Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Góry Opawskie Zlatohorská vrchovina |
|
 Zasięg regionu w obrębie Polski |
|
| Megaregion | Pozaalpejska Europa Środkowa |
| Prowincja | Masyw Czeski |
| Podprowincja | Sudety z Przedgórzem Sudeckim |
| Makroregion | Sudety Wschodnie |
| Mezoregion | Góry Opawskie |
Góry Opawskie (czes. Zlatohorská vrchovina, dawniej czes. Severní podhoří Hrubého Jeseníku, Jindřichovské podhoří[1] lub Opavská vrchovina, niem. Zuckmanteler Bergland, Oppagebirge) (332.63) – to niewysokie pasmo leżące w Sudetach Wschodnich, znajdujące się głównie w granicach Republiki Czeskiej. W Polsce leży niewielki, północno-wschodni ich obszar w województwie opolskim z miastami: Prudnik i Głuchołazy oraz miejscowościami Jarnołtówek, Pokrzywna, Łąka Prudnicka, Moszczanka, Trzebina, Skrzypiec, Dytmarów, Krzyżkowice, Dębowiec, Opawice, Lenarcice, Krasne Pole, Chomiąża, Pietrowice, Ciermięcice, Pielgrzymów, Dobieszów, Gołuszowice, Zopowy, Zubrzyce, Włodzienin, Lewice, Bliszczyce, Branice. Jest to najdalej na wschód położony na obszarze Polski fragment Sudetów. W Republice Czeskiej położone są miejscowości Zlaté Hory, Mikulovice i Rejvíz – wieś położona najwyżej na Śląsku (750 m n.p.m., obecnie to część miasta Zlaté Hory). Obszar Gór Opawskich określano popularnie jako Górnośląski Zakątek Górski (niem. Oberschlesische Gebirgsecke)[2], a to dlatego, że były one jedynymi górami na należącym do Niemiec Górnym Śląsku.
Najwyższym szczytem pasma jest Příčný vrch (975 m n.p.m.).
W Republice Czeskiej Zlatohorská vrchovina traktowana jest jako część Jesioników.
Spis treści |
Od północy Góry Opawskie ograniczone są linią: Głuchołazy – Moszczanka – Łąka Prudnicka – Prudnik – Skrzypiec – Krzyżkowice – Dobieszów – Zopowy – Zubrzyce – Lewice – Branice. Graniczą tu z Płaskowyżem Głubczyckim.
.jpg&filetimestamp=20080627002907)
Polska część Gór Opawskich składa się z następujących części:
Masyw Parkowej Góry jest położony na południowy zachód od Głuchołaz. Od północy, od Przedgórza Paczkowskiego oddziela go przełomowa dolina Białej Głuchołaskiej, od wschodu, od masywów Biskupiej Kopy i Olszaka, szerokie obniżenie potoku Klenicy z miejscowością Konradów. Rozciąga się z północy na południe. Wyróżnić można następujące szczyty: Przednia Kopa, Średnia Kopa (543 m n.p.m.) i Tylna Kopa (535 m n.p.m.). Pasmo prawie w całości porośnięte lasami. Na Przedniej Kopie znajduje się kaplica. Kiedyś było tu schronisko, potem restauracja.
Najwyższy masyw Biskupiej Kopy ogranicza od północy przełomowa dolina Złotego Potoku, a od wschodu obniżenie w którym rozłożyła się Wieszczyna (Nowa Wieś). Tu znajduje się najwyższy szczyt Gór Opawskich leżący na terenie Polski to Kopa Biskupia – czes. Biskupská kupa, niem. Bischofskoppe (889 m n.p.m.), na której istniało do 2007 turystyczne przejście graniczne i wieża widokowa.
Niewielki masyw Olszaka, leżący na północ od masywu Biskupiej Kopy, ciągnie się z zachodu na wschód. Drugim poza Olszakiem (453 m n.p.m.) wzniesieniem jest Krzyżówka (427 m n.p.m.). Częściowo porośnięty lasami. Znajdują się tu dwa zalane wodą wyrobiska dawnych kamieniołomów – "Żabie Oczko" i "Morskie Oczko". U podnóża czynny kamieniołom fyllitów – "Kopalnia Dewon".
