Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane stronyFazang (法藏, ur. 643. zm. 712), (kor. Pǒpjang (법장); jap. Hōzō (ホウゾウ); wiet. Pháp Tạng ) – wybitny filozof i buddysta chiński, trzeci patriarcha szkoły huayan.
Spis treści |
Urodził się i zmarł w Chang'anie, jednak jego rodowe nazwisko Kang sugeruje, że pochodził z Sogdiany (chin. Sude), najpewniej z Samarkandy, regionu kultury irańskiej obejmującym dzisiejsze tereny Uzbekistanu i Tadżykistanu w Azji Środkowej.
Już jako młodzieniec prowadził ascetyczne życie na górze Taibei. Był tak oddany buddyzmowi, że mając lat 16 ofiarował swój palec Buddzie przed relikwiarzem (stupa) Aśoki w świątyni Famen w Chang'anie. Był przez krótko uczniem patriarchy huayan Zhiyana. Wtedy zaprzyjaźnił się z innym uczniem Zhiyana – Koreańczykiem Ŭisangiem, założycielem szkoły hwaǒm w królestwie Silli. Od cesarzowej Wu Zetian (625–705) otrzymał stanowisko opata nowego klasztoru i dlatego dopiero w 28 roku życia został mnichem. Zanotowano, że wydarzyło się wtedy kilka cudów, m.in. z jego ust wytrysnęło światło i wstrząsnęła się ziemia. Przez całe swoje życie był zresztą wiązany z różnymi cudownymi wydarzeniami. Często prowadził także specjalne ceremonie dla magicznego osiągnięcia różnych celów (np. likwidacji suszy itp).
Był niewątpliwym oportunistą. Służył bez problemów wszystkim cesarzom (Chang'an był wówczas stolicą). Najmocniej związany był z cesarzową Wu Zetian. Była ona córką bardzo oddanej buddystki i sama mocno popierała i wspierała buddyzm. Pragnęła uchodzić za wzorowego króla buddyjskiego Czakrawartina (skt Cakravarti-rāja). I rzeczywiście dopiero od jej czasów można mówić, że buddyzm stał się religią państwową. Wspomagała ona Fazanga, który był częstym gościem w pałacu królewskim w celu objaśniania nauk buddyjskich. Niemożność wyjaśnienia cesarzowej filozofii huayan spowodowała demonstrację sieci Indry przy pomocy luster, figury złotego lwa i świec. Dalszym efektem tego było jedno z głównych dzieł Fazanga Traktat o złotym lwie (chin. Jin shizi zhang). Pracą propagandową, wspierającą cesarzową, jest Huayanjing zhuanji (napisana pom. 690 a 693 r.).
Aby wzmocnić swoją pozycję cesarzowa zapragnęła nowego, pełnego tłumaczenia Sutry Girlandowej czyli Avatamsaka Sutra, jednak z możliwie najlepszego źródła, więc nakazała odnalezienie pełnego tekstu sanskryckiego. W 679 r. mnich Divākara znalazł taki tekst i Fazang przystąpił do nowego tłumaczenia w klasztorzez Taiyuan. Pomiędzy 695 a 699 r. cesarzowa[1] dodała do tłumaczenia Śiksānandę i Devaprajñę. Nowe tłumaczenie liczyło 80 rozdziałów, podczas gdy poprzednie tylko 60.
Ponieważ usystematyzował nauki huayan, przez niektóych badaczy uważany jest za prawdziwego założyciela szkoły huayan.
Fazang był znakomitym nauczycielem, mistrzem wizualnych pomocy. Umiał także, w bardzo chiński sposób, sprowadzać indyjskie abstrakcje na ziemię.
Jednym z najważniejszych tekstów dyskutowanych wówczas przez buddystów w Chinach był przypisywany Aśwaghosze (skt Aśvaghoṣa) traktat Mahāyānaśraddhotpāda przetłumaczony na język chiński jako Dacheng qixin lun (大乘起信論) czyli Przebudzenie wiary w mahajanie. Fazang uważał tę śastrę za bardzo ważną i napisał do niej komentarz. Przebudzenie wiary w mahajanie ukazywało nowe spojrzenie na doktrynę Buddy; objaśniało mianowicie jej istotę jako kosmologiczną teorię i wyjaśniało prawdziwą naturę kosmosu. Przedmiotem chińskich dyskusji była także tathāgatagarbha – dosłownie łono tathagaty czyli istota Buddy, natura Buddy. Otóż Przebudzenie wiary (...) odchodziło od tradycyjnego soteriologicznego rozumienia natury Buddy. Dla tej śastry zasadą był Umysł myślących i odczuwających istnień. Ten Umysł zawiera w sobie wszystkie stany istnienia fenomenalnego i transcendentalnego świata[2]. W swoim komentarzu Fazang uważa, iż ten Jeden Umysł, to właśnie tathāgatagarbha. I dalej, śastra ta traktuje tathāgatagarbhę jako substratum, podstawę czy fundament samsary i nirwany[3]. Jeden Umysł ma dwa aspekty; pierwszy to Umysł noumenalny (chin. li), Absolutnej Rzeczywistości, Takości; drugi – fenomenalny (chin. shi), świata zjawisk i rzeczy[4]. W swoim komentarzu Fazang argumentuje, że noumen i fenomen w swej istocie się nieróżnią, gdyż Jeden Umysł jest esencją obu. Ta zasadniczna, esencjonalna natura Umysłu jest nienarodzona, nieśmiertelna, poza językiem. Przyczyną rozróżniania (czyli fenomenu) jest ułuda, podstawowa ignorancja własnej natury. Absolutna Rzeczywistość jest pusta
|
Fazang nauczał, że Sutra girlandowa (Avatamsaka Sutra) została wygłoszona przez Buddę w momencie oświecenia i dlatego prezentuje nagłębsze i najbardziej oświecone poglądy na uniwersum, bez żadnych uproszczeń i ułatwień. Jest to zgodne z tym, co uważała szkoła tiantai. Jednak według tiantai Sutra Lotosu została wygłoszona przez Buddę jako ostatnia i dlatego zawiera wszystkie najwyższe nauki, i jest nadrzędna nad wszystkimi innymi.
Fazang wprowadził do praktyki szkoły huayan 6 kontemplacji koniecznych dla zrozumienia Huayanjing (sutry Avatamsaki):
Fazang napisał ponad 60 dzieł. Oto najważniejsze:
