Aleksander Fogiel

Aleksander Fogiel
Data i miejsce urodzenia	24 lutego 1910 Siedlce,
Data i miejsce śmierci	17 stycznia 1996 Łódź
Odznaczenia

Grób Aleksandra Fogla na Cmentarzu Komunalnym na Dołach w Łodzi, 21 maja 2007

Aleksander Fogiel (ur. 26 lutego 1910 w Siedlcach, zm. 17 stycznia 1996 w Łodzi) – polski aktor teatralny i filmowy, reżyser, dyrektor teatrów, scenograf, dekorator teatralny.

Wczesne lata i wojna

Urodził się w rodzinie kolejarskiej. Ukończył Technikum Kolejowe w Siedlcach oraz kurs Miejskiej Szkoły Rysunku i Zdobnictwa w Warszawie. Przez dwa lata pracował jako dekorator teatralny. Debiutował w teatrach Wojska Polskiego, w których występował aż do zakończenia II wojny światowej, pracując w nich jednocześnie jako aktor, scenograf i autor sztuk. Pracę w teatrze godził z pracą na kolei. W czasie wojny na polecenie gen. Karola Świerczewskiego zakładał Frontowy Teatr Artylerii II Armii Wojska Polskiego.

Po wojnie

Po wojnie wiązał się kolejno z wieloma teatrami w Polsce m.in. we Wrocławiu, Poznaniu i Łodzi. W Szczecinie zakładał i kierował Teatrem Lalki i Aktora "Pleciuga". W filmie zadebiutował w 1958 roku, rolą Apostoła w filmie Czesława Petelskiego Baza ludzi umarłych. Miał w swoim dorobku ponad sto ról filmowych. Do najbardziej znanych można zaliczyć m.in. rolę Maćka z Bogdańca w polskim filmie historycznym Aleksandra Forda Krzyżacy z 1960 roku, oraz rolę Sołtysa w trylogii komediowej Sylwestra Chęcińskiego Sami swoi, Nie ma mocnych, Kochaj albo rzuć.

Życie prywatne

Był żonaty z Celiną z Dąbrowskich. Jego bratem stryjecznym był popularny piosenkarz Mieczysław Fogiel, występujący pod pseudonimem Mieczysław Fogg.Dwaj synowie aktora, Andrzej (ur. 1941) i Tomasz (ur. 1953) są aktorami-śpiewakami (Andrzej występuje w Teatrze Muzycznym w Łodzi a Tomasz w Teatrze Muzycznym w Gdyni), trzeci syn Waldemar (1943-1976) był tancerzem i choreografem. Widowni telewizyjnej znany jest również jego wnuk, aktor dziecięcy Krzysztof Fogiel, który zagrał w serialu Jerzego Gruzy Czterdziestolatek. 20 lat później rolę Borysa, wnuka Stefana Karwowskiego.

Zmarł w wieku 86 lat w Łodzi i został pochowany na tamtejszym Cmentarzu Komunalnym na Dołach (kwatera XXV, rząd 18, grób 21).

Teatr

• Teatr Wojska Polskiego na Pradze w Warszawie
• Teatr Garnizonowy w Siedlcach
• Frontowy Teatr Artylerii II Armii Wojska Polskiego (1945)
• Teatr Polski we Wrocławiu (1947-1949)
• Teatr Dramatyczny w Częstochowie (1949-1951)
• Teatr Dramatyczny w Szczecinie (1951-1952)
• Teatr Dramatyczny w Poznaniu (1952-1959)
• Teatr Powszechny w Łodzi (1959-1961)
• Teatr im. Stefana Jaracza w Łodzi (1961-1963)
• Teatr Powszechny w Łodzi (1963-1979)
• Teatr im. Juliusza Osterwy w Gorzowie Wielkopolskim (1979-1981)

Filmografia (wybór)

