Cuda świata
Nazwa Siedem Cudów Świata odnosi się generalnie do każdej liczby najbardziej popularnych miejsc turystycznych. Najstarszą taką listą i najbardziej sławną jest Lista siedmiu cudów starożytnego świata. Był to swoistego rodzaju turystyczny przewodnik dla podróżników starożytności, którzy chcieli zobaczyć najbardziej sławne i znane miejsca.
W tradycji Siedmiu Cudów Starożytnego Świata wiele innych list zostało zaproponowanych, zawierając zarówno ludzkie twory inżynierii jak i cudy natury. Jednak te listy są raczej informacyjne, i nie istnieje konsensus nad jakąkolwiek z tych list.
Najbardziej znana lista przedstawia[potrzebne źródło]:
- budynek opery w Sydney
- tunel pod kanałem La Manche
- Międzynarodowy Port Lotniczy Kansai w Japonii
- samolot pasażerski Concorde
- Wielka Tama w Asuanie
- budynek Sears Tower
- Centrum Lotów Kosmicznych imienia Johna F. Kennedy'ego
Spis treści |
[edytuj] Cuda współczesnego świata
American Society of Civil Engineers skompletowało następną listę cudów współczesnego świata[1]:
| Cud | Data rozpoczęcia | Data końcowa | Lokalizacje |
|---|---|---|---|
| Tunel pod kanałem La Manche | 1 grudnia 1987 | 6 maja 1994 | Cieśnina Kaletańska, Europa |
| Wieża CN | 6 lutego 1973 | 26 czerwca 1976 | Toronto, Ontario, Kanada |
| Empire State Building | 22 stycznia 1930 | 1 maja 1931 | Nowy Jork, Nowy Jork (stan), Stany Zjednoczone |
| Most Golden Gate | 5 stycznia 1933 | 27 maja 1937 | Na północ od San Francisco, Kalifornia, USA |
| Tama Itaipu | styczeń 1970 | 5 maja 1984 | Parana (rzeka), Ameryka Południowa |
| Plan Delta | 1953 | 10 maja 1997 | Holandia, Europa |
| Kanał Panamski | 1 stycznia 1880 | 7 stycznia 1914 | Przesmyk Panamski, Ameryka Środkowa |
[edytuj] Cuda turystycznych podróży
Następująca lista Siedmiu Turystycznych Cudów Świata (nie zawiera miejsc pielgrzymek np. Mekka czy Częstochowa) została stworzona przez Hillman Wonders:[2]
- Wielka Piramida Cheopsa w Gizie
- Wielki Mur Chiński
- Tadż Mahal
- Park Narodowy Serengeti
- Galapagos
- Wielki Kanion
- Machu Picchu
[edytuj] Cuda natury
Podobnie jak z innymi listami cudów nie istnieje żaden konsensus na temat listy siedmiu cudów natury świata, chociaż była toczona debata na temat jak wielka ta lista powinna być. Jedna z wielu list została skompletowana przez CNN[3]:
- Wielki Kanion
- Wielka Rafa Koralowa
- Port w Rio de Janeiro
- Mount Everest
- Zorza polarna
- wulkan Paricutín
- Wodospady Wiktorii
Wybór nowej listy siedmiu cudów natury zorganizowała szwajcarska fundacja New7Wonders[4][5].
[edytuj] Podwodne cuda
Pochodzenie Listy Podwodnych Cudów jest nieznane, tym niemniej lista powtarza się dość często w różnych opracowaniach:[6][7]
- Palau
- Belize Barrier Reef
- Wielka Rafa Koralowa
- Deep-Sea Vents
- Wyspy Galapagos
- Jezioro Bajkał
- Północne Morze Czerwone
[edytuj] Przemysłowe cuda
Brytyjski pisarz Deborah Cadbury napisał książkę "Siedem cudów świata przemysłowego", w której opowiada o niezwykłych cudach inżynierii z XIX i XX wieku. W 2003 BBC wyprodukowała siedmioczęściowy film dokumentalny oparty na powyższej książce. W każdym jest zawarta opowieść o jednym z przemysłowych cud. Oto one:
- SS "Great Eastern"
- Latarnia Bell Rock w Inchcape
- Most Brookliński
- Londyńska kanalizacja
- Pierwsza Kolej Transkontynentalna
- Kanał Panamski
- Tama Hoovera
[edytuj] Nowe Siedem Cudów
Od 2000 roku zostały wypromowane dwie listy "Nowych Siedmiu Cudów".
W 2001 roku Szwajcarska organizacja NOWC zapoczątkowała inicjatywę wybrania Nowych Siedmiu Cudów Świata z ponad 200 istniejących monumentów[8]. 21 finalistów zostało ogłoszonych 1 stycznia 2006[9].
