Carl Philipp Emanuel Bach
Carl Philipp Emanuel Bach (ur. 8 marca 1714, zm. 14 grudnia 1788) – niemiecki kompozytor, pianista i klawesynista, drugi z synów Jana Sebastiana Bacha, zwany Bachem berlińskim lub hamburskim.
Spis treści |
[edytuj] Biografia
[edytuj] Wczesne lata
Urodził się w Weimarze jako drugi z synów Jana Sebastiana Bacha i jego pierwszej żony Marii Barbary. Naukę rozpoczął w Köthen, którą kontynuował następnie w gimnazjum w Lipsku. Następnie w 1731 wstąpił na studia prawnicze. Uzupełniał je potem we Frankfurcie nad Odrą (od 1734 do 1738). Po ich zakończeniu zdecydował się poświęcić muzyce, otrzymawszy propozycję pracy od księcia Ferdynanda. W swojej Autobiografii podawał, że muzyki uczył się tylko u swojego ojca i w wieku 11 lat potrafił już zagrać a vista wszystkie jego dzieła na instrumenty klawiszowe.[1] Z powodu obowiązków służbowych nie miał okazji do podróży, podczas gdy w tych czasach większość muzyków starała się studiować we Włoszech.[2]
[edytuj] Na służbie u Fryderyka II
Przez ok. 30 lat był nadwornym klawesynistą króla Fryderyka II w Berlinie i Poczdamie. W 1744 r. poślubił Johannę Marię Dannemann. Z trojga dzieci z tego małżeństwa, które przeżyły do dorosłości, żadne nie zostało muzykiem.
[edytuj] Okres hamburski
Od 1768 r. objął po swym ojcu chrzestnym, Georgu Philippie Telemannie, stanowisko kantora w Hamburgu co obejmowało obowiązki dyrektora muzyki w 5 kościołach oraz naukę w gimnazjum. Zmarł w Hamburgu i został pochowany w tamtejszym kościele św. Michała – jego grób do dziś jest dostępny dla zwiedzających.
[edytuj] Twórczość
Jest autorem prawie 900 utworów. Komponował przede wszystkim koncerty, sonaty i fantazje na klawesyn i fortepian, a także pieśni i symfonie. Skomponował prawie dwieście sonat fortepianowych, przyczyniając się tym sposobem do rozbudowy tej formy. Popularność zdobyła też jego szkoła gry na fortepianie Versuch über die wahre Art das Klavier zu spielen, wydana w 1753 r. oraz jej druga część w 1762. Był w swoim czasie jednym z najlepszych pianistów w Europie.
Jest najwybitniejszym w Niemczech reprezentantem stylu dworskiego, zwanego "galant" (patrz Muzyka barokowa). Uważany jest też za głównego reprezentanta stylu Sturm und Drang w muzyce, który cechowała emocjonalność i nawiązania do muzyki ludowej. W porównaniu z monumentalną barokową twórczością ojca, muzyka C.P.E. Bacha charakteryzuje się uproszczeniem form, melodyjnością, a także lekkością i elegancją charakterystyczną dla muzyki francuskiej.
Przez współczesnych był poważany bardziej niż ojciec. Jego muzykę fortepianową wysoko cenili Joseph Haydn, Wolfgang Amadeusz Mozart i Johannes Brahms, podziwiał go Ludwig van Beethoven. Wpływ Carla Philippa na muzykę niemiecką jest niezaprzeczalny.
Spośród kilku istniejących katalogów dzieł C.P.E. Bacha najbardziej rozpowszechnione są dwa: katalog Alfreda Wotquenne'a z 1905 r. (w skrócie "Wq") oraz nowszy katalog tematyczny Eugene'a E. Helma z 1989 r. (w skrócie H).
Przypisy
[edytuj] Bibliografia
- Alina Mądry, Carl Philipp Emanuel Bach, estetyka – stylistyka – dzieło, Rhytmos, Poznań 2003
- Wielka Ilustrowana Encyklopedia Gutenberga (1934-1939)
- Alfred Wotquenne, Thematisches Verzeichnis der Werke von Carl Philipp Emanuel Bach. Leipzig: Breitkopf&Hartel, 1905
- Helm, E. Eugene. Thematic Catalogue of the Works of Carl Philipp Emanuel Bach. Yale University Press, 1989.
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Carl Philipp Emanuel Bach – nuty tego kompozytora dostępne w bibliotece cyfrowej International Music Score Library Project
[edytuj] Posłuchaj
|