Bagnica torfowa
| Bagnica torfowa | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Systematyka[1] | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Domena | eukarionty |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Królestwo | rośliny |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | rośliny naczyniowe |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | Euphyllophyta |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | rośliny nasienne |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klasa | okrytonasienne |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | jednoliścienne |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rząd | żabieńcowce |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzina | bagnicowate |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzaj | bagnica |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Gatunek | bagnica torfowa |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Nazwa systematyczna | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Scheuchzeria palustris L. Sp. pl. (1753) |
||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kategoria zagrożenia | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||
Bagnica torfowa, drążnica, błotnica sitowa (Scheuchzeria palustris L.) – gatunek rośliny, jedyny przedstawiciel rodzaju bagnica (Scheuchzeria L.), który jest jedynym rodzajem rodziny bagnicowatych (Scheuchzeriaceae F. Rudolphi).
Spis treści |
[edytuj] Rozmieszczenie geograficzne
Występuje w umiarkowanej strefie półkuli północnej, na terenie Europy, Ameryki Północnej i Azji. W Europie zwarty obszar zasięgu tego gatunku obejmuje południową część Półwyspu Skandynawskiego, wschodnią część Niżu Środkowoeuropejskiego, Alpy i Niż Wschodnioeuropejski[2]. W Polsce jest dość rzadki. Najliczniej występuje na Pomorzu, Pojezierzu Mazurskim, Polesiu i Roztoczu. Na pozostałych obszarach niżu i w Sudetach występuje na rozproszonych stanowiskach. W Karpatach jest bardzo rzadki i występuje tylko na kilku stanowiskach w Kotlinie Orawsko-Nowotarskiej i na jednym stanowisku w Tatrach (Toporowy Staw Wyżni)[2].
[edytuj] Morfologia
- Pokrój
- Pionowe łodygi wyrastają z ukośnego kłącza z cienkimi rozłogami.
- Łodyga
- Prosta, wzniesiona, szarozielona. W górnej części wyrasta kilka kwiatów.
- Liście
- Wąskie.
- Kwiaty
- Niepozorne, obupłciowe, żółtawozielone, długości do 3 mm są zebrane w luźne grono złożone z 3-6(10) kwiatów. Podwójny okwiat. Okółki kwiatu trzylistkowe, zielonawe. Pręcików sześć, otaczających kilka prawie niezrośniętych słupków.
- Owoce
- Mieszek o długości 5-7 mm, zawierający 2 nasiona rozsiewane są przy udziale zwierząt (zoochoria).
[edytuj] Biologia i ekologia
Bylina, geofit. Rośnie na torfowiskach wysokich i przejściowych. Wymaga stanowisk podmokłych i dobrze naświetlonych. Roślina wiatropylna. Kwitnie od maja do lipca.
[edytuj] Zagrożenia i ochrona
W Polsce gatunek rzadko spotykany, narażony na wyginięcie, objęty ochroną ścisłą. W ostatnich dziesięcioleciach obserwuje się spadek liczby stanowisk. Ginie wskutek osuszania i eksploatacji torfowisk.
Roślina umieszczona na Czerwonej listy roślin i grzybów Polski (2006)[3] w grupie gatunków wymierających (kategoria zagrożenia E).
[edytuj] Systematyka
- Pozycja systematyczna rodziny wg APweb (aktualizowany system APG III z 2009)
Bagnica i rodzina bagnicowate zaliczane są do rzędu żabieńcowców i zajmują w jego drzewie filogenetycznym następującą pozycję[1]:
| żabieńcowce |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- Pozycja w systemie Reveala (1994-1999)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa jednoliścienne (Liliopsida Brongn.), podklasa żabieńcowe (Alismatidae Takht.), nadrząd Alismatanae Takht., rząd świbakowce Juncaginales Hutch., rodzina bagnicowate (Scheuchzeriaceae F. Rudolphi, pub. Syst. Orb. Veg.: 28. 1830.), rodzaj bagnica (Scheuchzeria L. 1753)[4].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-06-08].
- ↑ 2,0 2,1 Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Czerwona księga Karpat Polskich. Kraków: Instytut Botaniki PAN, 2008. ISBN 978-83-89648-71-6.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Crescent Bloom: Scheuchzeria (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 27 stycznia 2009].