W pierwszej fazie wybierano spośród 200 budowli, na które (według danych organizatora) głosy oddało ok. 20 milionów internautów[10]. Spośród 77, które uplasowały się na najwyższych miejscach, jury w składzie 7 najlepszych architektów (Zaha Hadid, Tado Ando, Cesar Pelli i Harry Seidler pod kierownictwem ówczesnego Dyrektora Generalnego UNESCO Federico Mayor Zaragoza) wybrało 21 finalistów[11][12]. Po protestach ze strony Egiptu, Minister Kultury Frouk Hosini i Zahi Hass ustalili, że wybór ten nie ma ani naukowego ani oficjalnego podłoża i określili go jako "eksces". Piramidy z Gizy zostały usunięte z listy i ogłoszone jako "wieczny cud świata". W trzeciej fazie od stycznia 2006 do czerwca 2007 można było oddawać głosy przez internet, telefon lub za pomocą SMS-a. Zgodnie ze słowami organizatora oddano 100 milionów głosów[13]. 7 lipca 2007 w Lizbonie ogłoszono listę nowych siedmiu cudów świata:
- Wielki Mur Chiński
- Pomnik Chrystusa Odkupiciela w Rio de Janeiro
- Koloseum w Rzymie
- Tadż Mahal
- Petra
- Chichen Itza
- Machu Picchu
Inicjatywa ta spotkała się z krytyką między innymi dlatego, że wzięcie udziału w głosowaniu było możliwe jedynie online lub telefonicznie. Każdy człowiek powinien mieć prawo wzięcia udział w głosowaniu, jednakże przeważająca większość nie posiada dostępu do tychże technologii. W odpowiedzi na to Weber ujawnił, że w przeciągu jednego tygodnia z Mali oddano w sumie więcej głosów niż z Niemiec[14]. Podczas, gdy ONZ uznało zgodność inicjatywy Webera z celami milenijnymi ONZ[15] UNESCO zdystansowało się do tego tłumacząc, iż rozgrywa się przy tej okazji kampania mediów, która nie odpowiada ani kryteriom naukowym, ani nie służy ich zagłębianiu, w przeciwieństwie do przyjęcia monumentu do listy Światowego Dziedzictwa UNESCO[16].
W listopadzie 2006 amerykańska gazeta USA Today w połączeniu z amerykańskim telewizyjnym programem Good Morning America utworzyła listę Nowych Siedmiu Cudów wybranych przez ławę sześciu sędziów[17]. Cuda były ogłaszane stopniowo, jedno na dzień na przestrzeni tygodnia jako specjalne wydarzenie w programie Good Morning America. Ósmy cud został wybrany 24 listopada z głosów oglądających[18].
| Cud | Lokalizacja | Data Ogłoszenia |
|---|---|---|
| Pałac Potala | Lhasa, Tybet | 9 listopada 2006 |
| Stare Miasto w Jerozolimie | Jerozolima, Izrael | 10 listopada 2006 |
| Polarne czapy lodowe | Islandia | 13 listopada 2006 |
| Hawaiian National Marine Monument | Hawaje, USA | 14 listopada 2006 |
| Internet | Globalna Sieć | 15 listopada 2006 |
| Piramidy Majów z Chichen Itza | Jukatan, Meksyk | 16 listopada 2006 |
| Park Narodowy Serengeti | Kenia i Tanzania, Afryka | 17 listopada 2006 |
| Wielki Kanion (wybrany przez widzów "Ósmy Cud") | Arizona, Stany Zjednoczone | 24 listopada 2006 |
Przypisy
- ↑ American Society of Civil Engineers Seven Wonders
- ↑ Hillman Wonders
- ↑ CNN Natural Wonders
- ↑ Mazury i Białowieża solidarne w konkursie na 7 cudów natury, rp.pl, 11-03-2009
- ↑ The official global voting platform of New7Wonders (en.)
- ↑ Underwater Wonders of the World
- ↑ 2nd list of Underwater Wonder
- ↑ New Seven Wonders
- ↑ Finalist Page
- ↑ Spiegel Online: Umstrittene Wahl
- ↑ New Seven Wonders Milestones (ang.)
- ↑ 21 Finalists of The Official New 7 Wonders of the World
- ↑ stern.de/dpa: Die neuen sieben Weltwunder: Kolosseum schlägt Neuschwanstein, 1 lutego 2008 (niem.)
- ↑ new7wonders.com: Voting Analysis
- ↑ United Nations Office for Partnerships: World Votes for New Seven Wonders (ang.)
- ↑ UNESCO: UNESCO confirms that it is not involved in the New 7 wonders of the world campaign (ang.)
- ↑ New Seven Wonders panel
- ↑ ABC Good Morning America "7 New Wonders" Page
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Bibliografia
- Cox, Reg, and Neil Morris, The Seven Wonders of the Modern World. Chelsea House Publications: Library. October, 2000. ISBN 0-7910-6048-9
- Cox, Reg, Neil Morris, and James Field, The Seven Wonders of the Medieval World. Chelsea House Publications: Library. October, 2000. ISBN 0-7910-6047-0
- D'Epiro, Peter, and Mary Desmond Pinkowish, What Are the Seven Wonders of the World? and 100 Other Great Cultural Lists. Anchor. December 1, 1998. ISBN 0-385-49062-3
- Morris, Neil, The Seven Wonders of the Natural World. Chrysalis Books. December 30, 2002. ISBN 1-84138-495-X
