Cyklofosfamid (łac. cyclophosphamidum) – organiczny związek chemiczny, lek cytostatyczny, należący do leków alkilujących. Jest oksazafosforynową pochodną iperytu azotowego. Działanie leku opiera się na interakcjach alkilujących metabolitów powstałych w wyniku przemian metabolicznych z DNA, co doprowadza do jego fragmentacji, a w konsekwencji do śmierci komórki. Jest cytostatykiem fazowo-niespecyficznym, swoistym dla cyklu komórkowego. Jest, podobnie jak doksorubicyna, jednym z najczęściej stosowanych cytostatyków[3].
[edytuj] Zastosowanie
Stosowany jest w leczeniu nowotworów, czasami w ciężkich postaciach chorób tkanki łącznej (kolagenoz) o podłożu autoimmunologicznym. Ważniejsze zastosowania cyklofosfamidu:
[edytuj] Działania niepożądane
Ma bardzo dużo możliwych działań niepożądanych, m.in. może doprowadzić do trwałego uszkodzenia szpiku kostnego. Często powoduje wypadanie włosów, krwotoczne zapalenie pęcherza moczowego, nieodwracalne uszkodzenie czynności jajników. Najważniejsze działania niepożądane (uboczne) cyklofosfamidu:
[edytuj] Dawkowanie i drogi podania
Cyklofosfamid można podawać doustnie (w tabletkach) lub dożylnie w postaci wlewu kroplowego.
- Endoxan – Baxter – drażetki 0,05 g, proszek do przygotowania roztworu do wstrzykiwań – 0,2 g, proszek do przygotowania roztworu do wlewu kroplowego – 1 g
Przypisy
[edytuj] Bibliografia
- Farmakologia: podstawy farmakoterapii. Podręcznik dla studentów medycyny i lekarzy pod redakcją Wojciecha Kostowskiego i Zbigniewa S. Hermana. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2008, s. 406-7. ISBN 978-83-200-3725-8.
- Jan Kazimierz (-1997) Podlewski, Alicja Chwalibogowska-Podlewska, Robert Adamowicz: Leki współczesnej terapii. Warszawa: Split Trading, 2005, s. 181. ISBN 83-85632-82-4.
|
ATC (L01) – Cytostatyki |
|
| L 01 A – Leki alkilujące |
|
L 01 AA – Analogi iperytu azotowego
|
|
|
|
L 01 AB – Estry kwasu sulfonowego
|
|
|
|
L 01 AC – Iminy etylenowe
|
|
|
|
L 01 AD – Pochodne nitrozomocznika
|
|
|
|
L 01 AG – Epitlenki
|
|
|
|
L 01 AX – Inne
|
|
|
|
| L 01 B – Antymetabolity |
|
L 01 BA – Analogi kwasu foliowego
|
|
|
|
L 01 BB – Analogi puryn
|
|
|
|
L 01 BC – Analogi pirymidyn
|
|
|
|
L 01 C – Alkaloidy roślinne i inne
związki pochodzenia naturalnego |
|
L 01 CA – Alkaloidy Vinca i ich analogi
|
|
|
|
L 01 CB – Pochodne podofilotoksyny
|
|
|
|
L 01 CC – Pochodne kolchicyny
|
|
|
|
L 01 CD – Taksoidy
|
|
|
|
L 01 CX – Inne
|
|
|
|
L 01 D – Antybiotyki cytotoksyczne i
związki pochodne |
|
L 01 DA – Aktynomycyny
|
|
|
|
L 01 DB – Antracykliny i
związki pochodne
|
|
|
|
L 01 DC – Inne
|
|
|
|
L 01 X – Pozostałe
leki przeciwnowotworowe |
|
L 01 XA – Związki platyny
|
|
|
|
L 01 XB – Metylohydrazyny
|
|
|
|
L 01 XC – Przeciwciała monoklonalne
|
|
|
|
L 01 XD – Środki stosowane w
terapii fotodynamicznej
|
|
|
|
L 01 XE – Inhibitory kinazy białkowej
|
|
|
|
L 01 XX – Inne
|
|
|
|
| Leki cytostatyczne |
|