Cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Sanoku
Cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny - nieistniejąca[1][2]; drewniana cerkiew obrządku bizantyjskiego.
Świątynia zlokalizowana była pomiędzy ulicami Sobieskiego i Lenartowicza w Sanoku. W miejscu dawnej cerkwi i cmentarza położone są obecnie Zespół Szkół nr 1 w Sanoku oraz Miejska Biblioteka Publiczna.
Do roku 1790 parcela na której znajduje się szkoła należała do cerkwi prawosławnej (z roku 1507) a następnie unickiej pw. Narodzenia NMP, przy której znajdował się cmentarz grzebalny[3]. Podczas remontu budynku w latch 80, oraz podczas prac archeologicznych w 2011 natrafiono na resztki pochówków[4]. Pamiątką po dawnej cerkwi jest ołtarz boczny w Soborze Świętej Trójcy poświęcony ikonie Matki Boskiej, którą przeniesiono z cerkwi Narodzenia Matki Bożej.
Miejsce po cmentarzu upamiętnione zostało granitowym krzyżem.
Przypisy
- ↑ "W literaturze przedmiotu istnieje spór, czy w ogóle św. Mikołaj patronował cerkwi sanockiej, czy też była ona od początku, tj. od połowy XVI w., pod wezwaniem Zesłania Ducha św." w: J. Czajkowski. Łemkowie w historii i kulturze Karpat. 1994 s. 135, 179, 192; "Na Wałach Miejskich istniały cerkwie pw św. Mikołaja i Świętego Ducha (do 1789 roku). Na przedmieściu (poniżej obecnie istniejącego Parku Mickiewicza) stała w tym samym czasie inna drewniana cerkiew pw Narodzenia NMP, rozebrana w 1790" w: Saładiak. Pamiątki i zabytki kultury ukraińskiej w Polsce, 1993
- ↑ "Pierwsza sanocka cerkiew prawosławna pw św. Dymitra była usytuowana na zamku w Sanoku. Cerkiew ta została rozebrana w 1550 r. Oprócz tej cerkwi w Sanoku były jeszcze cztery cerkwie prawosławne m.in. cerkiew p.w. Narodzenia NMP, rozebrana w 1790 na Przedmieściu Sanockim, cerkiew przedmiejska (predhradska), o czym świadczą rejestry podatkowe ziemi sanockiej, w których jest o niej wzmianka pod rokiem 1507. Powiązanie między obydwoma cerkwiami było ścisłe, aż do ich połączenia pod koniec XVIII w w jedną parafię; oraz monaster żeński św. Onufrego z II poł. XVII w. Ludność Sanoka postanowień Unii Brzeskiej z 1596 nie przyjęła. [w:] Szematyzm: katalog swiatyn i duchowienstwa prawoslawnej diecezji przemysko-nowosadeckiej. stan na 31.11.1999 r In-t Kultury Prawosławnej, 1999, str. 38
- ↑ "Źródła podają, że w 1784 roku miał on ok. 30 metrów długości i 15 metrów szerokości" w: Piotr Kotowicz, Agnieszka Frączek - Rzecznik Prasowy Urzędu Miasta w Sanoku - Pierwsze odkrycia archeologiczne przy rewitalizacji Placu Św. Michała! grudzień 2011
- ↑ "Podczas remontu budynku, natrafiono na resztki pochówków pochodzących z cmentarza grzebalnego, otaczającego cerkiew. Historyk piszący o dziejach starego Sanoka zanotował " W miejscu, gdzie dziś stoi kasarnia (koszary obrony krajowej), był jeszcze przed 30 laty stary cmentarz, już wtedy nieużywany (ok. 1880). Cmentarz był nieogrodzony, więc w poprzek niego prowadziły liczne ścieżki dla skrócenia drogi." w: Czajkowski. Łemkowie w historii i kulturze Karpat, część 2, str. 141
