Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Drywiaty | |
| Дрывя́ты | |
 Panorama Drywiatów |
|
| Państwo |  Białoruś |
| Lokalizacja | obwód witebski rejon brasławski |
| Powierzchnia | 36,1 km² |
| Wymiary | 9,86 × 4,5 km |
| Głębokość • średnia • maksymalna |
6,1 m 12 m |
| Objętość | 223,5 mln m³ |
| Rzeki zasilające | Uświca, Zolwica, Okuniówka, Raka, 6 strumieni |
| Rzeki wypływające | Drujka |
| Miejscowości nadbrzeżne | Brasław |
| Wyspy | 6 |
|
Położenie na mapie Białorusi
  Drywiaty
|
|
| Na mapach: | |
Drywiaty[1] (biał. Дрывя́ты, woziera Drywiaty[1]) – jezioro na Białorusi w rejonie brasławskim obwodu witebskiego, na południowym skraju miasta Brasław. Należy do Brasławskiej grupy jezior.
Jezioro leży w dorzeczu Drujki, która bierze swój początek w jego północno-wschodniej części. Należy do grupy jezior niezbyt głębokich, ale dużych powierzchniowo. Długość linii brzegowej wynosi 37,6 km, zlewnia ma powierzchnię 459 km². 20% powierzchni zlewni pokryta jest lasami i krzewami, 10% – bagnami. W jej obrębie znajduje się także 37 jezior o całkowitej powierzchni 30 km², połączonych ze sobą rzekami i strumieniami.
Spis treści |
Owalna niecka Drywiatów wydłużona jest ze wschodu na zachód prawie na 10 km, jednocześnie jej średnia szerokość wynosi 3,67 km. Wschodnia część wydzielona jest znacznym ścięciem – znajdują się tam płytkie łuki – "Rozeta" i "Dukielska".
Niecka jest asymetryczna. Na północy jej stoki mają wysokość 30-37 m, stromiznę ok. 20—25°, przypominają piaszczyste wzgórki – kamy, pokryte morenowymi piaskami gliniastymi, miejscami rozorane. Na południu stoki niskie, do 5 m wysokości i miejscami zabagnione. Stoki pokryte są zwykle lasem. Na południu i południowym wschodzie znajdują się trzy duże zatoki.
Brzegi na całej długości niskie i w wielu miejscach zabagnione, co wynika przede wszystkim ze sztucznego obniżenia poziomu wody w jeziorze.
Płycizny spadziste i dość szerokie (150-300 m). Część głęboka jest wzgórzysta – głębiny 10-12 m sąsiadują ze wzniesieniami. Do głębokości 3,5-5 m dno jest wysłane piaskami, głębiej – mułem i sapropelem. Całkowita grubość osadów sięga 11 m. Większość powierzchni zajmują 6-8-metrowe głębiny.
Na jeziorze znajduje się 6 wysp o całkowitej powierzchni 0,92 km². Na jego poziom wody w znacznym stopniu wpłynęło pogłębienie koryta, a także budowa zapory na Drujce: w 1926 poziom jeziora wynosił 132 m i miał jego powierzchnia – 38,2 km². Wówczas na jego obszarze istniały 3 wyspy. W 1958 poziom wody wynosił 129 m, powierzchnia 32,6 km², a wysp było 11.
Woda w jeziorze jest czysta. Jej przejrzystość sięga 3 m latem i 4,5 m zimą. Jednocześnie jej kolorowość nie przekracza 25-30°. Drywiaty są zbiornikiem średnio zmineralizowanym (200 mg/l).
Jezioro ma znaczną powierzchnię i objętość, dlatego zalicza się do grupy słabo przepływowych. Poziom wody, jak i we wszystkich jeziorach brasławskich został wyregulowany przez zaporę brasławskiej elektrowni wodnej na rzece Drujka w pobliżu wsi Czerniewo.
Do głębokości 7 m średniomiesięczna temperatura wody w czerwcu wynosi 17,2 °C, w lipcu – 18,8 °C, w sierpniu – 17,8 °C. Zimą temperatura wody w warstwach przypowierzchniowych wynosi 0,1—0,2 °C, w warstwach przydennych – 3—3,8 °C. Jezioro zamarza pod koniec listopada lub na początku grudnia. Zwykle lód na jeziorze trzyma do końca marca, ale czasem do połowy kwietnia – początku maja.
Szerokość pasa roślinności wzdłuż brzegów wynosi 35-200 m. Rosną tu rzadkie na Białorusi gatunki: jezierza giętka, jezierza mniejsza, przesiąkra okółkowa.
Rośliny wodne występują do głębokości 4 m. Wśród roślin nawodnych najbardziej rozpowszechniona jest trzcina. We wschodnich i południowo-wschodnich zatokach, a także wzdłuż południowych brzegów pas trzcin i sitowia sięga szerokości 50-100 m. Sitowiem i trzciną pokryte jest ok. 4% powierzchni jeziora. Całkowita zarastająca powierzchnia wynosi 10-12%. W jeziorze występuje 169 gatunków niższych wodorostów, wśród których przeważa sino-zielone. Całkowite stężenie biomasy wynosi 4,8 g/m³. Biomasa zooplaktonu wynosi 1,3 g/m³.
W jeziorze występuje ok. 20 gatunków ryb: leszcz, sandacz, okoń, płoć, lin, sielawa, miętus, ukleja, karaś, jaź, szczupak i inne. Spotyka się także węgorza. Brasławska gospodarka jeziorno-towarowa prowadzi przemysłowy połów ryb.
Na Drywiatach gniazduje chroniony ptak – łabędź niemy.
Do jeziora wpadają rzeczki: Uświca, która łączy Drywiaty z jeziorem Ikaźń, Zolwica, Okuniówka, Raka, która łączy Drywiaty z jeziorem Raka, a także 6 strumieni.
Jezioro wchodzi w skład strefy wypoczynkowej "Brasław". Na północnym brzegu znajduje się schronisko "Jeziora Brasławskie". Na południowo-wschodnim brzegu jeziora znajduje się ochremowiecki park "Bielmont". Na północ od jeziora znajduje się sanatorium "Brasław".
Jezioro jest źródłem wody dla potrzeb przemysłowych i spożywczych. W celach jego ochrony zabronione jest korzystanie z łodzi motorowych.
W Brasławiu na przewężeniu między wsią i jeziorem Nowiaty znajduje się zabytek archeologiczny – grodzisko. W pobliżu brzegu południowo-wschodniego, pół kilometra na południe od wsi Ochremowce znajduje się kurhan – grobowiec. Na jeziorze działa stacja hydrologiczna.
Drywiaty w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom II (Derenek – Gżack) z 1881 r.
