Bitwa o Formigny
| Bitwa o Formigny Wojna stuletnia |
|||||||||||||||||
| Czas | 15 kwietnia 1450 | ||||||||||||||||
| Miejsce | Formigny | ||||||||||||||||
| Terytorium | Francja | ||||||||||||||||
| Wynik | zdecydowane zwycięstwo Francuzów | ||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||
| Wojna stuletnia |
|---|
|
Sluys – Crécy – Calais – Poitiers – Auray – Azincourt – Rouen – Baugé – Meaux – Cravant – Verneuil – Orlean - Jargeau - Meung-sur-Loire - Beaugency – Patay – Compiègne – Gerbevoy – Formigny – Castillon |
Bitwa o Formigny - została stoczona 15 kwietnia 1450 roku pomiędzy siłami francuskimi, wspartymi oddziałami bretońskimi a wojskami angielskimi. Bitwa stoczona została w ramach wojny stuletniej i zakończyła się zdecydowanym zwycięstwem Francuzów.
Spis treści |
[edytuj] Tło bitwy
Król Francji, Karol VII Walezjusz w 1444 roku podpisał traktat z Tours, rozejm w wojnie pomiędzy Francją a Anglią. Karol wykorzystał ten czas na reorganizacje swojej armii. W międzyczasie Anglia rządzona przez słabego króla Henryka VI zaczęła gwałtownie tracić militarną siłę. W 1449 Francuzi złamali rozejm, zdobywając w czerwcu 1449 miasta Pont-Audemer, Pont-l'Évêque oraz Lisieux. W październiku 1449 wojska francuskie zdobyły znaczną część Normandii a do stycznia 1450 kontrolę nad miastami Rouen, Harfleur, Honfleur oraz Fresnoy.
Zimą 1449 roku Anglicy zebrali armię dowodzoną przez Thomasa Kyriella. Liczyła ona około 3,000 ludzi i została przetransportowana z Portsmouth do Cherbourga. Oddziały angielskie wylądowały 15 marca 1450 roku a pod koniec miesiąca zostały wzmocnione posiłkami liczącymi 2,000 żołnierzy.
[edytuj] Bitwa
Kyriell skierował swoje wojska na południe, zdobywając po krwawym starciu miasto Valognes. W międzyczasie Francuzi dowodzeni przez Karola I Burbona w sile 5,000 żołnierzy skierowali się w kierunku miejscowości Carentan.
12 kwietnia Anglicy otoczyli Carentan, dwa dni później zdobywając wioskę Formigny. W tym samym dniu z okolic Saint-Lô przybył ze swoimi wojskami Artur III Bretoński który wsparł siły francuskie.
15 kwietnia 1450, siły Karola I zostały zauważane przez Anglików. Obie strony stoczyły ze sobą bitwę na drodze Carentan-Bayeux. Kyriell wysłał na pole walki około 4,000 ludzi z czego 3,000 stanowili łucznicy.
W pierwszej fazie ataku siły Karola I zaatakowały angielskie flanki nie powodując jednak większego przełomu. W tym samym czasie Francuzi otworzyli ogień z dwóch kolubryn. W wyniku ostrzału zginęło co najmniej kilkunastu Anglików jednakże atak angielskiej kawalerii spowodował przejęcie obu armat.
W międzyczasie siły brytyjskie zostały zaatakowane przez Bretończyków pod wodzą Artura III które przekroczyły rzekę Aure i rozpoczęły szturm na angielskie flanki. Widząc zaistniałą sytuację Kyriell próbował wycofać swoje wojska, ustawiając je w tym czasie w kształt litery "L". Mimo tych starań Francuzi ostatecznie rozbili Anglików, biorąc do niewoli Kyriella oraz niszcząc całą jego armię.
[edytuj] Po bitwie
Bitwa zakończyła się zdecydowanym zwycięstwem Francuzów. Straty angielskie wyniosły co najmniej 2 500 zabitych oraz 900 wziętych do niewoli. Ostatecznie niektóre źródła podają dane o 3 800 zabitych a także 1 400 rannych. Straty sił franko-bretońskich oceniane są na 500-600 zabitych.
Dzięki temu zwycięstwu Francuzi pokonali Anglików, którzy nie posiadali więcej sił w Normandii. Sytuację wykorzystały wojska francuskie, zajmując całą Normandię, z wyjątkiem miasta Calais, które zostało utrzymane w rękach Anglików. Bitwa pod Formigny była także jedną z pierwszych bitew w których artyleria odegrała znaczącą, choć nie decydującą, rolę w rozegranej potyczce.