Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Republika ng Pilipinas Republic of the Philippines Republika Filipin |
|||||
|
|||||
| Hymn: Lupang Hinirang | |||||
 |
|||||
| Język urzędowy | filipiński, angielski | ||||
| Język używany | 171 języków, filipiński jako ponadregionalny | ||||
| Stolica | Manila | ||||
| Ustrój polityczny | republika | ||||
| Głowa państwa | prezydent Benigno Aquino III | ||||
| Szef rządu | prezydent Benigno Aquino III | ||||
| Powierzchnia • całkowita • wody śródlądowe |
72. na świecie 300 000 km² 1830 km² (0,61%)[1] |
||||
| Liczba ludności (2008) • całkowita • gęstość zaludnienia |
12. na świecie 92 681 000▲ 309 osób/km² |
||||
| Jednostka monetarna | peso filipińskie (PHP) | ||||
| Niepodległość | od USA 4 lipca 1946 |
||||
| Religia dominująca | rzymski katolicyzm | ||||
| Strefa czasowa | UTC +8 | ||||
| Kod ISO 3166 | PH | ||||
| Domena internetowa | .ph | ||||
| Kod samochodowy | RP | ||||
| Kod samolotowy | RP | ||||
| Kod telefoniczny | +63 | ||||
| Terytoria autonomiczne | Muzułmańskie Mindanao | ||||
 |
|||||
| 1 Dane szacunkowe na lipiec 2008 roku, podane za CIA The World Factbook [2] | |||||
Filipiny, oficjalnie Republika Filipin (fil.: Pilipinas, Republika ng Pilipinas, ang.: Philippines, Republic of the Philippines ) – państwo wyspiarskie w południowo-wschodniej Azji, położone na Archipelagu Filipińskim na Oceanie Spokojnym. Od północy Filipiny oblewane są wodami cieśniny Luzon, od zachodu wodami Morza Południowochińskiego. Archipelag oddzielony od wyspy Borneo Morzem Sulu oraz Morzem Celebes od pozostałych wysp Indonezji. Od wschodu Filipiny otoczone są wodami Morza Filipińskiego. Położenie w strefie klimatu równikowego i pacyficznego pierścienia ognia powoduje, że Filipiny narażone są na częste tajfuny i trzęsienia ziemi, jednak czyni z nich także jeden z najbogatszych obszarów na świecie pod względem bioróżnorodności. Cały archipelag składa się z 7107 wysp, lecz najczęściej dzieli się go na trzy główne jednostki: Luzon, Visayas i Mindanao. Stolicą Filipin jest Manila.
Z ok. 92 milionami mieszkańców Filipiny zajmują 12. miejsce pośród najbardziej zaludnionych państw świata. Dodatkowe 11 milionów Filipińczyków żyje poza granicami kraju. Wyspy charakteryzują się dużym zróżnicowaniem etnicznym i kulturowym. Jednymi z pierwszych, którzy osiedlili się na archipelagu w czasach prehistorycznych byli Negryci. Później przybyły na Filipiny ludy austronezyjskie, razem z którymi dotarły malajskie, hinduskie i islamskie wpływy kulturowe. Wraz z rozwojem handlu pojawiły się także chińskie wpływy kulturowe.
Pojawienie się Ferdynanda Magellana w 1521 roku zapoczątkowało erę dominacji hiszpańskiej. Do końca XVI wieku niemal cały archipelag został podbity przez Hiszpanię i przekształcony w jej kolonię. Sukcesem zakończyła się chrystianizacja prawie całej ludność Filipin. Pod koniec XIX wieku nastąpiły w krótkim czasie po sobie powstanie antyhiszpańskie, wojna hiszpańsko-amerykańska i powstanie antyamerykańskie, które przyczyniły się do przejęcia kontroli nad Filipinami przez Amerykanów. W czasie II wojny światowej archipelag dostał się pod okupację japońską, która trwała do lipca 1945 roku, kiedy wojska Stanów Zjednoczonych ostatecznie wyparły Japończyków. W lipcu 1946 roku proklamowano niepodległość Filipin. Kilkudziesięcioletni okres dominacji amerykańskiej spowodował rozpowszechnienie języka angielskiego i kultury zachodniej. Po odzyskaniu niepodległości Filipiny doświadczyły kilku burzliwych wydarzeń, które prowadziły, np. do obalenia dyktatury Ferdinanda Marcosa w 1986 roku, ale także pokazywały słabość państwa, jak druga rewolucja EDSA w 2001 roku.
