Etna

Etna
Etna
Państwo	Włochy
Wysokość	3340 m n.p.m.
Wybitność	3340 m
Położenie na mapie Włoch Etna
37°43′46″N 15°00′17″E
Multimedia w Wikimedia Commons

Sycylia i dymiąca Etna – zdjęcie satelitarne

Etna 3D

Etna (w średniowieczu nazywana Mongibello), czynny stratowulkan we Włoszech, na wschodnim wybrzeżu Sycylii. Jest to obecnie najwyższy i największy w Europie stożek wulkaniczny (145 km obwodu u podnóża). Wysokość 3340 m n.p.m. (wskutek wybuchów ulega zmianom).

Stratowulkan powstał w późnym czwartorzędzie, na starszym wulkanie tarczowym . Zbudowany jest głównie z bazaltów. Z krateru na szczycie wydobywają się pary i gazy, w czasie erupcji – bomby wulkaniczne i popioły. Ponad 270 kraterów bocznych (kraterów pasożytniczych). Na wschodnim stoku rozpadlina (Valle del Bove) o stromych ścianach, głębokości do 1000 m. (jest to kaldera). Dolne stoki są gęsto zaludnione, pola uprawne, sady i winnice sięgają ok. 800–900 m n.p.m. Górna granica lasu na wysokości 2200 m n.p.m. (lasy zrzucające liście: dębowe i kasztanowe oraz bukowe). Do 3000 m n.p.m. murawy wysokogórskie, powyżej zastygła lawa, w górnym piętrze przez większą część roku pokryta śniegiem (miejscami pola firnowe). Na wysokości 2942 m n.p.m. znajduje się obserwatorium wulkanologiczne. Od V wieku zanotowano 80 dużych wybuchów, z których najsilniejszy był ten z 1669 roku, kiedy została zniszczona Katania. Ostatnia erupcja wulkanu nastąpiła 4 marca 2012 roku.

Ciekawostki

• "Etna" była nazwą rozprawy poetyckiej o wybuchach wulkanów, która powstała między rokiem 55 p.n.e. a 79 n.e.
• Jednym z czołowych badaczy Etny był Haroun Tazieff (nakręcił o tym wulkanie kilka filmów i napisał kilka książek).
• Starożytny mit opowiada, że we wnętrzu Etny żyje stugłowy olbrzym Tyfon, zamknięty tam przez Zeusa.
• Erupcja Etny w 1971 roku zniszczyła m.in. kolejkę linową i obserwatorium astronomiczne.
• 13 lipca 2001 lawa zniszczyła górną stację kolejki linowej ośrodka narciarskiego.
• Według mitologi greckiej we wnętrzu Etny znajduje się kuźnia Hefajstosa.

Pobliskie atrakcje

• Kratery i zbocza Etny – zimą wykorzystywane przez narciarzy
• Położona 60 km od niej, w całości zbudowana z lawy wioska Randazzo z katedrą Santa Maria z XIII wieku
• Muzeum Archeologiczne w Adrano
• Katania

Gospodarka

• Turystyka.
• Uprawa roli: produkcja wina, owoców i oliwek.

Klimat

Śródziemnomorski. Łagodne zimy z krótkimi, gwałtownymi burzami. Suche lata.

• 
• 
• 
•