|
|
Ten artykuł od 2010-10 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji.
Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte.
Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Celurozaury (Coelurosauria) – grupa teropodów definiowana filogenetycznie jako wszystkie te gatunki, które są bliższe ptakom niż karnozaurom. Należą do niej między innymi tyranozauroidy, dromeozaury, ornitomimozaury i ptaki. Dzisiaj występuje tylko jedna grupa celurozaurów – ptaki.
[edytuj] Cechy charakterystyczne
Celurozaury są jedną z najbardziej zróżnicowanych grup dinozaurów. Obejmuje one zarówno olbrzymich mięsożerców jak tyranozaur jak i najmniejsze z dinozaurów – np. rodzaj Epidendrosaurus i kolibry. Mimo wszystko wszystkie one mają kilka cech wspólnych:
Większość dinozaurów u których stwierdzono obecność piór to celurozaury. Były to pióra różnego rodzaju: od pojedynczych nierozgałęzionych włókien aż po niemal w pełni wykształcone lotki i sterówki. Mimo wszystko odkryto też nieupierzone celurozaury takie jak jurawenator (jednak jest to osobnik młody i nagie łuski widać tylko w okolicy ogona. Większość palentologów uważa ptaki za celurozaury.
[edytuj] Klasyfikacja
[edytuj] Występowanie
Wiadomo, że celurozaury istniały już w późnej jurze (np. ornitolest i żyją do dzisiaj (ptaki). Jednak kwestią sporną jest kiedy po raz pierwszy się pojawiły. Archeopteryks występował 155 mln lat temu, Coelurus fragilis ok. 150 mln lat temu, pedopenna 168-140 mln lat temu, Iliosuchus 166-165 mln lat temu (choć przez niektórych jest uważany za karnozaura). Biorąc pod uwagę te znaleziska oraz inne za najprawdopodobniejszy wiek pojawienia się celurozaurów uznaje się wczesną jurę.
[edytuj] Coelurosaurus
Coelurosaurus to nieopisany rodzaj dinozaura (nomen nudum), nazwany tak przez Fridericha von Hue w 1929. Z powodu braku formalnego opisu dinozaur ten nie jest brany pod uwagę w pracach naukowych, choć pojawia się na niektórych listach dinozaurów.
[edytuj] Filogeneza
Kladogram celurozaurów za Weishampel, Dodson & Osmólska, 2004[1]
Przypisy
- ↑ David B. Weishampel, Peter Dodson, Halszka Osmólska (red.): The Dinosauria. Wyd. drugie. Berkeley: University of California Press, 2004, s. 861. ISBN 0-520-24209-2.