Beata Obertyńska
| Beata Obertyńska Marta Rudzka |
|
| Data i miejsce urodzenia | 18 lipca 1898 Storożka |
| Data i miejsce śmierci | 21 maja 1980 Londyn |
| Przebieg służby | |
| Lata służby | od 1942 |
| Siły zbrojne | Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie |
| Jednostki | Pomocnicza Służba Kobiet Kwatera Oświaty 2 Korpusu Polskiego |
| Główne wojny i bitwy | II wojna światowa |
| Późniejsza praca | pisarka, poetka |
Beata Obertyńska, ps. Marta Rudzka (ur. 18 lipca 1898 r. w Storożce koło Skolego, zm. 21 maja 1980 r. w Londynie) – polska poetka i pisarka.
Spis treści |
[edytuj] Droga życiowa
Była córką Maryli z Młodnickich Wolskiej (poetki młodopolskiej, córki Wandy Monne - rzeźbiarki - narzeczonej Artura Grottgera) i przedsiębiorcy naftowego inż. Wacława Wolskiego, żoną ziemianina Józefa Obertyńskiego.
Dzieciństwo i młodość spędziła w rodzinnej willi "Zaświecie" we Lwowie, ucząc się w domu rodzinnym i zdając egzaminy eksternistycznie. W młodości związana ze Skamandrem i środowiskiem artystycznym Medyki Pawlikowskich (domu jej uzdolnionej artystycznie siostry Leli Pawlikowskiej).
Pierwsze jej wiersze opublikowane zostały w 1924 w Słowie Polskim. Studiowała w Państwowym Instytucie Sztuki Teatralnej. W latach 1933-1937 występowała na scenach teatrów lwowskich.
Po agresji ZSRR na Polskę , wczasie okupacji sowieckiej Lwowa, w lipcu 1940 r., została aresztowana przez NKWD. Była osadzona w areszcie w osławionych lwowskich Brygidkach, następnie więziona kolejno w Kijowie, Odessie, Charkowie, Starobielsku, wreszcie zesłana do łagru Loch-Workuta.
Po ataku Niemiec na ZSRR uwolniona w konsekwencji układu Sikorski-Majski, wstąpiła do Armii Polskiej w ZSRR pod dowództwem gen. Władysława Andersa. W 1942 r. ewakuowała się wraz z Armią Andersa do Iranu, przeszła cały szlak bojowy Armii Polskiej: Iran, Palestyna, Egipt i Włochy. Służyła w randze porucznika w kwaterze Oświaty II Korpusu w Rzymie. Na okres kilku miesięcy została odkomenderowana w celu do napisania wspomnień: W domu Niewoli, którego to zadania dokonała w Johannesburgu.
Po wojnie osiadła w Londynie. Publikowała w Dzienniku Polskim i Dzienniku Żołnierza, Orle Białym, Polsce Walczącej, Ochotniczce, Wiadomościach, Życiu, Przeglądzie Polskim.
Otrzymała wiele nagród literackich, m.in. nagrodę londyńskiego Przeglądu Powszechnego (1967 r.), nagrodę Fundacji Lanckorońskich (1972 r.), nagrodę Stowarzyszenia Polskich Kombatantów (1972 r.), nagrodę Jurzykowskich (1974 r.).
[edytuj] Twórczość
[edytuj] Zbiory wierszy
- Pszczoły w słoneczniku (1927)
- Głóg przydrożny (1932),
- Otawa. Wiersze dawne i nowe (Jerozolima 1945),
- Miód i piołun (Londyn 1972),
- Anioł w knajpie (Londyn 1977),
- Perły – wiersze (Brighton 1980),
- Wiersze wybrane (1983)
- Grudki kadzidła (Londyn, Kraków 1987)
- Skrząca libella (1991)
- Liryki najpiękniejsze (1999)
[edytuj] Poematy
- Ballada o chorym księżycu (1959)
[edytuj] Wspomnienia i powieści
- Gitara i tamci (Medyka 1926)
- Ziarnka piasku (Londyn 1957)
- Wspomnienia (wspólnie ze wspomnieniami matki Maryli Wolskiej, Quodlibet, 1974)
- W domu niewoli (Rzym 1946, pod pseudonimem M. Rudzka)
- Skarb Eulenburga (tom 1-2, Londyn 1987-1988).
[edytuj] Linki zewnętrzne
- "Wiadomości", Londyn 1946–1981, wersja zdigitalizowana w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej
- Ludzie związani ze Lwowem
- Polscy pisarze emigracyjni
- Polscy poeci emigracyjni
- Polscy prozaicy
- Polscy zesłańcy w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich
- Polskie ofiary represji stalinowskich
- Więźniowie radzieckich więzień
- Więźniowie radzieckich łagrów
- Polscy zesłańcy do Workuty
- Kobiety - żołnierze Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie
- Oficerowie Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie
- Pochowani na Cmentarzu Zasłużonych na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem
- Urodzeni w 1898
- Zmarli w 1980