Billy Crudup
| Billy Crudup | |
| Prawdziwe imię i nazwisko | William Gaither Crudup |
| Data i miejsce urodzenia | 8 lipca 1968 Manhasset, Nowy Jork,  Stany Zjednoczone |
| Lata aktywności | od 1996 |
William Crudup (ur. 8 lipca 1968 w Manhasset w stanie Nowy Jork) – amerykański aktor filmowy i teatralny.
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
Jest wnukiem adwokata Billy'ego Gaithera z Florydy. Jego rozdziece rozwiedli się gdy był małym chłopcem. Jest drugim z trojga synów, ma dwóch braci-producentów: Tommy'ego (ur. 1966) i Brooksa (ur. 1971). Gdy miał osiem lat wraz z rodziną opuścił Nowy Jork, doratał w stanie Teksas i na Florydzie. Uczęszczał do Hillcrest High School w Dallas. W 1986 roku ukończył szkołę średnią Saint Thomas Aquinas High School w Fort Lauderdale. Naukę kontynuowała na Uniwersytecie Stanu Karoliny Północnej przy Chapel Hill na wydziele komunikacji. Występował na scenie Lab!Theatre. W 1994 roku otrzymał dyplom ukończenia sztuk pięknych w Tisch School of the Arts przy Nowojorskim Uniwersytecie. Rok później debiutował na scenie Broadwayu w Lincoln Center Theater jako Byronic geniusz matematyczny płci żeńskiej w spektaklu Arkadia, który przyniół mu nagrody Theatre World, Outer Critics Circle i Clarence Derwent.
Po raz pierwszy na duzym ekranie pojawił się w dwóch filmach – komedii muzycznej Woody'ego Allena Wszyscy mówią kocham cię (Everyone Says I Love You, 1996) i dramacie Barry'ego Levinsona Uśpieni (Sleepers, 1996) jako morderca. W 1997 roku powrócił na broadwayowską scenę w roli Solyonia w sztuce Antoniego Czechowa Trzy siostry i rok później zagrał tytułową postać w przedstawieniu Oedipus Rex. Użyczył swojego głosu w reklamie MasterCard "Priceless" (1997). Dał swój głos Ashitakowi, bohaterowi angielskiej wersji japońskiego filmu animowanego Księżniczka Mononoke (Princess Mononoke, 1999). Zebrał znakomite recenzje za kreację znanego w latach 70. amerykańskiego długodystansowca Steve'a Prefontaine'a, który w wieku 24 lat zginął w wypadku samochodowym w jednym z lepszych w historii kina sportowych biografii Przed metą (Without Limits, 1998). Za postać Pete'a Caldera rywalizującego ze swoim przyjacielem z czasów Dzikiego Zachodu (Woody Harrelson) w westernie Kraina Hi-Lo (The Hi-Lo Country, 1998) odebrał nagrodę National Board of Review. Uznanie zdobyła także rola mistycznego gitarzysty Russella Hammonda w dramacie muzycznym Camerona Crowe U progu sławy (Almost Famous, 2000). Rola 20-letniego włuczęgi FH, który brnie przez życie w stanach narkotykowego odurzenia w dramacie Syn Jezusa (Jesus' Son, 1999) została uhonorowana nagrodą na festiwalu filmowym w Paryżu. Zagrał potem w komedii przygodowej fantasy Duża ryba (Big Fish, 2003), dramacie kostiumowym Królowa sceny (Stage Beauty, 2004) jako Edward Kynaston, mistrzowski odtwórca teatralnych ról kobiecych w czasach, gdy mogli je odtwarzać tylko mężczyźni oraz kasowym thrillerze Mission: Impossible III (2006) z Tomem Cruise.
Był dwukrotnie nominowany do nagrody Tony za swój występ w sztuce broadwayowskiej – Człowiek słoń (The Elephant Man) w 2002 roku oraz Poduszyciel (The Pillowman) z Jeffem Goldblumem w 2005 roku. Od października 2006 do maja 2007 występował w dziewięciogodzinnej trylogii brytyjskiego dramaturga Toma Stopparda Utopie (The Coast of Utopia) w Lincoln Center, zdobywając nagrodę Tony.
[edytuj] Życie prywatne
W latach 1996-2003 związany był z aktorką Mary-Louise Parker, z którą ma syna Williama Atticusa (ur. 7 stycznia 2004). Spotykał się także z Claire Danes (2004-2005).
[edytuj] Filmografia
- Uśpieni (Sleepers, 1996) jako Tommy Marcano
- Wszyscy mówią: kocham cię (Everyone Says I Love You, 1996) jako Ken
- Księżniczka Mononoke (Mononoke-hime, 1997) jako Prince Ashitaka
- Grind (1997) jako Eddie Dolan
- Abbottowie prawdziwi (Inventing the Abbotts, 1997) jako Jacey Holt
- Pętla (Snitch, 1998) jako Teddy
- Kraina Hi-Lo (The Hi-lo country, 1998) jako Pete Calder
- Przed metą (Without Limits, 1998) jako Steve Prefontaine
- Syn Jezusa (Jesus' Son, 1999) jako FH
- U progu sławy (Almost Famous, 2000) jako Russell Hammond
- Przebudzenie miłości (Waking the Dead, 2000) jako Fielding Pierce
- Charlotte Gray (2001) jako Julien Lavade
- Światowy podróżnik (World Traveler, 2001) jako Cal
- Duża ryba (Big Fish, 2003) jako William Bloom
- Królowa sceny (Stage Beauty, 2004) jako Edward 'Ned' Kynaston
- Trust the Man (2005) jako Tobey
- Dobry agent (The Good Shepherd, 2006) jako Arch Cummings
- Mission: Impossible III (2006) jako John Musgrave
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Billy Crudup w bazie Internet Movie Database (IMDb) (ang.)
- Billy Crudup w bazie filmweb.pl
- Billy Crudup w bazie stopklatka.pl
- Billy Crudup w NNDB (ang.)
