Białołęka

Białołęka dzielnica Warszawy
Herb Białołęki
Podział Białołęki według MSI
Status	dzielnica
Burmistrz	Jacek Kaznowski
Powierzchnia	73,04 km²
Ludność (2009)  • liczba ludności  • gęstość	89 324 ▲ 1223 os./km²
Tablice rejestracyjne	WA
Położenie na planie Warszawy
Strona internetowa
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Białołęka – jedna z dzielnic Warszawy. Do 27 października 2002 r. była gminą. Nazwa Białołęka została nadana od szlachcica Białołęckiego, który wykupił tamte tereny przed I wojną światową.

Według danych GUS z dnia 31.12.2009 r. dzielnica posiada powierzchnię 73,04 km² i liczy 89 324 mieszkańców.

Historia

Częściowo na polach Białołęki w dniach 28-30 lipca 1656 stoczono jedną z bitew ze Szwedami. Z kolei w dniu 25 lutego 1931 rozegrała się jedna z bitew powstania listopadowego, określana jako Bitwa pod Białołęką.

• W okresie międzywojennym jedynym terenem obecnej Białołęki będącym w granicach Warszawy było osiedle Różopol.
• W 1951 grupa wsi (w tym Białołęka) została przyłączona do Warszawy w wyniku nowego podziału administracyjnego stolicy. Skrajnymi osiedlami będącymi wtedy w granicach Warszawy były: Nowodwory, Winnica, Dąbrówka Szlachecka, Dąbrówka Grzybowska, Brzeziny Nowe, Choszczówka, Białołęka Dworska i Białołęka Szlachecka.
• W 1976 roku, podczas kolejnej zmiany granic, do Warszawy włączono kolejne wsie i północno-wschodnia granica Warszawy uzyskała obecny kształt.
• W 1994 roku osiedle Białołęka dało nazwę nowej gminie Warszawa-Białołęka. Pod względem powierzchni gmina sytuowała się na trzecim miejscu pośród 11 gmin warszawskich, zajmując 15% powierzchni całego miasta.
• W 2002 roku zmieniono podział terytorialny Warszawy, likwidując gminy i zastępując je dzielnicami.

Publikacje Urzędu Dzielnicy Białołęka

Bezpłatny miesięcznik "Czas Białołęki" – wydawany od września 2008 r. w nakładzie 10 tys. egzemplarzy.

Podział

Funkcjonalnie obszar dzielnicy dzieli się na następujące części:

• przemysłową – znajdującą się w centralnej, południowej i południowo-zachodniej części Elektrociepłownia Żerań, Polfa Tarchomin SA, oczyszczalnia ścieków "Czajka", drukarnia wydawnictwa Agora, L'Oréal, Coca-Cola HBC Polska, tereny PKP, liczne firmy z branży budowlanej.
• osiedla mieszkaniowe o dużej gęstości zabudowy (wyraźnie dominująca zabudowa wysoka) – środkowo-zachodnia część (Nowy Tarchomin, Nowodwory i Nowe Świdry)
• osiedla mieszkaniowe o przeważającej zabudowie jednorodzinnej – północna i środkowo-północna (m.in. Choszczówka, Białołęka Dworska, Płudy, Henryków)
• osiedla mieszkaniowe wplecione w tereny wsi i grunty uprawne – wschodnia część (m.in. Brzeziny, Lewandów, Kobiałka, Białołęka Szlachecka, Mańki-Wojdy)

Osiedla białołęckie

Osiedla Białołęki na tle podziału MSI

Lista osiedli (tzw. "małych dzielnic") położonych na Białołęce. Podzielona jest na obszar zachodni (między Wisłą, a ul. Modlińską), środkowo-zachodni (między ul. Modlińską, a linią kolejową), środkowo-wschodni (między linią kolejową, a kanałem Żerańskim i Bródnowskim) oraz wschodni (od kanałów do wschodniej granicy miasta). Wpisano je zgodnie z układem w rzeczywistości (na górze osiedla leżące na północy). Warto zwrócić uwagę, że podział formalny dzielnicy znacznie odbiega od podziału informacyjnego według Miejskiego Systemu Informacji. (Pismem pochylonym oznaczono osiedla nie uwzględniane formalnie przez TERYT).

zachód Buchnik Buków Kalenica Kępa Tarchomińska Winnica Nowodwory Buczynek Anecin Tarchomin Kościelny Nowe Świdry Nowy Tarchomin Stare Świdry Piekiełko Żerań

środkowy zachód Choszczówka-Kolonia Góry Skierdowskie Nowe Brzeziny Dąbrówka Szlachecka Płudy Henryków Wiśniewo Tarchomin Piekiełko Żerań Różopol

środkowy wschód Choszczówka Łapigrosz Różopole Szamocin Białołęka Dworska Tomaszew Dąbrówka Grzybowska Marcelin Białołęka Szlachecka Konstantynów Żerań Wschodni Aleksandrów Annopol

wschód Kobiałka Ruskowy Bród Olesin Augustówek Mańki-Wojdy Augustów Brzeziny Kąty Grodziskie Grodzisk Lewandów

Inne osiedla:

• Szylówek

Zielona Białołęka

Urząd Dzielnicy Warszawa Białołęka u zbiegu ulic Modlińskiej i Światowida

• Parki:

