Dach hełmowy
Dach hełmowy, hełm (niem. Helm) – w architekturze historycznej zwieńczenie wieży (dach) o konstrukcji drewnianej, rzadziej murowanej z cegły lub kamienia.
Drewniane hełmy, których konstrukcja stanowi specyficzny rodzaj więźby dachowej, kryte były blachą (zwykle ołowianą lub miedzianą), niekiedy gontem lub dachówką, przy ich współczesnych rekonstrukcjach stosuje się najczęściej niepalną konstrukcję stalową.
[edytuj] Formy dachu hełmowego
W różnych epokach historycznych i regionach dachy hełmowe przyjmowały różne formy. Spotyka się np. hełmy w formie stożka. W gotyku był to najczęściej hełm o formie ostrosłupa, niekiedy z galeryjką lub lukarnami. Dla średniowiecza charakterystyczne były także iglice, które jednak nie zawsze były hełmami, a czasami tylko ich zwieńczeniem. Bardziej skomplikowane formy, składające się z kilku brył, pojawiły się w renesansie. W baroku miały szczególnie ozdobne kształty - pojawia się w nim, tak samo jak już wcześniej w architekturze cerkiewnej tzw. hełm baniasty zbudowany z powierzchni wypukłych, rozszerzający się powyżej podstawy dachu, zbudowany na krążynach, zwany także dachem cebulastym.
[edytuj] Bibliografia
- Słownik terminologiczny sztuk pięknych, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006, ISBN 83-01-12365-6.
- Witold Szolginia: Architektura. Warszawa: Sigma NOT, 1992, s. 60. ISBN 83-85001-89-1.
