Cmentarz w Wilanowie
| Cmentarz w Wilanowie | |
639/28 z 1 lipca 1963 i z kwietnia 1973 (kaplica) |
|
Cmentarz w Wilanowie |
|
| Państwo | |
| Miejscowość | Warszawa |
| Adres | ul. Wiertnicza róg al. Wilanowskiej |
| Typ cmentarza | wyznaniowy |
| Wyznanie | katolicyzm |
| Stan cmentarza | czynny |
| Data otwarcia | 1816 |
| Architekt | Piotr Aigner (kaplica), Henryk Marconi (przebudowa cmentarza w II poł. XIX wieku) |
| Na mapach: | |
Cmentarz w Wilanowie – rzymskokatolicki cmentarz w warszawskiej dzielnicy Wilanów. Znajduje się u zbiegu ulic Wiertniczej i Wilanowskiej.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Cmentarz został założony z inicjatywy Stanisława Kostki, Aleksandra Stanisława Potockich i Aleksandry z Lubomirskich Potockiej w 1816. Początkowo był na planie koła z położoną pośrodku z neogotycką kaplicą-mauzoleum, która została wzniesiona w latach 1823-1826 według projektu Chrystiana Piotra Aignera. Znajdują się w niej groby Stanisława Kostki i Ignacego Potockich.
Cmentarz był wielokrotnie poszerzany. Po raz pierwszy uległ znacznemu poszerzeniu około 1860 kiedy to do okrągłego dotychczas cmentarza dodano ramiona nadając mu kształt krzyża greckiego. Ponownie teren cmentarza został powiększony w latach 1877-1888. Po raz ostatni został poszerzony na przełomie XX i XXI wieku.
Około 1860 cmentarz został ogrodzony kształtkami ceramicznymi według projektu Henryka Markoniego.
W 1947 Gerard Ciołek opracował plan regulacji i powiększenia cmentarza, który rozrastał się chaotycznie podczas wojny. Projektu nie zrealizowano zaś cmentarz z upływem czasu powiększany nie zyskiwał na uporządkowaniu.
Na cmentarzu zostali pochowani powstańcy roku 1863, żołnierze polegli we wrześniu 1939 i powstańcy warszawscy z 1944[1]. Wśród grobów zbiorowych z okresu II wojny światowej znajdują się: 10 grobów kryjących ciała 73 żołnierzy 360 Pułku Piechoty, 32 groby kryjące ciała 171 powstańców warszawskich pułków Baszta (batalion Oaza) i Waligóra (pluton Grochów i dywizjon Jeleń) oraz groby kilkunastu cywilnych ofiar egzekucji przeprowadzonych przez Niemców na terenie Wilanowa.
[edytuj] Pochowani na cmentarzu
- Kazimierz Augustowski (1916-2007) – ppłk WP, żołnierz podziemia
- Jan Błuszkowski (1940-2011) – socjolog, prof. UW
- Jan Bogdanowicz (1894-1967) – prof. pediatra
- Tomasz Brandyk (1951-2009) – prof. SGGW, członek PAN
- Kazimierz Adolf Czarnecki (1939-2006) – geodeta, prof. PW
- Stanisław Grabau (1897-1976) – sędzia Sądu Najwyższego
- Kazimierz Kamler (1907-1981) – architekt
- Jan Kazimierczak (1910-2011) – pedagog, poseł na Sejm
- Ludwik Kołkowski (1918-2001) – doc. PW
- Jan Edward Kucharski (1914-1979) – literat
- Wiktor Pełka (1913-1996) – pilot
- Felicjan Piątkowski (1908-2004) – prof. PW
- Ignacy Potocki (1750-1809) – polityk, pisarz, działacz patriotyczny
- Stanisław Kostka Potocki (1755-1821) – polityk, działacz oświatowy
- Anna Przecławska (1929-2010) – prof. zw. uczona w zakresie pedagogiki
- Janusz Franciszek Radziwiłł (1880-1967) - polski polityk konserwatywny, w l. 1935–1939 senator II Rzeczypospolitej, XIII ordynat na Ołyce, pretendent do tronu polskiego i litewskiego
- Gabriel Rechowicz (1920-2010) – artysta plastyk
- Mikołaj Roguet (zm. 1855) – inspektor Głównej Fabryki Rządowej Tabaki i Tytoniu w Siedlcach
- Jerzy Sado (1941-2005) – prof. PW
- Aleksander Sarkisow (1909-1994) – ppłk WP, nauczyciel akademicki
- Ireneusz Sekuła (1943-2000) – polityk, wicepremier (1988-1989)
- Tadeusz Somogi (1922-2009) – aktor
- Jerzy Szmajdziński (1952-2010) – polityk, minister obrony (2001-2005), wicemarszałek Sejmu (2007-2010)
- Bogdan Tyszkiewicz (1954-2005) – działacz sportowy i samorządowy
- Jan Wejchert (1950-2009) - przedsiębiorca, założyciel Grupy ITI
- Roman Wilhelmi (1936-1991) – aktor
Przypisy
- ↑ Encyklopedia Warszawy, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 1994, s. 115
[edytuj] Bibliografia
- Karol Mórawski: Warszawskie cmentarze. Przewodnik historyczny. Warszawa: PTTK "Kraj", 1991, s. 98-101. ISBN 83-7005-333-5.
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||