Dworianie

zaświadczenie o wpisaniu polskiego szlachcica do VI grupy dworiaństwa; 1891

Dworianie (dworianstwo) – początkowo słudzy dworu Wielkiego Księstwa Moskiewskiego oraz dworów bojarskich, potem określenie na średnią szlachtę rosyjską. Od wieku XIV dworianie zaczęli otrzymywać ziemię na własność w zamian za obowiązek służby wojskowej. W czasach Wasyla III i Iwana Groźnego dworianstwo stanowiło podstawę reform wewnętrznych – ich sytuacja polityczna znacznie się poprawiła. Za czasów panowania Romanowów dworianstwo zaczynało tracić na znaczeniu. Od czasów Piotra Wielkiego można mówić o tym, że dworianie politycznie nic już nie znaczyli.

Hierarchię wewnątrz dworiaństwa regulowało miestniczestwo, dopiero reformy Piotra I narzuciły jej obowiązek służby wojskowej lub cywilnej.

Ukaz Katarzyny II zniósł obowiązek służby państwowej, nadał dworiaństwu samorząd oraz wprowadził podział na grupy. Najwyższa - VI grupa obejmowała szlachtę rodową (w tym również wylegitymowaną szlachtę polską z zaboru rosyjskiego).

Tytuły i ostatnie przywileje szlachty zniesiono w 1917.

Źródła :

• Historia Rosji – Ludwik Bazylow ISBN 38-01-03731-8