Browar Gryf
| Browar Klasztorny Gryf | |
 Browar Gryf w Szczyrzycu w 2008 roku |
|
| Państwo |  Polska |
| Miejscowość | Szczyrzyc |
| Typ budynku | browar |
| Rozpoczęcie budowy | 1824 |
| Pierwszy właściciel | Zakon Cystersów |
| Kolejni właściciele | Zakon Cystersów Skarb Państwa Zakon Cystersów |
Browar Klasztorny Gryf - nieczynny browar klasztorny w Szczyrzycu.
[edytuj] Historia
Pierwsze wzmianki o warzeniu piwa przez zakonników z klasztoru cysterskiego w Szczyrzycu pochodzą z 1628 roku[1]. Do XIX wieku mnisi produkowali w swoim braksatorium głównie rodzaj podpiwku z palonego jęczmienia, który w okresie letnim sprzedawali okolicznym rolnikom.
W 1824 r. przy klasztorze, na terenie gospodarczym, wybudowano browar i zaczęto warzyć piwo. Zakład prowadzony był przez zakonników, a cały proces warzenia odbywał się ręcznie. W 1925 roku browar został wydzierżawiony najpierw Marianowi Szubertowi, a później Eugeniuszowi Czernemu, który zarządzał browarem do 1945 r. Ostatnim dzierżawcą zakładu był Władysław Leśniak - browarnik z Krakowa.
W latach 1945-1951 browar w Szczyrzycu był jedynym czynnym w krajach socjalistycznych browarem klasztornym, który był własnością katolickiego zgromadzenia zakonnego.
W 1951 roku browar został znacjonalizowany, a przyklasztorny folwark na terenie którego znajdował się zakład przekształcono w Państwowe Gospodarstwo Rolne. Wznowiono produkcję piwa pod zarządem Państwowego Gospodarstwa Rolnego w Jodłowniku. W 1952 roku w browarze zamontowane zostały silniki spalinowe, przebudowano warzelnię, wybudowano przepompownię piwa z fermentacji do leżakowni oraz młyn do śrutowania słodu. W latach 1953-1955 przebudowano kotłownię. W 1956 roku zelektryfikowano browar. W kolejnych latach została wybudowana nowa suszarnia i słodownia, oraz system chłodzenia. Zainstalowano nową kadź filtracyjną, kocioł zacierny, wprowadzono chłodzenie solankowe i przebudowano leżakownię. W 1982 roku browar produkował 22 000 hl piwa rocznie. Sprzedawane ono głownie w Małopolsce w: Dobrej, Limanowej, Rabce, Myślenicach, Dobczycach i Krakowie.
Wraz z kolejnymi restrukturyzacjami państwowych przedsiębiorstw zmieniał się również zarządca i nazwa zakładu. W latach 1957-1970 browar nosił nazwę Browar Podhalański w Szczyrzycu. Browar należał kolejno do: Państwowego Gospodarstwa Rolnego - Browar w Szczyrzycu; Centralnego Zarządu Hodowli Koni w Warszawie; Państwowej Stadniny Koni w Jodłowniku - Browar w Szczyrzycu, a z chwilą przejęcia gospodarstwa w Jodłowniku przez firmę Igloopol zmienił nazwę na Igloopol - Browar w Szczyrzycu.
W 1993 r. cystersi odzyskali browar i wznowili produkcję piwa pod nazwą Browar Gryf, która nawiązywała do herbu miejscowości. W 1996 roku ze względu na kłopoty finansowe i brak funduszy na remont zabytkowego obiektu musieli jednak zaprzestać warzenia piwa.
W 1997 browar został zamknięty. Od tego czasu Browar Gryf w Szczyrzycu jest nieczynny. Pamiątki po dawnym browarze zgromadzone są w przyklasztornym muzeum.
[edytuj] Produkcja licencyjna piwa Frater
Od 1998 roku Cystersi podejmowali kilka prób wznowienia produkcji. W 2003 roku reprezentująca interesy klasztoru cysterskiego w Szczyrzycu spółka Dominium Sp. z o.o.[2] podpisała umowę z Browarem Belgia, na mocy której w Kielcach rozpoczęto od 2004 roku licencyjną produkcję piwa marki Frater[3].
[edytuj] Plany reaktywacji browaru
Obecnie w browarze klasztornym w Szczyrzycu trwają prace remontowe, których celem jest reaktywacja produkcji w ciągu najbliższych kilku lat. Budynek dawnej słodowni został natomiast zaadaptowany na pensjonat Cysterski Gościniec.
W 2008 roku z inicjatywy lokalnych przedsiębiorców w Szczyrzycu powstał drugi browar. Mieści się on w Restauracji Regionalnej Marysia. Zbudowany został w koncepcji browaru restauracyjnego.
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ Stanisław Czachura: Browar klasztorny w Szczyrzycu. Almanach Ziemi Limanowskiej, 12/2003. [dostęp 2010-10-27]. s. 17.
- ↑ Dominium Sp. z o.o.
- ↑ Oni się modlą, my pracujemy
