Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Garnela pospolita | |
| Crangon crangon[1] | |
| (Linnaeus, 1758) | |
.jpg&filetimestamp=20100515090521) |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | stawonogi |
| Podtyp | skorupiaki |
| Gromada | pancerzowce |
| Rząd | dziesięcionogi |
| Infrarząd | krewetki |
| Rodzina | Crangonidae |
| Rodzaj | Crangon |
| Gatunek | garnela pospolita |
| Synonimy | |
|
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Garnela[2], garnela pospolita[3], krewetka piaskowa[4] (Crangon crangon) – jadalny gatunek morskiej, drapieżnej krewetki z rodziny Crangonidae. Czasami nazwą garnela określane są wszystkie gatunki z rodzaju Crangon[3].
Spis treści |
Ciało przezroczystawe; pancerzyk głowotułowia tworzy z przodu bardzo krótki, zaokrąglony wyrostek międzyoczny[2]. Przednia para odnóży tułowiowych nie ma postaci – jak u innych krajowych krewetek – typowych szczypiec, lecz dość silnie rozwiniętej, wydłużonej "ręki" – podłużnego, spłaszczonego członu, zakończonego ruchomym pazurkiem, co jest charakterystyczną cechą rodzaju Crangon. Samice dorastają do 9 cm, a samce do 5 cm długości[3], w Bałtyku tylko do 5 cm (samce do 3,6 cm[2]).
Garnela prowadzi nocny tryb życia. Dzień spędza zwykle w ukryciu – zagrzebana w piasku, z którego wystawia tylko oczy i długie czułki. Drapieżna – żywi się głównie obunogami, lasonogami i wieloszczetami. Należy do zwierząt najwrażliwszych na zanieczyszczenia olejowe. Rozród garneli trwa od maja do września. Największe samice rozmnażają się wiosną, później przystępują do rozrodu coraz mniejsze. Jedna samica składa, w zależności od swojej wielkości, 1500–15000[5] (w Bałtyku 200–2000[2]) jaj, noszonych następnie przez nią po spodniej stronie odwłoka. W rozwoju występują planktonowe larwy typu żywika i lasonóżka. Są one koloru mniej lub bardziej pomarańczowoczerwonego. Po 4–5 tygodniach[5], osiągnąwszy długość ciała 5-7 mm, osiedlają się na dnie[2].
Garnela żyje we wszystkich morzach europejskich włącznie z Bałtykiem. W odróżnieniu od pozostałych krajowych krewetek, bytujących wśród roślinności, zamieszkuje nagie, przybrzeżne piaski. Latem zbliża się gromadnie do płycizn głębokości zaledwie 0,2–5 m (można ją spotkać w kałużach na plaży), na zimę natomiast przemieszcza się na głębokość kilkudziesięciu metrów[2][3].
Gatunek jadalny, masowo poławiany dla celów konsumpcyjnych i na paszę[4]. Jest to najważniejszy pod względem gospodarczym skorupiak basenu północnego Atlantyku. Garnele bałtyckie – zapewne z uwagi na mniejsze niż w morzu pełnosłonym wymiary ciała – wykorzystywane są tylko jako przynęta do połowów haczykowych[3][2].
Nazwa garneli pochodzić ma z języka holenderskiego[6], w którym wyraz garnaal oznacza krewetkę. Bliższy jednak brzmieniem słowu 'garnela' jest niemiecki wyraz Garnele, który tłumaczy się na polski tak samo, jak holenderski odpowiednik.
