Autoportret z zabandażowanym uchem
 |
| Autoportret z zabandażowanym uchem |
| Vincent van Gogh, styczeń 1889 |
| olej na płótnie |
| 60,0 × 49,0 cm |
| Courtauld Gallery |
 |
| Autoportret z zabandażowanym uchem i fajką |
| Vincent van Gogh, styczeń 1889 |
| olej na płótnie |
| 51,0 × 45,0 cm |
| Collection Niarchos |
Autoportret z zabandażowanym uchem (hol. Zelfportret met verbonden oor, ang. Self-Portrait with Bandaged Ear)[1] – obraz olejny namalowany w 1889 roku przez holenderskiego malarza Vincenta van Gogha, znajdujący się w Courtauld Gallery w Londynie. Dzieło powstało w okresie współpracy van Gogha z Paulem Gauguinem. Nr kat.: F 527, JH 1657.
Istnieje też druga wersja obrazu zatytułowana Autoportret z zabandażowanym uchem i fajką (hol. Zelfportret met verbonden oor, ang. Self-Portrait with Bandaged Ear and Pipe)[2]. Nr kat.: F 529, JH 1658.
Spis treści |
[edytuj] Geneza obrazu
Według powszechnie przyjętej wersji van Gogh, który chciał uczynić z Arles, w którym mieszkał, kolonię artystyczną, długo zapraszał Paula Gauguina, aby ten zamieszkał z nim. Namowy te wreszcie odniosły skutek pod koniec października 1888 roku, kiedy to Gauguin przyjechał do van Gogha, aby razem z nim zamieszkać w tzw. "Żółtym Domu". Ze względu na porywcze charaktery obu artystów często dochodziło między nimi do kłótni. 23 grudnia 1888 roku van Gogh obciął sobie brzytwą ucho i wręczył je miejscowej prostytutce. Wkrótce potem, podczas pobytu w szpitalu namalował Autoportret z zabandażowanym uchem. W 2009 roku Hans Kaufmann i Rita Wildegans, autorzy książki Ucho Van Gogha: Paul Gauguin i pakt milczenia zakwestionowali tę teorię, twierdząc, że to jednak Gauguin odciął ucho van Goghowi szpadą[3][4].
[edytuj] Opis obrazu
Obraz ma chłodny nastrój, światło jest ostre. Van Gogh ubrany jest w ciężki, zielono-błękitny płaszcz namalowany równoległymi, pionowymi kreskami. Na głowie ma grubą, zimową czapkę. Bandaż na prawej części twarzy jest koloru białego i nie wyróżnia się na tle całego obrazu. Oczy ze zwężonymi źrenicami namalowane zielenią potęgują chłód dzieła. W tle widoczny jest japoński drzeworyt pt. Gejsze w krajobrazie, namalowany niedbale i przypominający szkic.
[edytuj] Wersja z fajką
Choć obraz stanowi raczej konwencjonalną kompozycję – trójkąt oparty na dolnych krawędziach malowidła – kolorystyka jego jest dynamiczna a czarne kontury wydają się ledwie powstrzymywać eksplozję barwy. Ciemna zieleń wyświechtanego płaszcza została namalowana grubymi, równoległymi pociągnięciami pędzla i stanowi ostry kontrast w zestawieniu z czerwienią tła, która znalazła odbicie również w oczach artysty.
Fajka należała do szczególnie ulubionych przedmiotów van Gogha, zwłaszcza w trudnych momentach; nie rozstał się z nią nawet na łożu śmierci. Na obrazie stanowi symbol odzyskanej na nowo jasności umysłu[5].
Przypisy
- ↑ Vincent van Gogh Gallery: The Paintings: Self-Portrait with Bandaged Ear (ang.). [dostęp 2011-03-27].
- ↑ Vincent van Gogh Gallery: The Paintings: Self-Portrait with Bandaged Ear and Pipe (ang.). [dostęp 2011-03-27].
- ↑ Van Gogh nie obciął sobie ucha, okaleczył go przyjaciel? – Wiadomości – WP.PL
- ↑ Wprost.pl
- ↑ Anna Torterolo: Van Gogh: A Profound and Tormented Genius – His Life in Paintings. Dorling Kindersley, 1996, s. 93. ISBN 0-7894-4143-8. (ang.)
[edytuj] Bibliografia
- Bruce Bernard: Świadectwa sztuki. Van Gogh. Wydawnictwo Dolnośląskie, 1993, s. 44-47. ISBN 83-7023-300-7.
