Bari

	Bari
Herb Bari	Flaga Bari
Państwo	Włochy
region	Apulia
Powierzchnia	116,2 km²
Wysokość	5 m n.p.m.
Ludność (I 2009); • liczba ludności; • gęstość	; 320 150▼; 2 755,2 os./km²
Nr kierunkowy	080
Kod pocztowy	70100
	Położenie na mapie Włoch ; Bari
	41°07′34″N 16°52′09″E / 41.12611, 16.86917Na mapach: 41°07′34″N 16°52′09″E / 41.12611, 16.86917
	Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
	Strona internetowa miasta

Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Bari – grupa etniczna w Afryce.

Bari – miasto i gmina w południowych Włoszech, położone nad Adriatykiem. Bari jest stolicą prowincji Bari i regionu Apulia. W styczniu 2009 ludność miasta wynosiła 320,15 tys. mieszkańców, cały zespół miejski Bari liczy ok. 1,5 mln mieszkańców.

Bari jest największym miastem nad Adriatykiem, ważnym ośrodkiem przemysłowym, handlowym i kulturalnym Włoch południowych. Duży port wojenny, handlowy i pasażerski utrzymuje połączenia promowe z miastami Czarnogóry, Chorwacji i Grecji. Rozwinięty przemysł stoczniowy i spożywczy (m.in. tradycyjne gałęzie – wytwórnie makaronów i win). Wielka rafineria ropy naftowej. Oprócz tego duże zakłady przemysłu maszynowego, samochodowego, cementowego, włókienniczego i stalowego. Port lotniczy Bari-Palese (BRI) utrzymuje stałe połączenia lotnicze lokalne i międzynarodowe. Od 1930 w Bari organizowane są Międzynarodowe Targi Lewantyńskie.

[edytuj] Historia

Zamek w Bari

W starożytności Bari było małą rzymską osadą, znaną pod nazwą Barium. Było ważnym portem morskim od 180 p.n.e., a także ośrodkiem handlowym i strategicznym.

Rozwój Bari przypada na okres VI-X w., kiedy pełniło rolę największego portu południowo-wschodniej Italii. W IV w. stało się siedzibą biskupstwa, później pod panowaniem Bizancjum.

W wiekach XI-XIII miasto było punktem zbornym rycerzy chrześcijańskich biorących udział w wyprawach krzyżowych i w tym czasie przekształciło się w zamożną republiką czerpiącą swe bogactwa z handlu morskiego. W XIII w. cesarz i król Sycylii Fryderyk II rozbudował system obronny miasta, m.in. normandzki zamek i bastion portowy. Następnie miasto było stolicą samodzielnego księstwa Bari należącego do rodu Sforzów, z którego pochodziła żona Zygmunta I Starego, królowa Bona.

W 1558 przeszło pod panowanie królestwa Neapolu, po czym podupadło, by znów rozkwitnąć w wieku XVIII. W okresie panowania francuskiego (lata 1796-1814) marszałek Francji Joachim Murat mianowany w 1808 przez Napoleona I królem Sycylii rozbudował Bari w głąb lądu – budynki i pałace nowej dzielnicy zwane są Borgo Muratiano. Od 1860 Bari weszło w skład Królestwa Włoskiego.

[edytuj] Edukacja

Nagrobek królowej Polski, Bony Sforzy w Bazylice Św. Mikołaja

Uniwersytet w Bari – Università degli Studi di Bari – został założony w 1925, jest obecnie podzielony na 12 wydziałów:

Rolniczy
Filozofii i Sztuki
Biotechnologii
Ekonomii
Pedagogiki
Filologiczny
Prawa
Matematyki, fizyki i nauk przyrodniczych
Medycyny
Farmacji
Nauk politycznych
Weterynarii

[edytuj] Zabytki i atrakcje turystyczne

Katedra Św. Sabina – nawa główna

zamek księcia Fryderyka II szwabskiego z XI w., przebudowany w wieku XIII, a następnie w XVI w. w stylu renesansowym
Romańsko-gotycka katedra Św. Sabina (San Sabino) wzniesiona na przełomie XI i XII w., w miejscu gdzie stał pałac bizantyjskiego namiestnika miasta. Św. Sabin był pierwszym patronem Bari. Wewnątrz między innymi XIII-wieczne freski, obrazy J. Tintoreretta, P. Veronesego, P. Bordonego oraz obraz Madonna Odegitria przywieziony z Konstantynopola w VIII w. Jest to obraz niezwykły, bo jak głosi legenda został namalowany przez samego Św. Łukasza i wiernie przedstawia wizerunek Madonny.

XII wieczne cyborium w Bazylice Św. Mikołaja

romańska bazylika Św. Mikołaja (San Nicola), którego budowę rozpoczęto dwa lata po przywiezieniu przez Normanów w 1087^[1] roku relikwii św. Mikołaja. Jest to potężną budowlą romańską o charakterystycznej surowej formie z tronem biskupa Eliasza (XI wie) i XII-wiecznym cyborium. W bazylice złożono relikwie Św. Mikołaja przywiezione z Turcji do Bari; w X wiek Św. Mikołaj otoczony ogromnym kultem, zyskał miano świętego patrona miasta. O kulcie patrona świątyni przypominają znajdujące się w środku dzieła sztuki. Obecnie kustoszami bazyliki są dominikanie. W 1984 w bazylice Św. Mikołaj modlił się Jan Paweł II.
Z bazyliką Św. Mikołaja spleciony jest ważny fragment dziejów Polski. W kościele tym znajduje się nagrobek z 1593 królowej Polski Bony, pochodzącej z panującej w Mediolanie dynastii Sforzów – żony Zygmunta Starego i matki Zygmunta Augusta. Mauzoleum ufundowane przez jej córkę, królową Annę Jagiellonkę, umieszczono za ołtarzem głównym świątyni. Sarkofag zdobi rzeźba przedstawiająca klęczącą Bonę w schyłkowych latach jej życia. Obok polskiej królowej stoją patroni Polski i Bari – św. Stanisław i Św. Mikołaj. Pod koniec XVI w. ponad grobowcem wmurowano płaskorzeźbę wyobrażającą Zmartwychwstanie Pana Jezusa oraz pokryto mury freskami przedstawiającymi postacie polskich świętych i królów. Znalazły się tu wizerunki św. Kazimierza Królewicza, św. Jadwigi Śląskiej, św. Stanisława Kostki i św. Ludwika Gonzagi, a także Anny Jagiellonki, Zygmunta III Wazy, Jana Kazimierza i Marii Ludwiki Gonzagi (żony dwóch polskich królów: Władysława IV i Jana Kazimierza). Niestety, w pierwszej połowie XX w., nie bacząc na historyczną i artystyczną wartość kompozycji, usunięto większość polskich akcentów z otoczenia sarkofagu królowej Bony. Ich barokowy charakter nie pasował do surowej romańskiej świątyni. Malowidła te uległy całkowitemu zniszczeniu.