1. Park Henrykowski – 30 056 m²
2. Park "Picassa" – 36 700 m²

• Zieleńce

1. przy Botewa/Talarowej – 5088 m²
2. obok os. Picassa – 32 900 m²
3. wokół Urzędu Dzielnicy – 4560 m²
4. Ogródek jordanowski przy ul. Światowida – 4600 m²

• Kwietniki

1. Powierzchnia kwietników – 250 m²
2. Powierzchnia różanek – 177 m²

• Wody powierzchniowe

1. rzeka Wisła – 10 123 m
2. Kanał Henrykowski – 9638 m
3. Kanał Żerański – 9240 m, raj dla wędkarzy i amatorów sportów wodnych
4. rzeka Długa (Kanał Markowski) – 5450 m
5. Kanał Bródnowski – 3600 m
6. Doprowadzalnik B – 3270 m
7. Doprowadzalnik A – 2640 m
8. Struga Jabłonna – 1838 m

• Rezerwaty przyrody

1. Rezerwat przyrody Ławice Kiełpińskie – faunistyczny rezerwat przyrody położony na granicy Warszawy, którego celem jest ochrona miejsc gniazdowania ptactwa wodno–błotnego. Powierzchnia rezerwatu wynosi 803 ha.

2. Rezerwat Łęgi Czarnej Strugi – Rezerwat położony jest w południowo-wschodniej części gminy Nieporęt. Jego nazwa pochodzi od przepływającej opodal rzeki zwanej Czarną Strugą. Powierzchnia rezerwatu wynosi 39,53 ha.

Oprócz powyższych na Białołęce znajduje się wiele kompleksów leśnych o różnej powierzchni.

Zabytki Białołęki

• Zespół dworski przy Mehoffera (składający się z XVIII-wiecznego dworu i oficyny pałacowej z początku XIX wieku wzniesionej przez Tadeusza Mostowskiego oraz parku)

Kościół św. Jakuba

• Kościół św. Jakuba

ul. Mehoffera 2

Kościół parafialny przy ul. Mehoffera jest jedyną gotycką świątynią w Warszawie, która dotrwała do naszych czasów w niemal nienaruszonym stanie. Czytelne są do dziś szesnastowieczne detale architektoniczne. Kościół wzniesiony został z cegły ułożonej w wątku polskim. Gotyk mazowiecki z początku XVI wieku.

• Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

ul. Klasyków 21

Kościół zbudowany w latach 1908-1913 w stylu neogotyku nadwiślańskiego. W dniu 8 września 1913 roku dokonano poświęcenia kościoła, a 16 września 1949 roku została erygowana Parafia Narodzenia Najświętszej Maryi Panny przez Księdza prymasa Stefana Wyszyńskiego.

• Kościół św. Michała Archanioła

ul. Głębocka 119

Jeden z najstarszych drewnianych kościołów w Warszawie, modrzewiowy, ufundowany prawdopodobnie przez królową Bonę w 1534 roku.

Transport

Tarchomin, osiedle na Białołęce. Ulica Światowida.

Główną arterią dzielnicy jest ulica Modlińska (przedłużenie ul. Jagiellońskiej), będąca częścią drogi krajowej 61 w kierunku Gdańska i Mazur oraz Trasa Toruńska, część drogi krajowej 8 w kierunku Białegostoku. Ważny szlak komunikacyjny wyznacza również ul. Płochocińska stanowiąca fragment drogi 633 w kierunku Nieporętu.

W planach ujęte są też następujące trasy ponadlokalne:

• Trasa Mostu Północnego
• Trakt Nadwiślański
• Trasa Olszynki Grochowskiej
• wydłużenie ul. Marywilskiej do granic Warszawy.

Przez dzielnicę przechodzi linia kolejowa w kierunku Działdowa. Na linii znajdują się trzy przystanki, na których zatrzymują się pociągi osobowe spółki Koleje Mazowieckie, kursujące z Warszawy Woli i Warszawy Gdańskiej do Legionowa, Nasielska, Ciechanowa i Działdowa.

Granice

Granice z innymi dzielnicami wyznaczają: Trasa Toruńska na południu (z Targówkiem) i rzeka Wisła na zachodzie z Bielanami i Łomiankami; od północy graniczy z gminami Jabłonna i Nieporęt, a od wschodu z Markami.

Budownictwo

Pod względem budownictwa jest najszybciej rozwijającym się obszarem w Warszawie. Duża część nowej zabudowy to domy jednorodzinne, dotyczy to głównie północnej i wschodniej części dzielnicy. Niestety zabudowa niektórych osiedli rozwija się dość chaotycznie. Występuje tu negatywnie oceniane przez urbanistów zjawisko budowania osiedli łanowych, na wydłużonych działkach rolnych – charakterystycznych dla wsi (m.in. zabudowa wzdłuż ul. Jasiniec, Słonecznego Poranka), zamiast rozplanowanych osiedli miejskich z regularną siecią ulic.

Białołęka ma wizerunek "sypialni" Warszawy, podobnie do leżącego po przeciwnej stronie stolicy Ursynowa, jednak z uwzględnieniem możliwości spędzania wolnego czasu na terenie dzielnicy (ścieżki rowerowe w tym trasa rowerowa według projektu EuroVelo), ekspozycją terenów zielonych – Białołęka graniczy z rezerwatem Łęgi Czarnej Strugi), duży procent powierzchni zajmują tereny leśne i rolne.

Zobacz też

• Gmina Warszawa-Białołęka

Linki zewnętrzne

• Strona Urzędu Dzielnicy