Dziennik Ustaw
| Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej | |
|---|---|
| Częstotliwość | periodyk |
| Kraj | Polska |
| Wydawca | Kancelaria Prezesa Rady Ministrów |
| Rodzaj czasopisma | dziennik urzędowy |
| Pierwsze wydanie | 1990 (1807↓) |
| ISSN | 0867-3411 |
| Strona internetowa czasopisma | |
Dziennik Ustaw (skrót: DzU, Dz.U. lub Dz. U.uwaga do skrótu), pełna nazwa: Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej – najważniejszy polski dziennik urzędowy. Jest to jedyne oficjalne źródło poznania powszechnie obowiązującego prawa w Rzeczypospolitej Polskiej. Wydawanie Dziennika Ustaw jest wyłączną kompetencją Prezesa Rady Ministrów, który zajmuje się tym przy pomocy redakcji znajdującej się w Rządowym Centrum Legislacji.
Od 1 stycznia 2012 Dziennik Ustaw publikowany jest wyłącznie w formie elektronicznej i udostępniany na specjalnie do tego przeznaczonej stronie internetowej.
Spis treści |
[edytuj] Zawartość
W Dzienniku Ustaw ogłasza się akty prawne wymienione w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej[1] oraz w ustawie o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych[2]. Są nimi:
- Konstytucja,
- ustawy,
- rozporządzenia z mocą ustawy wydane przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
- rozporządzenia wydane przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Radę Ministrów, Prezesa Rady Ministrów, ministrów kierujących działami administracji rządowej, przewodniczących określonych w ustawach komitetów – będących członkami Rady Ministrów, oraz Krajową Radę Radiofonii i Telewizji,
- teksty jednolite aktów określonych w pkt 1-4,
- umowy międzynarodowe ratyfikowane za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie oraz oświadczenia rządowe w sprawie mocy obowiązującej tych umów,
- orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dotyczące aktów normatywnych ogłoszonych w Dzienniku Ustaw,
- uchwały Rady Ministrów uchylające rozporządzenia ministra,
- akty prawne dotyczące stanu wojny i zawarcia pokoju,
- akty prawne dotyczące referendum zatwierdzającego zmianę Konstytucji i referendum ogólnokrajowego,
- akty prawne dotyczące wyborów do Sejmu i Senatu,
- akty prawne dotyczące skrócenia kadencji Sejmu,
- akty prawne dotyczące wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
- akty prawne dotyczące powszechnej lub częściowej mobilizacji i użycia Sił Zbrojnych do obrony Rzeczypospolitej Polskiej,
- akty prawne dotyczące stanu wojennego,
- akty prawne dotyczące stanu wyjątkowego,
- akty prawne dotyczące stanu klęski żywiołowej,
- uchwały Sądu Najwyższego w sprawie stwierdzenia ważności wyboru Prezydenta RP, wyborów do Sejmu i Senatu oraz ważności referendum zatwierdzającego zmianę Konstytucji i referendum ogólnokrajowego,
- obwieszczenia w sprawie sprostowania błędów,
- inne akty prawne, jeżeli odrębne ustawy tak stanowią.
[edytuj] Tytuł
Dziennik Ustaw wychodził w Polsce pod różnymi tytułami w zależności od oficjalnej nazwy państwa:
- 1807-1815 — Dziennik Praw (Księstwa Warszawskiego)
- 1815-1871 — Dziennik Praw (Królestwa Polskiego)[3]
- 1918 — Dziennik Praw Królestwa Polskiego (Dz.Pr.K.P.)
- 1918-1919 — Dziennik Praw Państwa Polskiego (Dz.Pr.P.P.)
- 1919-1952 — Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U.R.P. lub Dz.U.)
- 1952-1989 — Dziennik Ustaw Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U.)
- od 1990 — Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U.)
[edytuj] Podstawy prawne
Wydawanie Dziennika Ustaw regulowały kolejno:
- art. 21 Dekretu Rady Regencyjnej z dnia 3 stycznia 1918 r. o tymczasowej organizacji władz naczelnych w Królestwie Polskiem (Dz.Pr.K.P. Nr 1, poz. 1)
- Ustawa z dnia 31 lipca 1919 r. w sprawie wydawania Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 66, poz. 400 oraz z 1925 r. Nr 1, poz. 1)
- Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 23 grudnia 1927 r. w przedmiocie wydawania Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1928 r. Nr 3, poz. 18 oraz z 1930 r. Nr 13, poz. 89)
- Dekret Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 września 1935 r. o wydawaniu Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 68, poz. 423 oraz z 1945 r. Nr 55, poz. 305)
- Ustawa z dnia 30 grudnia 1950 r. o wydawaniu Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej i Dziennika Urzędowego Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" (Dz. U. Nr 58, poz. 524, z 1991 r. Nr 94, poz. 402 oraz z 1993 r. Nr 7, poz. 34)
- Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 197, poz. 1172).