W dolinie Złotego Potoku rozłożyły się najbardziej znane miejscowości Gór Opawskich: Jarnołtówek i Pokrzywna.
Masyw Długoty leży pomiędzy Wieszczyną, Łąką Prudnicką, Prudnikiem i Trzebiną. Prawie w całości zalesione. Znajduje się tu czynny kamieniołom szarogłazów "Dębowiec" oraz kilka starych, zarośniętych łomów.
Masyw Lipowca rozciąga się między Trzebiną, Skrzypcem a Krzyżkowicami. Posuwając się wzdłuż granicy na wschód, widzimy jak pasmo powoli opada, kończąc się na wzniesieniu Gajna (362 m n.p.m.), które jest ostatnim polskim wzniesieniem w tej części Sudetów.
Rozległy, położony najdalej na południowy wschód masyw Hranicznego Wierchu jest oddzielony od pozostałej części naszych Gór Opawskich fragmentem czeskiego Śląska i doliną Osobłogi. Jest on położony na południowy wschód od Głubczyc. W miejscowości Petrowice znajduje się drogowe przejście graniczne do Czech, prowadzące do Karniowa (Krnov).
Na terenie Czech leży najwyższy szczyt całego pasma, czyli Příčný vrch (975 m n.p.m.).
Pod względem geologicznym Góry Opawskie składają się z dwóch odrębnych części. Są miejscem zderzenia się dwóch bloków zwanych terranami: Moldanovicum i Brunovistulicum. Masyw Parkowej Góry zbudowany jest ze skał metamorficznych: gnejsów, łupków łyszczykowych (w Głuchołazach znajduje się miejsce z wychodnią łupków zawierających almandyny i staurolit) oraz amfibolitów, kwarcytów. W miejscowości Podlesie znajduje się wychodnia granitu. Pozostała część jest zbudowana ze skał osadowych i słabo zmetamorfizowanych, tzw. morska facja klastyczna "kulmu", powstałych w górnym dewonie i dolnym karbonie (turnej – wizen). Posuwając się od zachodu odsłaniają się coraz młodsze ogniwa. W tym samym kierunku słabnie stopień metamorfizmu. Masywy Biskupiej Kopy i Olszaka są zbudowane z fyllitów (powstałych głównie z iłowców, mułowców i zlepieńców) tworząc obecnie przepięknie sfałdowane metaiłowce, metamułowce i metazlepieńce, oraz w okolicach Pokrzywnej można znaleźć owoce płytkiego metamorfizmu facji epi w postaci zmetamorfizowanych bazaltów i diabazów – zieleńców, należących do tzw. warstw "andelsko-horskich". Dalej na wschód występują piaskowce, zlepieńce, szarogłazy, mułowce, lokalnie łupki kwarcowe i wapienie. Należą one do warstw "hornobeneszowskich" i "morawickich".
Od zachodu i północnego zachodu Góry Opawskie ogranicza Biała Głuchołaska (czes. Bělá Jesenická lub Bělá), prawy dopływ Nysy Kłodzkiej. W poprzek nich płyną: Złoty Potok i Osobłoga. Granicę południowo-wschodnią wyznacza Opawa (Opava). Północną granicę wyznacza Prudnik, który swoje początki bierze pomiędzy miejscowościami Charbielin i Jarnołtówek. Uzupełnieniem sieci potoków są dopływy rzeki Prudnik: Brunatny potok, Trzebiński potok, dopływ Złotego potoku, Zamecki potok oraz dwa dopływy Białej: Kletnica i Sarni potok.
Z Górami Opawskimi wiąże się wiele tajemnic (konkretnie związanych ze znajdującymi się tu złożami złota, zaginionym miastem Rosenau itd.). Na terenie pasma znajduje się również Park Krajobrazowy Gór Opawskich z licznymi zabytkami kultury i przyrody i Obszar Chronionego Krajobrazu Rejon Mokre - Lewice.
|
|||||