• Przypadek Pekosińskiego (1993), reż. G. Królikiewicz - Profesor
• Magnat (1986), reż. F. Bajon - Kucharz Alojzy
• Kobieta z prowincji (1984), reż. A. Barański - Ojciec Andzi
• Marynia (1983), reż. J. Rybkowski - Jan, woźny w firmie Połanieckiego
• Popielec 1982, jako Gabor
• Niech cię odleci mara (1982), reż. A. Barański - Ksiądz
• Konopielka (1981), reż. W. Leszczyński - Wójt
• Klejnot wolnego sumienia (1981), reż. G. Królikiewicz - Jan Firlej
• Rodzina Połanieckich (1978), reż. J. Rybkowski - Jan, woźny w firmie Połanieckiego
• Znak orła (1977), reż. H. Drapella - Stańko
• Kochaj albo rzuć (1977), reż. S. Chęciński - Sołtys
• Lalka (serial telewizyjny), reż. R. Ber - sędzia pokoju w procesach między Krzeszowską a studentami oraz Krzeszowską a Stawską
• Beniamiszek (1976), reż. W. Olszewski - Naczelnik
• Nie ma mocnych (1974), reż. S. Chęciński - Sołtys
• Kopernik 1972, reż. Ewa i Czesław Petelscy - Złotnik, ojciec Anny
• Chłopi (1972), reż. J. Rybkowski - Balcerek
• Antek (1971), reż. W. Fiwek - Kowal
• Rzeczpospolita babska (1971), reż. H. Przybył - Starosta
• Lalka (1968), reż. W. J. Has - Szprot
• Z przygodą na ty (1968), reż. W. Berestowski - leśniczy (odc. 2)
• Żywot Mateusza (1967), reż. W. Leszczyński - Gospodarz
• Sami swoi (1967), reż. S. Chęciński - Sołtys
• Jowita (1967), reż. J. Morgenstern - prezes klubu
• Piekło i niebo 1966, reż. Stanisław Różewicz - mieszkaniec nieba
• Don Gabriel 1966, reż. Ewa i Czesław Petelscy - Taborek, sąsiad Tomickiego
• Wyspa złoczyńców (1965), reż. S. Jędryka - Komendant MO
• Agnieszka 46 (1964), reż. S. Chęciński - Paszczuk
• Skąpani w ogniu (1963), reż. J. Passendorfer - Porucznik Milutin
• Naganiacz (1963), reż. E. Petelska i Cz. Petelski - Budyta
• Ogniomistrz Kaleń (1961), reż. E. Petelska i Cz. Petelski - karczmarz Szponderski
• Złoto (1961), reż. W. J. Has - Stary
• Historia żółtej ciżemki (1961), reż. S. Chęciński - Starszy strażnik grodu w Myślenicach
• Szklana góra (1960), reż. P. Komorowski - Ojciec
• Szatan z siódmej klasy (1960), reż. M. Kaniewska - Ksiądz
• Krzyżacy (1960), reż. A. Ford - Maćko z Bogdańca
• Historia współczesna (1960), reż. W. Jakubowska - Antoni Wesołek
• Krzyż Walecznych (1958), reż. K. Kutz - Buśko
• Baza ludzi umarłych (1958), reż. Cz. Petelski - Apostoł

Polski dubbing

• 1938: Królewna Śnieżka i siedmiu krasnoludków – Lustro
• 1940: Pinokio – Woźnica
• 1961: 101 dalmatyńczyków – Pułkownik (stara i nowa wersja dubbingu)
• 1963: Miecz w kamieniu – Ector

Odznaczenia

• Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
• Złoty Krzyż Zasługi (1973)
• Medal 10-lecia Polski Ludowej
• Medal 40-lecia Polski Ludowej
• Odznaka Honorowa miasta Łodzi (1966)
• Medal 200-lecia Stanów Zjednoczonych

Linki zewnętrzne

• Aleksander Fogiel w bazie Internet Movie Database (IMDb) (ang.)
• Aleksander Fogiel w bazie filmweb.pl
• Aleksander Fogiel w bazie filmpolski.pl
• Aleksander Fogiel w bazie e-teatr.pl
• Aleksander Fogiel w bazie stopklatka.pl