Bolonia
| Bolonia | |||||
|
|||||
 |
|||||
| Państwo |  Włochy |
||||
| Prowincja | Bolonia | ||||
| Powierzchnia | 140,73 km² | ||||
| Wysokość | 54 m n.p.m. | ||||
| Ludność (I 2009) • liczba ludności • gęstość • aglomeracja |
377 220▲ 2 680,5 os./km² 969 982 |
||||
| Nr kierunkowy | 051 | ||||
| Kod pocztowy | 40100 | ||||
| Miasta partnerskie |  Charków (Ukraina)
|
||||
|
Położenie na mapie Włoch
  Bolonia
|
|||||
| Na mapach: | |||||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|||||
| Strona internetowa miasta | |||||
Bolonia (wł. Bologna) – miasto w północnych Włoszech, położona jest między Padem a Apeninami na wysokości 54 m n.p.m. Stolica regionu Emilia-Romania.
Spis treści |
[edytuj] Dane ogólne
Ośrodek administracyjny prowincji Bolonia, na Nizinie Padańskiej, pomiędzy rzeką Pad a Apeninami.
Ważny ośrodek handlowy, przemysłowy, kulturowy, naukowy (najstarszy na świecie uniwersytet założony w 1088) i turystyczny. Bolonia nazywana jest też La Grassa (tłusta) ze względu na swą tradycyjnie kaloryczną kuchnię.
[edytuj] Historia miasta
Założone przez Etrusków (lub Umbrów) jako Felsina. W IV wieku p.n.e. zajęta przez celtyckie plemię Bojów, przybyłych z Galii Zaalpejskiej lub z północy przez Alpy Pennińskie. Po podboju Bojowie i Etruskowie stworzyli cywilizację nazywaną galijsko-etruską. Po bitwie pod Telamonem popadła w zależność od Rzymu. W czasie II wojny punickiej Bojowie pomogli Hannibalowi. Klęska Kartaginy oznaczała koniec niepodległości miasta. Rzymianie zniszczyli wiele miejscowości w okolicy i zdobyli miasto (192 p.n.e.).
Rzymska kolonia Bononia została założona w 189 p.n.e.[1]. Po zbudowaniu dróg Via Aemilia w 187 p.n.e. miasto stało się centrum handlowym, połączonym z Arezzo dzięki Via Flaminia minor a z Akwileją dzięki Via Aemilia Altinate. W czasach rzymskich Bolonia liczyła od 12 do 30 tys. mieszkańców i okresowo była drugim największym miastem w Italii oraz jednym z najważniejszych miast w cesarstwie z wieloma świątyniami, termami, teatrem i areną. Pomponiusz Mela wymieniał Bolonię wśród najbogatszych miast Italii. Za rządów Klaudiusza (41-54) zostało zniszczone przez pożar. Odbudowane w I wieku n.e. przez Nerona.
Po długotrwałym upadku w czasie wojen z Germanami świetność przywrócił Bolonii jej biskup Święty Petroniusz. Zbudował on klasztor św. Stefana i odbudował wiele innych budowli. Po upadku cesarstwa zachodniorzymskiego w państwie Odoakra i Teodoryka Wielkiego. W VI-VIII wieku w egzarchacie raweńskim. Bizantyjczycy otoczyli miasto murami, jako że broniło ono granic egzarchatu. W 728 zdobyta przez króla Longobardów Liutpranda i przyłączona do Królestwa Longobardów. Od 756 w składzie Państwa Kościelnego.
Od początku XII wieku wolna komuna miejska (okres znacznego rozwoju). W 1088 założono Uniwersytet Boloński. W 1168 przystąpiła do Ligi Lombardzkiej, zawiązanej przeciwko cesarzowi Fryderykowi Barbarossie. W 1294 liczyła 60-70 tys. mieszkańców i była prawdopodobnie szóstym co do wielkości miastem w Europie, po Kordobie, Paryżu, Wenecji, Florencji i Mediolanie. Po przegranej bitwie pod Zappolino (1325) Bolonia oddała się pod opiekę papieża. W 1348 w Czarna śmierć zabiła około 30 tys. mieszkańców. Przez jakiś czas była niezależna lub podlegała Mediolanowi. W latach 1506-1860 ponownie znalazła się pod władzą papieży.
