Dokument nr 2430-PS

Ocaleni z obozu Mauthausen-Gusen tuż po wyzwoleniu

Ciała ofiar obozu Bergen-Belsen

Lekarz SS z obozu Bergen-Belsen Fritz Klein nad ciałami ofiar. Fotografia wykonana 24 kwietnia 1945, po wyzwoleniu obozu

Dokument nr 2430-PS – nazwa filmu dokumentalnego o obozach koncentracyjnych, użytego jako dowód oskarżenia podczas procesów norymberskich w celu ukazania zbrodni Holocaustu.

Zawartość filmu

Film składał się ze zdjęć popartych relacjami naocznych świadków sytuacji zastanych w niemieckich obozach koncentracyjnych natychmiast po ich wyzwoleniu przez aliantów. Poszczególne sceny zmontowano z materiałów filmowych zrobionych przez korespondentów wojennych z obozów w Buchenwaldzie, Dachau, Mauthausen, Bergen-Belsen i innych. Przedstawiono wyposażenie obozów: piece krematoryjne, obozowe baraki oraz narzędzia tortur, a także ciała zamordowanych ofiar oraz dogorywających, wycieńczonych torturami więźniów. W filmie żołnierze alianccy, którzy wyzwolili poszczególne obozy, opowiadali także to, co w nich zastali.

Projekcja

Projekcja dokumentu odbyła się podczas procesu norymberskiego przy pełnej sali widzów, pośród których oprócz oskarżonych oficjeli III Rzeszy znajdowali się także prawnicy, świadkowie, obserwatorzy oraz reporterzy międzynarodowych mediów. Poprzedzono ją zeznaniami przedstawicieli oskarżenia, którzy odczytali uwierzytelnienia oryginalności prezentowanych materiałów filmowych. Później jeden z prokuratorów w krótkim wprowadzeniu omówił rolę i charakter obozów koncentracyjnych w systemie represji III Rzeszy. Podczas projekcji wzmocniono straże zabezpieczające salę sądową.

Reakcje emocjonalne oskarżonych

Reakcje oskarżonych podczas emisji filmu notowało dwóch amerykańskich psychologów: Gilbert i Kelly, siedzących po dwóch stronach ławy. Z notatek tych wynika, że część z oskarżonych dygnitarzy III Rzeszy starała się unikać oglądania filmu, odwracając wzrok, część zaś okazywała wyraźne poruszenie i emocje. Gilbert w swoich zapiskach zanotował m.in.:

"von Neurath, ze spuszczoną głową, nie ogląda.. Funk zakrywa oczy, wygląda, jakby cierpiał, trzęsie głową... Ribbentrop zamyka oczy, patrzy w bok... Sauckel ściąga brwi... Frank nerwowo przełyka ślinę, mruga powiekami, próbując zatamować łzy... Fritzsche patrzy intensywnie ze ściągniętymi brwiami, wciśnięty w siedzenie, cierpiąc... Göring, wciąż oparty o balustradę, przez większą część nie patrzy, wygląda ociężale... Funk coś mamrocze pod nosem... Streicher wciąż patrzy, nieruchomy, z wyjątkiem powracającego tiku... Funk teraz we łzach, wyciera nos, oczy, spuszcza wzrok... [...] Na ekranie stosy trupów w obozie.. von Schirach patrzy intensywnie, dyszy, szepcze coś do Sauckela... Frank płacze... Goering, smutny, opiera się na ręku... Dönitz opuścił głowę, nie patrzy więcej... Sauckel się wzdryga na obraz krematorium w Buchenwaldzie... gdy pokazują lampę zrobioną z ludzkiej skóry, Streicher mówi: «Ja w to nie wierzę»... Goering kaszle... [...] Ribbentrop spogląda na ekran w chwili, gdy brytyjski oficer zaczyna zeznawać, że pochował już 17 000 ciał... Frank gryzie paznokcie... Frick z niedowierzaniem potrząsa głową, gdy kobieta-lekarz opisuje eksperymenty na kobietach-więźniarkach w Belsen... Gdy ukazuje się Kramer, Funk mówi łamiącym się głosem: «Brudne bydlę»..."

.

Bibliografia

1. Karol Małcużyński: Oskarżeni nie przyznają się do winy. Warszawa: Interpress, 1981. ISBN 83-223-2259-3. 
2. Joe J. Heydecker, Johannes Leeb: Proces w Norymberdze. Warszawa: Świat Książki, 2006. ISBN 83-247-0158-3. 
3. Dokumenty procesów norymberskich (ang.). [dostęp 8 listopada 2009].