Habemus papam

Habemus papam (łac. mamy papieża) – w Kościele katolickim łacińska formuła, wygłaszana po dokonaniu wyboru nowego papieża przez konklawe. Formułę tę wypowiada kardynał protodiakon z balkonu Bazyliki św. Piotra na Watykanie.

Tekst formuły

Annuntio vobis gaudium magnum: habemus Papam,

Eminentissimum ac reverendissimum Dominum,

Dominum (imię kardynała wybranego na papieża w bierniku Accusativus),

Sanctæ Romanæ Ecclesiæ Cardinalem [nazwisko kardynała wybranego na papieża w formie nieodmienionej],

Qui sibi nomen imposuit (imię, które przybrał nowy papież w bierniku Accusativus).

Polskie tłumaczenie

Oznajmiam wam radość wielką: mamy Papieża,

Najczcigodniejszego i Najprzewielebniejszego [imię kardynała wybranego na papieża],

Kardynała Świętego Rzymskiego Kościoła, [nazwisko kardynała wybranego na papieża],

który przybrał sobie imię [imię, które przybrał nowy papież].

Ogłaszając wybór kardynała Josepha Ratzingera w 2005 roku, kardynał Jorge Arturo Medina Estévez popełnił błąd gramatyczny używając niewłaściwego łacińskiego przypadka (tu: dopełniacz, łac. genetivus), mówiąc: Qui sibi nomen imposuit Benedicti Decimi Sexti. Podobny błąd popełnił kardynał Pericle Felici ogłaszający wybór Karola Wojtyły, mówiąc: Qui sibi nomen imposuit Joannis Pauli" (Felici ominął słowo "Secundi") zamiast Joannem Paulum Secundum. W obu przypadkach oficjalne dokumenty Watykanu wydane po wygłoszeniu formuły Habemus papam korygują cytaty kardynałów, przytaczając je poprawnie w bierniku, mimo że faktycznie wygłoszone były błędnie w dopełniaczu.

Formuła wymawiana jest zgodnie z włoską wymową łaciny (czyli: annuncjo wobis gaudium manium ... deczimumsekstum). Należy również zwrócić uwagę na zanikłe już w języku polskim silne rozróżnienie pomiędzy udźwięcznionym 'h' a oddźwięcznionym 'ch', przez które samo habemus dla polskiego ucha brzmi bardziej jak abemus.

Zobacz też

• konklawe