Spis treści |
Nazwa Filipiny pochodzi od imienia króla Hiszpanii Filipa II Habsburga. W 1543 roku hiszpański odkrywca Ruy López de Villalobos nazwał wyspy Leyte i Samar Felipinas na cześć ówczesnego księcia Asturii. Ostatecznie dla całego archipelagu przyjęła się nazwa Las Islas Filipinas. Wcześniej Hiszpanie używali określeń Islas del Poniente (dosł. Wyspy Zachodu) lub San Lázaro – nazwy wymyślonej przez Ferdynanda Magellana[2][3][4][5][6].
Oficjalna nazwa Filipin zmieniała się kilkakrotnie w historii państwa. W czasie powstania antyhiszpańskiego w latach 1896–1898 Zgromadzenie Narodowe proklamowało utworzenie Republiki Filipińskiej (República Filipina). Od wybuchu wojny amerykańsko-hiszpańskiej i powstania antyamerykańskiego do momentu powstania Wspólnoty Filipin amerykańskie władze kolonialne używały nazwy Wyspy Filipińskie (Philippine Islands). W czasie rządów amerykańskich pojawiło się także określenie Filipiny, które z czasem przyjęło się jako popularna nazwa dla kraju[7]. Po uzyskaniu niepodległości oficjalna nazwa państwa to Republika Filipin.
W 1521 roku, portugalski odkrywca Ferdynand Magellan przybył na Filipiny i przyłączył je do Królestwa Hiszpanii[8]. Kolonizacja wysp rozpoczęła się od momentu pojawienia się na nich Miguela Lópeza de Legazpi, który przybył na nie z Meksyku w 1565 roku. Założył wówczas pierwszą europejską osadę Cebu. W 1571 roku została założona Manila jako stolica Hiszpańskich Indii Wschodnich.
W 1898 roku na Filipinach wybuchło powstanie przeciwko Hiszpanom. W konflikcie uczestniczyły Stany Zjednoczone, w efekcie czego przejęły one kontrolę nad krajem. W roku 1916 Filipiny uzyskały poszerzenie uprawnień, a w roku 1934 status niezależnej wspólnoty (Philippines Commonwealth).
W 1946 Filipiny uzyskały niepodległość. W 1965 prezydentem został Ferdinand Marcos. W 1986 w kraju dokonał się pokojowy przewrót, w wyniku którego obalona została dyktatura Marcosa, a władzę objęła Corazon Aquino, zwyciężczyni wyborów prezydenckich. W latach 1992-1998 na stanowisku szefa państwa zasiadał Fidel Ramos. W 1998 odbyły się kolejne wybory prezydenckie, wygrane przez Josepa Estradę. W styczniu 2001 Estrada został pozbawiony urzędu po oskarżeniu go o malwersacje finansowe. Jego miejsce zajęła wiceprezydent Gloria Macapagal-Arroyo, która wygrała również wybory w 2004. W 2010 na stanowisku zastąpił ją Benigno Aquino III.
Religie[9]:
Metro Manila, zwane także Regionem Stołecznym, obejmuje właściwe miasto Manila oraz 15 sąsiednich miast i jedną gminę. Dziesięć z nich plasuje się na liście dwudziestu największych miast Filipin. Metro Manila liczy ok. 11 milionów mieszkańców i jest jedną z największych aglomeracji na świecie. Obszar Wielkiej Manili (Greater Manila), w skład którego wchodzą fragmenty pobliskich prowincji, liczy ok. 20 milionów mieszkańców[10][11]. Ważnymi ośrodkami miejskimi są także Davao i Cebu.
Poniższe zestawienie przedstawia dziesięć największych pod względem liczby ludności miast Filipin[12]:
| Największe miasta | Największe zespoły miejskie | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Lp. | Miasto | Populacja | Wzrost pop. | Region |  Metro Manila  Metro Cebu |
||
| 1 | Quezon City | 2 679 450 | 2,53% | Region Stołeczny | |||
| 2 | Manila | 1 660 714 | 0,03% | Region Stołeczny | |||
| 3 | Caloocan | 1 378 856 | 2,53% | Region Stołeczny | |||
| 4 | Davao | 1 363 337 | 1,81% | Davao | |||
| 5 | Cebu | 798 809 | 2,16% | Central Visayas | |||
| 6 | Zamboanga | 774 407 | 3,54% | Zamboanga Peninsula | |||
| 7 | Antipolo | 633 971 | 5,22% | CALABARZON | |||
| 8 | Pasig | 617 301 | 2,29% | Region Stołeczny | |||
| 9 | Taguig | 613 343 | 4,07% | Region Stołeczny | |||
| 10 | Valenzuela | 568 928 | 2,23% | Region Stołeczny | |||
| Na podstawie spisu powszechnego 2007 | |||||||
Atrakcje turystyczne:
|
|||||||||||||||||
