documenta

Znaczek pocztowy wydany z okazji setnej rocznicy urodzin Arnolda Bodego – założyciela wystawy documenta.

Rzeźby Picassa podczas documenta II.

Bilet wstępu na documenta 8.

Muzeum Fridericianum podczas documenta 12.

documenta – wystawa sztuki współczesnej odbywająca się co pięć lat w niemieckim mieście Kassel i trwająca 100 dni.

Pierwsza wystawa documenta odbyła się w 1955 roku. Zorganizował ją, wraz z przyjaciółmi, profesor malarstwa z Akademii Sztuk Pięknych w Kassel – Arnold Bode. Odróżniała się od innych wystaw tego typu nową koncepcją przestrzeni wystawienniczej. Jej zadaniem, oprócz ekspozycji nowoczesnej sztuki, było ukazywanie idei wystawy artystycznej jako medium.

documenta 1 – 1955

documenta 1 zorganizowano w ruinach Muzeum Fridericianum, spalonego podczas II wojny światowej. Impreza trwała od 15 lipca do 18 września 1955 roku i miała charakter przede wszystkim historyczny. Pięcioosobowa komisja robocza, w niej również historyk sztuki Werner Haftmann, wybrała dzieła sztuki stanowiące kompleksowe podsumowanie wiedzy o europejskiej sztuce nowoczesnej. Arnold Bode powiesił abstrakcyjne modernistyczne obrazy na metalowych prętach w niewielkiej odległości ścian, na których zniszczona powierzchnia pobielonych prowizorycznie cegieł kontrastowała z gładzią białego sztucznego tworzywa. Uczestnicy wystawy pochodzili, w przeważającej większości, z Europy (49 – Niemcy, 44 – Francuzi, 26 – Włosi).

documenta 2 – 1959

Następna edycja wydarzenia nabrała rozmachu – w celu organizacji wystawy utworzono spółkę z o.o., a nad poszczególnymi działami debatowały dwie komisje (malarstwa i rzeźby oraz grafiki) jak również komisja wystawiennicza. Wśród eksponowanych dzieł przeważał powtórnie abstrakcjonizm, a dokładniej jeden z jego nurtów – informel. Szerzej niż poprzednio zaprezentowano rzeźbę. Tym razem zadaniem wystawy było wszechstronne zaprezentowanie współczesnej sztuki, a nie, jak przedtem, ukazanie historycznych powiązań.

documenta 3 – 1964

Następną edycję przygotowano stawiając nie na historyczność czy wszechstronność, ale na najbardziej istotnych artystów i kluczowe dzieła. Pojawił się też nowy dział – rysunek. Jego ekspozycja została przygotowana przez komisję roboczą z Wernerem Haftmannem na czele.

documenta 4 – 1968

Na documenta 4 demokratyczna rada zdecydowała się na mały przełom, obawiając się skostnienia formuły wystawy. Zaprezentowano szerzej dzieła z najmłodszych nurtów sztuki, to jest pop-artu, minimalizmu, malarstwa barwnych płaszczyzn. Nie pojawiły się natomiast happeningi, performance czy reprezentanci ruchu fluxus.

documenta 5 – 1972

Piąta edycja stała się wielkim przełomem dla historii tej wystawy. Za całość koncepcji i realizacji odpowiadał Harald Szeemann, sekretarz generalny, który zastąpił demokratyczną radę. Koncepcja documenta 5 zwracała się przeciwko muzealnemu, statycznemu podejściu do ekspozycji. Wystawa miała stać się "wydarzeniem antymuzealnym" dokonującym się na terenie całego miasta.

documenta 6 – 1977

Kierownictwo artystyczne szóstej edycji zostało powierzone Manfredowi Schneckenburgerowi.

documenta 9 – 1992

Kolejne edycje wystawy:

nr edycji	rok	kierownictwo artystyczne	ilość eksponatów	ilość artystów	ilość widzów
documenta 1	1955	Arnold Bode	670	148	130.000
documenta 2	1959	Arnold Bode, Werner Haftmann	1770	392	134.000
documenta 3	1964	Arnold Bode, Werner Haftmann	1450	280	200.000
documenta 4	1968	wieloosobowa rada	1000	150	220.880
documenta 5	1972	Harald Szeemann	ok. 820	218	228.621
documenta 6	1977	Manfred Schneckenburger	ok. 2700	622	343.410
documenta 7	1982	Rudi Fuchs	1000	182	378.691
documenta 8	1987	Manfred Schneckenburger	600	150	474.417
documenta 9	1992	Jan Hoet	1000	189	603.456
documenta 10	1997	Catherine David	700	120	628.776
documenta 11	2002	Okwui Enwezor	ok. 450	118	650.924
documenta 12	2007	Roger Martin Buergel	ok. 530	106	754.301

Linki zewnętrzne

• documenta - archiwum (niem.)
• documenta - archiwum artystów (ang.) w serwisie the-artists.org

• documenta 10: http://www.documenta12.de/archiv/dx/
• documenta 11: http://www.documenta12.de/archiv/d11/documenta_gelb.html
• documenta 12: http://www.documenta12.de/start123.html?&L=1

Zobacz też

• Wystawiennictwo