Cokół

Cokół zniszczonego Pomnika Lotnika w Warszawie

Cokół – element budowlany.

1. Najniższa nadziemna część budowli lub jej części (np. kolumny, filaru). Pełni on dwie funkcje:

• konstrukcyjną (jest wzmocnioną częścią budowli, na której opiera się jej ciężar)
• ozdobną (najczęściej wysuwa się go wtedy nieco przed płaszczyznę murów, oddzielając gzymsem cokołowym lub też buduje z innego materiału, np. ciosów kamiennych).

Cokół jest stosowany w architekturze od czasów rzymskich, tracąc stopniowo znaczenie konstrukcyjne i stając się elementem wyłącznie dekoracyjnym, szczególnie ważnym od renesansu, zwłaszcza w odniesieniu do pałaców.

2. Podstawa, postument (baza), na którym umieszczane są rzeźby lub inne dzieła sztuki. Cokołem określa się również podmurówkę ogrodzenia.

Zobacz też

• plinta

Bibliografia

• Witold Szolginia: Architektura. Warszawa: Sigma NOT, 1992, s. 36. ISBN 83-85001-89-1.