W czasie wojen napoleońskich była stolicą Republiki Cispadańskiej (1796-1797), potem przyłączona do Republiki Cisalpińskiej (1797-1802), następnie w Republice Włoskiej (1802-1805) i w Królestwie Włoch (1805-1815). Bunty przeciwko władzy papieży wybuchały w 1831 i 1849. Po tym ostatnim w mieści stacjonował garnizon austriacki.
Od 1860 w zjednoczonych Włoszech.
W 1945 (od 9 do 21 kwietnia) walki między 2 Korpusem Polskim a oddziałami niemieckimi w rejonie Bolonii. Jej zdobycie zakończyło działania 2 Korpusu Polskiego w kampanii włoskiej. 2 sierpnia 1980 na dworcu kolejowym nastąpił zamach terrorystyczny - zginęło 85 osób, a ponad 200 zostało rannych.
[edytuj] Zabytki
- ruiny rzymskich budowli (akweduktu, term i amfiteatru)
- romańska katedra (przebud. XVI-XVII w.)
- bazylika San Petronio, której budowę rozpoczęto w 1390, ukończono około 1650. Główny portal wejściowy ozdobiony jest płaskorzeźbami Jacopa della Quercia. Wnętrze o rozmiarach - długość 132 m, wysokość 44 m czyni kościół jednym z największych na świecie. Najcenniejszy wystrój mają kaplica pierwsza i czwarta po lewej stronie ozdobione obrazami Giovanniego da Modeny, oraz Pieta dłuta Amica Aspertiniego i zegar astronomiczny w lewej, bocznej nawie (w południe, wpadający przez mały otwór w sklepieniu, promień światła na posadzce bazyliki wskazuje miesiąc i dzień;
- Muzeum Archeologiczne (Museo Civico Archeologico), położone na wschód od bazyliki z kolekcją cennych eksponatów etruskich, rzymskich i egipskich;
- gotycki kościół św. Franciszka
- romańskie i gotyckie wieże mieszkalne
- renesansowe pałace (XIII-XVI w.)
- ratusz i siedziba uniwersytetu z (XIII-XVI w.)
[edytuj] Gospodarka
Duży ośrodek przemysłowy, m.in. precyzyjny i ceramiczny (słynne majoliki), garbarski, skórzano-obuwniczy, środków transportu (wagony kolejowe, ciągniki), spożywczy (serowarski, winiarski, mięsny, owocowo-warzywny). Ważny węzeł komunikacyjny, ze stacjami kolejowymi Bologna Borgo Panigale, Bologna San Ruffillo, Bologna San Vitale oraz portem lotniczym.
[edytuj] Sławni Bolończycy
Z Bolonii pochodzą:
- św. Katarzyna z Bolonii – patronka miasta
- Ulisses Aldrovandi – humanista, lekarz i przyrodnik okresu Renesansu
- Stefano Benni – pisarz
- Simone Bolelli – tenisista
- Gianluca Pagliuca – bramkarz piłkarski
- Pierluigi Collina – sędzia piłkarski
- Guglielmo Marconi – wynalazca
- Pier Paolo Pasolini – pisarz, poeta, reżyser
- Roberto Regazzi – lutnik, poeta i pacyfista
- Mariele Ventre – dyrygent, pedagog
[edytuj] Słynne firmy
- Ducati Motor Holding - motory
- Malaguti - skutery
- Lamborghini - samochody
- Maserati - samochody
- Coop
- IMA
- YOOX – moda
- Unipol – bankowość
[edytuj] Galeria
-
Wieża Asinelli (97,2 m)
-
Piazza Maggiore (Rynek Główny)
-
Typowe arkady w Bolonii
-
Widok na bazylikę san Petronio i plac Maggiore
-
Dworzec kolejowy
_-_20050212.jpg&filetimestamp=20101130215228)
[edytuj] Zobacz też
- Wybuch bomby na dworcu kolejowym w Bolonii 2 sierpnia 1980
- Bologna Centrale - Dworzec Główny w Bolonii
[edytuj] Linki zewnętrzne
[edytuj] Bibliografia
- Włochy północne. Wyd. I. Bielsko-Biała: Pascal sp. z o.o., 2008, s. 165-169. ISBN 978-3-8297-6558-9.
Przypisy
- ↑ Praca zbiorowa pod redakcja Aleksandra Krawczuka, 2005, Wielka Historia Świata Tom 3 Świat okresu cywilizacji klasycznych, str. 283, Oficyna Wydawnicza FOGRA, ISBN 83-85719-84-9.
|
||||||||||||||||
