Euzebiusz Słowacki (ur. 15 listopada 1773 lub, według testamentu, 14 grudnia 1772[1] w Podhorcach; zm. 10 listopada 1814 w Wilnie) – polski teoretyk i historyk literatury, tłumacz, dramatopisarz, ojciec Juliusza Słowackiego.
Ojcem Euzebiusza był Jakub Słowacki (ur. ok. 1740), zarządca dóbr Rzewuskich w Podhorcach.
Euzebiusz od 1806 pracował jako nauczyciel w Liceum Krzemienieckim, gdzie uczył poezji i wymowy. W 1811 objął katedrę na Uniwersytecie Wileńskim jako profesor. Od 1812 był redaktorem "Kuriera Litewskiego".
Jest autorem prac związanych z teorią klasycyzmu, w których uwzględniał także nowe tendencje w literaturze. Jego twórczość literacka (często wyraźnie związana z działalnością pedagogiczną) zebrana została pośmiertnie w Dziełach (4 tomy wydane w latach 1824-1826). W 1808 poślubił Salomeę z Januszewskich, z którą miał syna Juliusza (ur. 1809). W rok po ślubie Słowaccy zamieszkali w Krzemieńcu, gdzie wybudowali własny dom. Mieszkali tam do 1811, kiedy to przenieśli się do Wilna.
W 1814 Euzebiusz zmarł na gruźlicę[potrzebne źródło], która później stała się również przyczyną śmierci jego syna Juliusza. W chwili śmierci żona Salomea miała zaledwie 23 lata, a syn – 5.
Pochowany na cmentarzu na Rossie w Wilnie.
Ze wspomnianą działalnością oświatową wiążą się także prace Słowackiego nad tłumaczeniami – tu wybór jest klasyczny i klasycyzujący, a znakiem sposobu patrzenia na tradycję literacką może być nazwanie tłumaczonego Tasso poetą „nowoczesnym”; w czwartym tomie pośmiertnie wydanych tłumaczeń wydano (mianowicie już bez wiedzy, korekty czy zgody autora) jego po części prozą tłumaczenia Wergiliusza (Georgiki i Eneida), Horacego (16 pieśni i 2 listy), pół na pół prozą i wierszem[2]. i mniejszych fragmentów Owidiusza, Tasso, Gesnera[3]. Znaczną część zajmują tłumaczenia Propercjusza: wydawca zamieścił tłumaczenia 18 z 22 elegii z Księgi Pierwszej, oraz 7 elegii z Księgi Drugiej – wszystkie tłumaczone dwuwierszem rymowanym. Jego przekłady nie są dziś cenione, pozostaje jednak dotąd jedynym tłumaczem wszystkich elegii Propercjusza na polski.