Bytyń Wielki
| Bytyń Wielki | |
| Bytyń, Betyń | |
jezioro Bytyń Wielki |
|
| Państwo | Polska |
| Lokalizacja | Pojezierze Wałeckie |
| Powierzchnia | 829,0 - 877,1 ha |
| Wymiary | 10,8 × 2,61 km [1] |
| Głębokość • średnia • maksymalna |
10,4 m [2] 41,0 m [2] |
| Objętość | 91 534,9 tys. m³ [2] |
| Klasa czystości | II (w roku 1995)[3] |
| Wysokość lustra | 112,9-113,0 m n.p.m. |
| Rzeki wypływające | Piławka |
| Miejscowości nadbrzeżne | Nakielno, Próchnowo, Drzewoszewo |
| Wyspy | 2 |
| Na mapach: | |
Bytyń Wielki – największe jezioro Pojezierza Wałeckiego[4], w województwie zachodniopomorskim, w powiecie wałeckim, na terenie gmin Mirosławiec, Tuczno i Wałcz.
Powierzchnia zwierciadła wody według różnych źródeł wynosi od 829,0ha[3] do 877,1 ha[2] lub 881 ha[1]. Jest największym jeziorem Pojezierza Wałeckiego[4]. Zwierciadło wody położone jest na wysokości 112,9 m n.p.m.[3][5] do 113,0 m n.p.m.[1][2][5]. Średnia głębokość jeziora wynosi 10,4 m[1][6], natomiast głębokość maksymalna 41,0 m[1][2].
Na jeziorze znajdują się dwie wyspy i trzy długie odnogi - zatoki: Drzewoszewska, Nakielska i Lubieska oraz klika mniejszych zatok - Piecnicka, Krępa i Marcinkowicka. Bytyń jest jeziorem polodowcowym o urozmaiconej linii brzegowej w postaci wzniesień (do 30 m) porośniętych lasami (głównie buczyna). Przy brzegach jeziora znajdują się dwa wczesnośredniowieczne grodziska najprawdopodobniej z początku XII wieku. Nad jeziorem znajdują się miejscowości turystyczne: Nakielno, Próchnowo, Drzewoszewo, stanica harcerska w Próchnówku. W latach 1975-1998 jezioro administracyjnie należało do województwa pilskiego będąc największym jeziorem w tym województwie[1].
W 2005 roku dokonano badań czystości wód powierzchniowych, gdzie oceniono wody Bytynia Wielkiego na II klasę czystości. Stwierdzono także II kategorię podatności na biodegradację[7].
W 1955 roku wprowadzono urzędowo nazwę Wielki Bytyń, zastępując poprzednią niemiecką nazwę jeziora – Großer Böthin See[8]. W 2006 roku Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych zmieniła kolejność wyrazów nazwy na Bytyń Wielki[9]. W wielu publikacjach i na mapach topograficznych jezioro występuje pod nazwą Betyń[3][4][5], bądź Bytyń (bez określenia Wielki)[3][5].
[edytuj] Rezerwat przyrody
Ze względu na bogatą florę i faunę od 1989 jezioro wraz z okolicznymi terenami zostało objęte rezerwatem przyrody.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Mazurek, Stanisław (red.): Atlas jezior województwa pilskiego. Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w Pile; Państwowe Gospodarstwo Rybackie w Oleśnicy, [1983], s. 70.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 według IRŚ za Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 196. ISBN 83-232-1732-7.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 196. ISBN 83-232-1732-7.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998, s. 81. ISBN 83-01-12479-2.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 Mapa topograficzna dostępna w serwisie geoportal.gov.pl. [dostęp 22 lutego 2009].
- ↑ Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 238. ISBN 83-232-1732-7.
- ↑ IV.3 – Jeziora. W: Raport o stanie środowiska w wojewodztwie zachodniopomorskim w latach 2004-2005. WIOŚ Szczecin, 2007-02-14, s. 83.
- ↑ Zarządzenie nr 364 Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 listopada 1955 r. (M.P. z 1955 r. Nr 118, poz. 1571, s. 1904)
- ↑ Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych: Hydronimy. Izabella Krauze-Tomczyk, Jerzy Ostrowski (oprac. red). T. 1. Cz. 2: Wody stojące. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2006, s. 32. ISBN 83-239-9607-5. [dostęp 22 lutego 2009].