Borowina (torf)

Borowina – peloid, rodzaj torfu o dużym stopniu przetworzenia przez bakterie humifikujące. Stosowana jest w leczeniu chorób reumatycznych, schorzeń ginekologicznych i niektórych chorób narządów wewnętrznych. Pomimo wątpliwości co do skuteczności takiej terapii, wynikających z braku systematycznych badań naukowych, kąpiele borowinowe i inne zabiegi z użyciem borowiny są powszechnie stosowane w Polsce.

Przetworzona laboratoryjnie borowina jest wartościowym surowcem do produkcji różnego rodzaju lekarstw i kosmetyków. Pozyskiwanie i przetwarzanie borowiny jest źródłem dochodu dla dużej liczby osób związanych z usługami sanatoryjnymi.

Brak danych o właściwościach leczniczych borowiny nie umniejsza jej wartości fizycznych przy wspomaganiu leczenia. Właściwości fizyczne to duża pojemność cieplna przy małym przewodnictwie cieplnym, co umożliwia efekt silnego, głębokiego i równomiernego podgrzania części ciała poddanych zabiegowi (42–45 °C). Ponadto zawarte w borowinie kwasy organiczne i sole nadają jej właściwości przeciwzapalne, ściągające, bakteriostatyczne i bakteriobójcze. Na obszarze Polski użyto borowiny po raz pierwszy do celów leczniczych w 1858 r.

Produktem z borowiny jest tzw. pasta borowinowa, która powstaje przez rozdrobnienie i uwodnienie borowiny w specjalnych młynach kulowych. Produkt ten ma konsystencję jednolitej pasty. Pastę borowinową stosuje się w niższej temperaturze niż borowinę (tj. 37–38 °C). Obecnie ok. 30 krajowych uzdrowisk stosuje zabiegi zawijania, okłady i kąpiele borowinowe. W Polsce borowinę stosuje się w blisko 70% uzdrowisk.

Uzdrowiska, w których występuje borowina: Augustów, Busko-Zdrój, Ciechocinek, Cieplice Śląskie-Zdrój, Duszniki-Zdrój, Goczałkowice-Zdrój, Horyniec-Zdrój, Inowrocław, Iwonicz-Zdrój, Kamień Pomorski, Kołobrzeg, Konstancin, Krynica-Zdrój, Lądek-Zdrój, Międzyzdroje, Piwniczna, Połczyn-Zdrój, Polanica-Zdrój, Polańczyk, Przerzeczyn-Zdrój, Rymanów-Zdrój, Solec-Zdrój, Swoszowice, Świeradów-Zdrój, Świnoujście, Ustka, Ustroń, Wapienne, Wieniec-Zdrój, Wysowa-Zdrój, Złockie.

Przypisy

Bibliografia

1. Prof. dr. hab. med Kazimierz Janicki (red) i inni: Medycyna naturalna. Warszawa: Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, 1990. ISBN 83-200-1418-2.