André Malraux (ur. 3 listopada 1901 w Paryżu, zm. 23 listopada 1976 w Créteil) – francuski pisarz, eseista, z wykształcenia orientalista i archeolog.
Malraux był zbyt młody, by wziąć udział w walkach I wojny światowej. Jego rodzice rozwiedli się, gdy był jeszcze dzieckiem. Wychowywała go matka, ojciec popełnił samobójstwo w 1930.
W 1923 przybył do Indochin, wraz z żoną – Clarą Goldschmidt, jako członek wyprawy badawczej. Aresztowano go i skazano na karę więzienia za wydarcie ze ścian jednej ze świątyń kilku posągów Buddy. Wyrok więzienia, po apelach niektórych francuskich intelektualistów, zawieszono.
Malraux miał poglądy zdecydowanie lewicowe. Od młodości był krytykiem kolonializmu. W Indochinach wydawał nielegalną gazetę. W czasie pobytu w Chinach pracował dla Kuomintangu.
Po powrocie do Francji opublikował swoje pierwsze powieści. Na początku lat 30. XX w. był już znanym i cenionym pisarzem. W 1933 zdobył nagrodę Goncourtów za książkę Dola człowiecza. Akcja powieści rozgrywa się w 1927, w ogarniętym wojną domową Szanghaju.
Działał w międzynarodowym ruchu antyfaszystowskim. Napisał wstrząsającą książkę o obozach koncentracyjnych (Czas Pogardy). Walczył w wojnie domowej w Hiszpanii, był współorganizatorem republikańskiego lotnictwa. Na podstawie własnych przeżyć w Hiszpanii napisał kolejną powieść, zatytułowaną Nadzieja.
W czasie kampanii obronnej Francji w 1940 dostał się do niewoli, kiedy jego czołg został rozbity. Został zwolniony i brał udział w ruchu oporu, nie unikając aresztowania. Po wyzwoleniu bronił m.in. Strasburga w czasie niemieckiej kontrofensywy. Dowodził wówczas brygadą.
Po zakończeniu wojny został ministrem informacji w rządzie de Gaulle'a. Po ustąpieniu generała z funkcji w styczniu 1946, Malraux pozostał przy jego boku i wrócił wraz z nim do władzy w 1958. Był zaliczany do tzw. lewicowych (lub liberalnych) gaullistów.
Od 10 lipca do 20 czerwca 1969 pełnił urząd (pierwszego w historii Francji) ministra kultury. Posiadał rangę ministra stanu (wicepremiera), a na posiedzeniach rządu zasiadał zawsze po prawej stronie prezydenta. W 1969, po rezygnacji Gaulle'a, także ustąpił z rządu.
Zmarł na zapalenie płuc – w czasie szalejącej epidemii grypy przyjął zbyt silną dawkę szczepionki, skąd wywiązała się śmiertelna choroba.
[edytuj] Twórczość (wybór)
[edytuj] Odznaczenia
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Bibliografia
|
Drugi rząd Charles'a de Gaulle'a, 1945-1946 |
|
| W dniu powstania |
|
 |
|
|
Trzeci rząd Charles'a de Gaulle'a, 1958-1959 |
|
| W dniu powstania |
|
 |
|
| Późniejsi członkowie rządu |
|
|
|
Rząd Michela Debré, 1959-1962 |
|
| W dniu powstania |
|
|
| Późniejsi członkowie rządu |
|
|
|
Pierwszy rząd Georges'a Pompidou, 1962 |
|
| W dniu powstania |
|
 |
|
| Późniejsi członkowie rządu |
|
|
|
Drugi rząd Georges'a Pompidou, 1962-1966 |
|
| W dniu powstania |
|
 |
|
|
Trzeci rząd Georges'a Pompidou, 1966-1967 |
|
| W dniu powstania |
|
 |
|
|
Czwarty rząd Georges'a Pompidou, 1967-1968 |
|
| W dniu powstania |
|
 |
|
| Późniejsi członkowie rządu |
|
|
|
Piąty rząd Georges'a Pompidou, 1968 |
|
| W dniu powstania |
|
 |
|
|
Rząd Maurice'a Couve de Murville'a, 1968-1969 |
|
| W dniu powstania |
|
|
| Późniejsi członkowie rządu |
|
|