Bollywood

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Charakterystyczne, barwne plakaty reklamujące filmy są jedną z atrakcji Bombaju

Bollywood – umowna nazwa indyjskiego przemysłu filmowego utworzona w latach 70. ze zbitki słów Hollywood i Bombaj przez dziennikarza pisma "Cineblitz". Bombaj jest największym ośrodkiem produkcyjnym indyjskiej kinematografii, jeszcze sprzed II wojny światowej.

Spis treści

[edytuj] Pole znaczeniowe

Nazwa Bollywood jest umowna, stosowana w kilku kontekstach, w odniesieniu:

  • do nazwy samego ośrodka produkcyjnego w Bombaju, także retrospektywnie, w odniesieniu do czasów, kiedy nazwa jeszcze nie funkcjonowała. Na takiej zasadzie za klasyków Bollywood uważane są takie filmy jak Mughal-e-Azam, inne filmy Mehbooba Khana, czy Raja Kapoora.

[edytuj] Informacje ogólne

Question book-4.svg
 Ta sekcja od 2008-06 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji.
Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte.
Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach.
Adnotacja: szczególnie solidnego (z refami) uźródłowienia wymagają te konkretne dane liczbowe.

Przez lata ewolucji indyjska kinematografia wypracowała unikatowy dla siebie, specyficzny styl. Filmy bollywoodzkie są przeważnie tworzone w konwencji masala movie często utożsamianej na Zachodzie z kategorią musicalu; z licznymi sekwencjami taneczno-śpiewanymi. Akcja niekiedy opiera się na tradycyjnych melodramatycznych schematach, dramatycznych zwrotach fortuny czy szczęśliwych zbiegach okoliczności. Przez lata filmy z Bollywoodu, a także innych ośrodków indyjskiej kinematografii były krytykowane przez hinduskich intelektualistów oraz znawców z Zachodu za naiwność fabuły, kiepską grę aktorów oraz brak oryginalności scenariusza. Należy jednak pamiętać, że w Bollywood – jak w wielu przemysłach filmowych – powstają filmy z różnych gatunków, a często jedna produkcja zawiera w sobie kilka gatunków filmowych. Obok najpopularniejszych komedii romantycznych i melodramatów indyjski przemysł filmowy może pochwalić się równie licznymi thrillerami, komediami kryminalnymi czy dramatami, powstają także filmy sportowe, przygodowe, fantasty i science-fiction. W Polsce filmy Bollywood cieszą się coraz większą popularnością.

Indyjska kinematografia jest największą na świecie. Pracuje w niej około 2,5 miliona ludzi, powstaje tam do tysiąca filmów rocznie. W samym Bombaju powstaje 300-400 filmów rocznie, które mają największy udział w rynku krajowym i największy udział w eksporcie. Fakt że ogółem w Indiach powstaje przeszło 1000 filmów oznacza, że są one tworzone na przemysłową skalę, w niemal ekspresowym tempie. W związku z tym często są robione niedbale. Przeciętny budżet bollywoodzkich superprodukcji wynosi około 250 tys. dolarów, z czego ok. 40% stanowią gaże dla aktorów grających główne role. Przeciętny czas trwania planu zdjęciowego rzadko przekracza miesiąc. Wyjątkiem jest tutaj "Czasem słońce, czasem deszcz" z 2001 roku, którego budżet przekroczył milion dolarów i był kręcony przez ponad cztery miesiące. Oprócz tego, bollywoodzka kinematografia, mimo wielkich zysków z kin wciąż musi używać obcego sprzętu. Np. 60% używanej taśmy filmowej, jest wciąż sprowadzana z zagranicy.

Filmy powstają w wielu ośrodkach i w wielu językach. W Bollywood sensu stricto powstają filmy w języku hindi, zwykle w odmianie hindustani, zawierającej wiele naleciałości urdu, dzięki czemu są one zrozumiałe w całych Indiach. O ile kino tamilskie, syngaleskie, bengalskie i inne mniejsze kinematografie etniczne w Indiach są – z niewielkimi wyjątkami – adresowane zasadniczo do regionalnych społeczności, o tyle Bollywood to kinematografia nastawiona na całe Indie (oraz eksport).

[edytuj] Niektórzy twórcy Bollywood

[edytuj] Reżyserzy

współcześni

historyczni

[edytuj] Choreografowie

[edytuj] Aktorki

[edytuj] Aktorzy

[edytuj] Przykłady filmów Bollywood

[edytuj] Wybrana literatura

  • Ch. Das Gupta, The Painted Face. Studies in India's Popular Cinema, Delhi 1991.
  • T. Ganti Bollywood. A guide to popular Hindi cinema
  • A. Karp Zrozumieć Bollywood, Encyklopedia Gazety Wyborczej, tom 21 (2005-2006) 2007
  • E. Królikowska-Avis, Indie podbijają Zachód, "Film" 2002 nr 10
  • K. Magiera, Różnorodność kina Bollywoodu, czyli bogactwo repertuarowe w rozrywkowym kinie indyjskim, "Panoptikum" nr 5 (12) 2006.
  • V. Mishra, Bollywood Cinema: Temples of Desire, London-New York 2002.
  • V. Mishra, Autorstwo i powab romansu, "Kwartalnik Filmowy" nr 51 (2005) – fragment powyższej książki.
  • J. Pietrzak, Co Bollywood ma wspólnego z kiczem?, "Panoptikum" nr 5 (12)
  • J. Pietrzak, Skąd się bierze potęga Bollywood, "Przegląd" nr 35 (2006)
  • R. Smoczyński, Fabryka bogów, "Film" 2003 nr 2
  • T. Szurlej, Bollywood. Indyjskie kino komercyjne, "Kwartalnik Filmowy" nr 51 (2005)
  • Shashi Tharoor Bollywood Dialog 2004 Warszawa (z ang. "Show Buisness" 1991)

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o Bollywood
Commons in image icon.svg
  W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Bollywood
Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Bollywood&oldid=29477575”
Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Narzędzia
Drukuj lub eksportuj
W innych językach

Polecamy: Pozycjonowanie, wózki dziecięce, Kino domowe, Viagra, Kredyty