Dobrzeń Wielki
| Dobrzeń Wielki | |||
|
|||
 |
|||
| Państwo |  Polska |
||
| Województwo | opolskie | ||
| Powiat | opolski | ||
| Gmina | Dobrzeń Wielki | ||
| Liczba ludności (2006) | 4500 | ||
| Strefa numeracyjna | (+48) 77 | ||
| Kod pocztowy | 46-081 | ||
| Tablice rejestracyjne | OPO | ||
| SIMC | 0493439 | ||
|
Położenie na mapie Polski
  Dobrzeń Wielki
|
|||
| Na mapach: | |||
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|||
Dobrzeń Wielki (dodatkowa nazwa w j. niem. Groß Döbern; śl. Wielki Dobrzyń) – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Dobrzeń Wielki, której jest siedzibą.
Spis treści |
[edytuj] Administracja
W obrębie Dobrzenia Wielkiego wyróżnione są administracyjnie 2 części miejscowości: Ameryka i Buczki.
| Część miejscowości | SIMC | Status prawny | Forma dopełniaczowa | Forma przymiotnikowa | Współrzędne | Nazwa niemiecka |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ameryka[1] | 0493445 | nadana 1 czerwca 1948 r./obowiązująca | Ameryki | amerycki | Amerika[1] | |
| Buczki | 0493451 | obowiązująca | ||||
| Dobrzeń Mały[1] | 0493416 | nadana 1 czerwca 1948 r./zniesiona (samodzielna wieś) | Dobrzenia Małego | dobrzeński | Klein Döbern[1] | |
| Kłapacz[1] | 0493238 | nadana 1 czerwca 1948 r./zniesiona (samodzielny przysiółek) | Kłapacza | kłapacki | Eichenkamp[1] | |
| Święty Roch[1] | nadana 1 czerwca 1948 r./zniesiona | Świętego Rocha | świętoroski | Sankt Rochus[1] |
[edytuj] Historia
Badania archeologiczne, prowadzone na obszarze miejscowości przed i po II wojnie światowej datują najstarsze pozostałości zorganizowanego życia na VI i V w p.n.e., natomiast ślady samego pobytu ludzi na 10 tys. lat[2].
W XIV w. miejscowość uzyskała niezależność od klasztoru norbertanów w Czarnowąsach, a mieszkańcy wybudowali murowany kościół pw. św. św. Katarzyny i Walentego. Klasztor jednak złożył protest do księcia Bolesława i odzyskał w 1325 r. swoje prawa do miejscowości. Kościół uległ zniszczeniu podczas pożaru w 1832 r., lecz został odbudowany[2].
13 marca 1681 r. proboszcz parafii w Dobrzeniu Wielkim, o. Jan Nerlich, norbertanin, otrzymał od wikariusza generalnego z Nysy, jako urzędnika bpa z Wrocławia, inwestyturę na kościół w Dobrzeniu Wielkim i filię w Brynicy[2].
Do głosowania podczas plebiscytu uprawnionych było w Dobrzeniu Wielkim 1825 osób, z czego 1443, ok. 79,1%, stanowili mieszkańcy (w tym 1421, ok. 77,9% całości, mieszkańcy urodzeni w miejscowości). Oddano 1795 głosów (ok. 98,4% uprawnionych), w tym 1792 (ok. 99,8%) ważnych; za Niemcami głosowało 1216 osób (ok. 67,7%), a za Polską 576 osób (ok. 31,6%)[3]. W 1934 r. wybudowano w Dobrzeniu Wielkim nowy kościół pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej. 1 kwietnia 1938 r. miejscowość połączono wraz z Dobrzeniem Małym pod wspólną nazwą Döbern[4].
[edytuj] Demografia
W 1925 r. w miejscowości mieszkało 2727 osób[4].
[edytuj] Edukacja
W miejscowości znajdują się szkoła podstawowa, Publiczne Gimnazjum i Publiczne Liceum Ogólnokształcące, które w momencie powstania było pierwszym liceum na wsi w Polsce. Gimnazjum i liceum mieszczą się w tym samym budynku, który w ostatnich latach przeszedł gruntowną modernizację i zyskał jedną z najnowocześniejszych i największych w województwie hal widowiskowo-sportowych. Szkoła prowadzi wymiany z niemieckimi i szwajcarskim placówkami edukacyjnymi.
[edytuj] Sport
W miejscowości od 11 sierpnia 1926 r. działa klub piłkarski TOR Dobrzeń Wielki, w sezonie 2011/2012 występujący w III lidze, w grupie opolsko-śląskiej[5].
[edytuj] Zabytki
W miejscowości znajduje się drewniany kościół pw. św. Rocha, zbudowany w XVII w. W środku znajdują się m.in.: ołtarz główny, barokowy z ok. 1700 r., ołtarze boczne z końca XVII w. oraz 2 XVIII-wieczne obrazy barokowe przedstawiające Barbarę z Nikomedii i św. Katarzynę.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 Rozporządzenie Ministrów Administracji Pulicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 1 czerwca 1948 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1948 r. Nr 59, poz. 363).
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Henryk Kałuża: Nasz brynicki kościół. Brynica: 1996, s. 15,25,31-32, seria: Nasza mała ojczyzna. (pol.)
- ↑ Herbert Kunze: Landsmannschaft der Oberschlesier in B-W (niem.). [dostęp 2012-04-07].
- ↑ 4,0 4,1 Michael Rademacher: Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Oppeln (niem.). 2006. [dostęp 2012-04-07].
- ↑ Skarb - TOR Dobrzeń Wielki. 90minut.pl. [dostęp 2009-05-26].
[edytuj] Bibliografia
Przewodnik turystyczny po woj. opolskim; Opole 1999
|
|||||||||||
