Adam Ostaszewski
| Adam Ostaszewski | |
Ostoja |
|
| Data urodzenia | 22 października 1860 |
| Miejsce urodzenia | Wzdów |
| Data śmierci | 4 marca 1934 |
| Miejsce śmierci | Kraków |
| Rodzina | Ostaszewscy |
| Rodzice | Teofil Wojciech Ostaszewski Emma z Załuskich |
| Małżeństwo | Maria z Chłapowskich |
| Dzieci | Wojciech Ostaszewski |
Adam Jan Kanty Ostaszewski herbu Ostoja (ur. 22 października 1860 we Wzdowie, zm. 4 marca 1934 w Krakowie) – polski naukowiec i wynalazca, nazywany "Leonardem ze Wzdowa", konstruktor lotniczy, pionier polskiej awiacji, ziemianin, właściciel Wzdowa, działacz gospodarczy i społeczny, pisarz, dramatopisarz,poeta i tłumacz poezji niemal z całego świata, znawca ponad dwudziestu języków obcych, twórca języka zbliżonego do esperanto i słownika, doktor prawa i filozofii.
Był konstruktorem szeregu modeli samolotów (w tym płatowca z silnikiem, który konstrukcyjnie nawiązywał do samolotu braci Wright), samolotu odrzutowego, dwupłatowców Ost 1 - 3,(na których latał we Francji), helikoptera, modelu sterowca, automatu do gry w szachy oraz instrumentów naukowo-badawczych; z zakresu fizyki, astronomii i techniki druku.
Kształcił się w Krakowie, Wiedniu, Paryżu i Berlinie. Absolwent prawa i filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego, studiował matematykę u prof. Gralewskiego i Bogużskiego, uczestniczył w kursie matematyki, u prof. Helmholtza w Berlinie, Oltramare i Denisevicza, w Paryżu poznawał rachunek różniczkowy.
Syn Teofila Ostaszewskiego i Emmy z hr. Załuskich. Brat Kazimierza i Stanisława.
Wynalazki Adama Ostaszewskiego:
- w 1876 r. zbudował duży model sterowca, modele lotu mechanicznego, i aerodynamicznego w Krośnie.
- w 1881 r. model samochodu,
- w 1888 r. w Berlinie miał swój pierwszy lot wolnym balonem; z polską flagą.
- w 1889 r. silnik wybuchowy, odrzutowy, którego próby przeprowadzał w Krośnie.
- w 1896 r. model mechaniczny sfer świata opatentowany w Rosji,
- w 1900 r. silnik hydrauliczny, na który uzyskał patent we Francji,
- w 1908 r. zabawka latającą, którą opatentował w Anglii,
- w 1909 r. otrzymał we Francji patent na koncepcję „Stibora - 2” - czyli latającego pionowzlotu, opracował silnik gazowy, ze zbiornikiem na gaz świetlny i urządzenia techniczne drukarskie.
W dworskim parku, we Wzdowie, zbudował obserwatorium astronomiczne - (drewnianą budowlę w kształcie walca, z ruchomą kopułą dachu). Miejscowi nazwali to miejsce "Cyrklem".
Rysował, malował, rzeźbił, latał samolotami i konstruował modele różnych pojazdów.
Interesował się optyką, fizyką, akustyką, hydrostatyką, elektrycznością i magnetyzmem, chemią, mechaniką, zoologią, botaniką, mineralogią, paleontologią, geologią, agrotechniką, geografią, historią, archeologią, heraldyką, muzyką, architekturą, sztuką, sportem i techniką.
Uprawiał jazdę konną, szermierką, kolarstwo, jazdę autem. Był kontrowersyjny. Podważał teorię budowy świata opracowaną przez Kopernika. Wykorzystując lukę w prawie międzynarodowym, stwierdzał, że jeżeli jakiś teren na Ziemi nie ma swojego właściciela, to można go zająć.
Napisał m.in. Szkice naukowo-literackie z zakresu sztuki i archeologii.
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Bibliografia
- Chodera Janina, Kiryk Feliks (red.): Słownik biograficzny historii Polski. T. 2. Wrocław: Ossolineum, 2005. ISBN 8304048574.
- Januszewski Stanisław: Leonardo ze Wzdowa. Rzeszów: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1984. ISBN 83-03-00459-X.