[edytuj] Powoływanie się na źródło
Przy powoływaniu się na akty prawne opublikowane w Dzienniku Ustaw należy przytoczyć pełną nazwę aktu prawnego wraz z datą jego uchwalenia, a następnie w nawiasie podać miejsce publikacji w następujący sposób:
- skrót: Dz. U.
- jeżeli akt prawny został opublikowany w innym roku, niż data jego uchwalenia należy podać również zwrot: "z XXXX r."
- numer pod którym akt jest opublikowany: "Nr XXX," (nie stosowany w odniesieniu do aktów wydawanych od 2012 r.)
- pozycję pod którą akt jest opublikowany: "poz. XXXX"
- dodatek "z późn. zm." (w praktyce czasem jako "ze zm."), jeżeli w dacie cytowania obowiązuje wersja aktu zmieniona w stosunku do wersji opublikowanej w cytowanym źródle
- jeżeli akt jest objęty tekstem jednolitym, należy podać adres publikacyjny obwieszczenia zawierającego tekst jednolity: "Dz. U. z XXXX r. Nr XX, poz. XXX" (zgodnie z Zasadami Techniki Prawodawczej nie powinien, ale w praktyce bywa poprzedzany słowami: "tekst jednolity" albo skrótami: "tekst jedn." lub "t.j.", np. "tekst jednolity: Dz. U. z XXXX r. Nr XX, poz. XXX")
Przykładowy zapis aktu prawnego wraz ze wskazaniem źródła:
- ustawa z dnia 15 września 2000 r. — Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, z późn. zm.)
- ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603, z późn. zm.)
- ustawa z dnia 13 stycznia 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 118)
W praktyce prawniczej stosuje się prostszy zapis, np. Dz.U.2004.261.2603.
[edytuj] Skrót
Skrótem nazwy "Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej" jest "DzU", "Dz.U." lub "Dz. U.". Jest to wyjątek od zasad ortografii, według których powinien mieć on postać: DURP. Wyjątek ten ustalono w czasach PRL, aby uniknąć skojarzeń z rzeczownikiem pospolitym o ośmieszającym znaczeniu (skrótowiec od "Dziennik Ustaw Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej" musiałby mieć postać DUPRL, w wymowie duperel).
Zgodnie z § 162 ust. 2 pkt 1 zasad techniki prawodawczej, które jako integralna część rozporządzenia mają moc powszechnie obowiązującą, Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej oznacza się skrótem "Dz. U." (ze spacją pomiędzy "Dz." a "U."). Nieco inną pisownię zaleca późniejsza (z dnia 15 maja 2006 roku) uchwała ortograficzna nr 13[4] Rady Języka Polskiego, a mianowicie "DzU" lub "Dz.U." (bez spacji pomiędzy "Dz" a "U"). Według tej samej uchwały skrót wyrazu "numer" powinien być zapisywany małą literą (czyli "nr") – co wynika poza tym z ogólnej normy ortograficznej[5]
Nie należy mylić podobnego skrótu Dz. Urz. z Dziennikiem Ustaw. Skrót Dz. Urz. może dotyczyć innego dziennika urzędowego (np. Dz. Urz. Min. Zdrowia) albo Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej (np. Dz. Urz. UE, Dz. Urz. WE). Uwaga: w samym Dzienniku Urzędowym UE na jego oznaczenie stosowany jest skrót "Dz.U.".
[edytuj] Dostępność
Dostęp do Dziennika Ustaw można uzyskać:
- wyłącznie w wersji elektronicznej:
- oficjalnej – na stronie Dzienniki Urzędowe Prezesa Rady Ministrów,
- nieoficjalnej – w systemach informacji prawnej (np. Internetowy System Aktów Prawnych, System Informacji Prawnej LEX, program LexPolonica, System Informacji Prawnej Legalis, baza Porta Legis). Tekstom tym nie przysługuje przymiot autentyczności, co oznacza, że w razie wystąpienia doniosłego prawnie błędu w nieoficjalnej publikacji, ewentualne negatywne skutki ponosi jego czytelnik (zgodnie z zasadą ignorantia iuris nocet - nieznajomość prawa szkodzi).
Przypisy
- ↑ Art. 87 ust. 1, art. 190 ust. 2 zdanie 1 i art. 234 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483)
- ↑ Art. 9 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 17, poz. 95)
- ↑ Encyklopedya Powszechna Kieszonkowa. Wyd. Zeszyt X. Warszawa: Nakład druk i własność Noskowskiego, 1888.
- ↑ Uchwała ortograficzna nr 13 Rady Języka Polskiego.
- ↑ Pisownia przyimków, spójników i tym podobnych wyrażeń w nazwach własnych.
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Dziennik Ustaw w oficjalnej wersji elektronicznej
- Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 197, poz. 1172)
- Ustawa z dnia 30 grudnia 1950 r. o wydawaniu Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej i Dziennika Urzędowego Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" (uchylona) (Dz. U. z 1950 r. Nr 58, poz. 524)
- Internetowy System Aktów Prawnych na stronie Sejmu RP
- Poradnia Językowa PWN w kwestii nieortograficzności urzędowego skrótu Dz. U. i sposobów cytowania: