Eksploatyka (teoria eksploatacji) jest to nauka o eksploatacji urządzeń technicznych oraz o zjawiskach wspólnych dla wszystkich systemów eksploatacji. Znajomość teorii eksploatacji zapewnia prawidłowe postępowanie z eksploatowanymi obiektami (systemami) w każdej sytuacji, a przede wszystkim umiejętność uzasadnienia tego. Znajomość eksploatyki jest przydatna także poza systemami technicznymi.