Georg Trakl

Georg Trakl

Georg Trakl (ur. 3 lutego 1887 w Salzburgu, zm. 3 listopada 1914 w Krakowie) – poeta austriacki reprezentujący ekspresjonizm.

Przedmiotem jego poezji jest sens istnienia, śmierć, zniszczenie i przemijanie. Reprezentował dekadentyzm i katastrofizm, przewidywał upadek Austro-Węgier. W 1910 zdobył wykształcenie farmaceuty. W tym zawodzie pracował w szpitalu w Innsbrucku, a po wybuchu wojny został wcielony do armii i wysłany na front. Na skutek kontaktu z ciężko rannymi i umierającymi żołnierzami popadł w głęboką depresję. Leczony w szpitalu w Krakowie zmarł wskutek przedawkowania kokainy, prawdopodobnie śmiercią samobójczą.

Trakl jest jedną z najciekawszych postaci niemieckojęzycznej sceny literackiej XX wieku, postrzeganą jako indywiduum kontrowersyjne, którego dzieciństwo i młodość naznaczone zostały skomplikowanymi relacjami z matką poety, jego domniemaną kazirodczą miłością do własnej siostry Grety, nadużywaniem narkotyków i alkoholizmem. Wiersze Trakla wpisują się - formalnie i znaczeniowo - w nurt ekspresjonistyczno-symboliczny i wywarły ogromny wpływ na kolejne pokolenia artystów, głównie ze świata muzycznego (powstały liczne kompozycje ilustrujące utwory austriackiego twórcy). Od 1952 roku rodzinne miasto poety przyznaje nagrodę jego imienia, Georg-Trakl-Preis.

Twórczość

Daty w nawiasach dotyczą wydań.

• Gedichte (1913)
• Sebastian im Traum (1915)
• Die Dichtungen (1917)

Polskie przekłady:

• Poezje, tłumacze różni (1973)
• Jesień duszy, przeł. K. Lipiński (1994)
• Poezje zebrane, przeł. A. Lam (1992)
• Wiersze z rękopisów, przeł. A. Lam (2000)

Literatura

• Emil Barth: Georg Trakl, Essay. Zum Gedächtnis seines fünfzigsten Geburtstages am 3. Februar 1937, 2001. ISBN 3-89086-737-5.
• Otto Basil: Georg Trakl. Mit Selbstzeugnissen und Bilddokumenten dargestellt. 18. Aufl. Rowohlt, Reinbek 2003, ISBN 3-499-50106-6 (Nachdr. d. Ausg. Reinbek 1965).
• Hartmut Cellbrot: Trakls dichterisches Feld, Rombach Verlag Freiburg i. Br. 2003, ISBN 3-7930-9353-0.
• Alfred Doppler: Die Lyrik Georg Trakls, Wien u. a. 1992.
• Erinnerung an Georg Trakl. Salzburg: Otto Müller.
• H. Esselborn: Georg Trakl. Die Krise der Erlebnislyrik. Böhlau Verlag KG, Köln 1981.
• Franz Fühmann: Vor Feuerschlünden. Erfahrung mit Georg Trakls Gedicht. Hinstorff, Rostock 1982, ISBN 978-3356008692
• Francesco Gagliardi: L'azzurro dell'anima, Morlacchi Editore, Perugia, 2007.
• Martin Heidegger: Die Sprache im Gedicht. Eine Erörterung von Georg Trakls Gedicht. W: Martin Heidegger: Unterwegs zur Sprache. Pfullingen: Neske, 1959, Neuausgabe bei Klett-Cotta, Stuttgart 14. A. 2007, ISBN 978-3-608-91085-8.
• Franz Kain: In Grodek kam der Abendstern, Bibliothek der Provinz, Weitra 1996, ISBN 3-85252-058-4
• Helmut Schinagl: Die dunklen Flöten des Herbstes. Der Lebensroman des Dichters Georg Trakl, Graz 1971.
• Annemarie Schwarzenbach: Georg Trakl [1931]. W: Mitteilungen aus dem Brenner-Archiv 23/2004, S. 47-81.
• Tadeusz Sławek: Kim jesteśmy? Fragmenty do poezji Georga Trakla. Wstęp: Zbigniew Kadłubek. Uniwersytet Śląski w Katowicach 2011. ISBN 978-83-61061-69-4.
• Alexander Stillmark: Poems & Prose. A Bilingual Edition. European Poetry Classics. Translated from the German and with an introduction and notes by A.Stillmark. Evanston, Illinois: Northwestern University Press 2005. ISBN 0-8101-2006-2.
• Ingrid Strohschneider-Kohrs: Fast schon jenseits der Welt. Georg Trakls Gedicht »Klage«. Verlag Ulrich Keicher, Warmbronn 2010, ISBN ISBN 978-3-938743-93-5.
• Hans Weichselbaum: Georg Trakl. Eine Biographie mit Bildern, Texten und Dokumenten. Salzburg 1994, ISBN 3-7013-0889-6.

Linki zewnętrzne

Wiersze Georga Trakla w polskim tłumaczeniu Wiesława Trzeciakowskiego

Wittgenstein, Trakl i Rilke

Strona szpitala, w którym umarł Georg Trakl