Bitwa pod Łodzią (1939)
| Bitwa pod Łodzią II wojna światowa, Kampania wrześniowa 1939 |
|||||||||
 Jednostki polskie i niemieckie w przedniu wojny
|
|||||||||
| Czas | 6-8 września 1939 | ||||||||
| Miejsce | Łódź i okolice | ||||||||
| Terytorium | II Rzeczpospolita | ||||||||
| Przyczyna | kampania wrześniowa | ||||||||
| Wynik | zwycięstwo Niemców | ||||||||
|
|||||||||
| Kampania wrześniowa (1 IX - 6 X 1939) |
|---|
|
Wybrzeże i Bałtyk (Westerplatte • Gdańsk • Kępa Oksywska • Hel) • granica państwa • Żory • Krojanty • Chojnice • Lasy Królewskie • Mokra (1 IX) • Częstochowa (1-3 IX) • Pszczyna (1-2 IX) • Wyry • Mława (1-3 IX) • Grudziądz (1-4 IX) • Bory Tucholskie (1-5 IX) • Jordanów (2 IX) • Węgierska Górka (2-3 IX) • Bukowiec (3 IX) • Borowa Góra (3-6 IX) • Rajsko (4 IX) • Różan (4-6 IX) • Piotrków (5-6 IX) • Tomaszów Mazowiecki (6 IX) • Pułtusk (6-7 IX) • Łódź (6-8 IX) • Łomża • Wizna (7-10 IX) • Wola Cyrusowa (8 IX) • Iłża (8-9 IX) • Nowogród (8-10 IX) • Warszawa (8-28 IX) • Bzura (9-22 IX) • Jarosław (10-11 IX) • Kałuszyn (11/12 IX) • Przemyśl (11-14 IX) • Brwinów (12 IX) • Lwów (12-22 IX) • Mińsk Mazowiecki (13 IX) • Sochaczew (13-16 IX) • Brześć (14-17 IX) • Modlin (14-29 IX) • Jaworów (15-16 IX) • Hajnówka (17 IX) • Krasnystaw • Kobryń (17-18 IX) • Lasy janowskie (17-20 IX) • Tomaszów Lubelski (17-20 IX i 22-27 IX) • Wilno (18-19 IX) • Wólka Węglowa (19 IX) • Grodno (20-22 IX) • Palmiry (21 IX) • Łomianki (22 IX) • Cześniki (22 IX) • Krasnobród (23 IX) • Husynne (24 IX) • Władypol (26-27 IX) • Szack (28-29 IX) • Parczew (29-30 IX) • Wytyczno (1 X) • Kock (2-6 X) |
Armia Łódź pod dowództwem generała Juliusza Rómmla miała zorganizować obronę pomiędzy Armią "Poznań" (na północy) i Armią "Kraków" (na południu) w pasie o długości ok. 120km od Błaszek na północy do Przedborza na południowym wschodzie. Do podstawowych zadań wyznaczonych siłom Armii "Łódź" należała osłona w kierunku na Łódź i Piotrków Trybunalski oraz nacieranie na nieprzyjaciela z kierunku Sieradza na zachód. Sztab armii był zlokalizowany w Łodzi w parku Julianowskim w pałacu Juliusza Heinzla.
Koncepcję dowódcy armii gen. Rómmla obrony przedpola najlepiej charakteryzują jego słowa[1]:
...Musimy sobie zdawać sprawę, że tylko stosując obronę ruchową możemy zatrzymać i opóźnić tak znaczną przewagę nieprzyjaciela. Tylko w starciach i potyczkach o każdą wieś, lasek, rzeczkę czy wzgórze możemy zahamować tempo jego marszu i wygrać tak potrzebny dla nas czas. Blisko połowa sił własnych armii będzie w trakcie koncentracji lub mobilizacji. Cała armia odwodowa będzie zbierać się pod osłoną naszych walczących oddziałów.
Realizując tę koncepcję, z chwilą ogłoszenia alarmu bojowego 29 sierpnia, gen. Rómmel ruszył trzema dywizjami w kierunku granicy, pozostawiając na głównej linii obrony tylko załogi bezpieczeństwa. 1 września na odcinku 10 DP Niemcy przekroczyli granicę już o 4:00 a na odcinku 30 DP pod Praszką już o 3:45, czyli wcześniej niż na pozostałym froncie.
Oddziały Armii Łódź utrzymały wyznaczone pozycję przez ponad 4 dni, rozpoczynajac wycofywanie się z pozycji w pobliżu granicy późną nocą z 5 na 6 września ale niektóre trwały jeszcze do świtu na swoich stanowiskach. Tymczasem bardziej mobilne jednostki niemieckie oskrzydliły Armię Łódź, uderzając na pozycje łączące Armię Łódź z Armiami Poznań i Kraków, odcinając generała Rómmla od niektórych jednostek (8 Armia oskrzydlając od północy, a 10 Armia od południa).
Łódź została zajęta przez pułk zmotoryzowany SS Leibstandarte SS Adolf Hitler i elementy 4 Dywizji Pancernej 8 września, po tym jak jednostki niemieckie powstrzymały polski kontratak.
Przypisy
- ↑ Juliusz Rómmel: Za honor i ojczyznę:wspomnienia dowódcy armii "Łódź" i "Warszawa". Warszawa: Iskry, 1958, s. 43.
[edytuj] Bibliografia
- Jan Wróblewski, Armia Łódź, Wydawnictwo Wojskowego Instytutu Historycznego, Warszawa 1975.
- Tomasz Walkiewicz, WYBUCH WOJNY I POCZĄTKI OKUPACJI HITLEROWSKIEJ W ŁODZI
- Roman Bąkowski, Piotr Kurzawa, Waldemar Nadolny, Lekkie schrony bojowe w pasie działania Armii Łódź w 1939 r.
