.430.
- ↑ Kazimierz Satora: Opowieści wrześniowych sztandarów. s. 279.
- ↑ Zdzisław Sawicki: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945. s. 236.
[edytuj] Bibliografia
- Roman Łoś, Artyleria polska 1914-1939, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1991, ISBN 83-11-07772-X
- Kazimierz Satora, Opowieści wrześniowych sztandarów, Instytut Wydawniczy Pax, Warszawa 1990 ISBN-83-211-1104-1
- Władysław Steblik, Armia "Kraków", wyd. MON, Warszawa, 1975
- Zdzisław Sawicki: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945: Katalog Zbioru Falerystycznego: Wojsko Polskie 1918-1939: Polskie Siy Zbrojne Na Zachodzie. Pantera Books. ISBN 83-204-3299-5.
- Jan Pabich, Niezapomniane karty, Wydawnictwo Literackie, Kraków, 1982, ISBN 83-08-00402-4
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||