Hanna Suchocka

Hanna Suchocka
Data i miejsce urodzenia	3 kwietnia 1946 Pleszew
Prezes Rady Ministrów
Przynależność polityczna	Unia Demokratyczna
Okres urzędowania	od 10 lipca 1992 do 18 października 1993
Poprzednik	Waldemar Pawlak
Następca	Waldemar Pawlak
Minister sprawiedliwości, prokurator generalny
Przynależność polityczna	Unia Wolności
Okres urzędowania	od 31 października 1997 do 8 czerwca 2000
Poprzednik	Leszek Kubicki
Następca	Lech Kaczyński
Poseł III kadencji Sejmu
Przynależność polityczna	Unia Wolności
Okres urzędowania	od 20 października 1997 do 18 października 2001
Ambasador RP przy Stolicy Apostolskiej
Okres urzędowania	od 2001
Poprzednik	Stefan Frankiewicz
Odznaczenia
Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Hanna Suchocka (ur. 3 kwietnia 1946 w Pleszewie) – polska polityk, radca prawny i nauczyciel akademicki. W latach 1992–1993 premier Polski, minister sprawiedliwości w rządzie Jerzego Buzka, ambasador Rzeczypospolitej Polskiej przy Stolicy Apostolskiej oraz Zakonie Maltańskim. Posłanka na Sejm PRL VIII kadencji i na Sejm X, I, II i III kadencji.

Życiorys

Wykształcenie i praca naukowa

Ukończyła Liceum Ogólnokształcące w Pleszewie, następnie zaś w 1968 studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Na tej uczelni uzyskała stopień doktora nauk prawnych (1975). W latach 1969–1972 odbyła aplikację radcowską. Pracowała jako stażystka na macierzystym wydziale (1968–1969), pracownik naukowy w Instytucie Przemysłu Drobnego i Rzemiosła (1969–1972), następnie zaś jako wykładowca w Katedrze Prawa Konstytucyjnego Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza (1972–1990). Od 1988 do 1992 była również wykładowcą Wydziału Prawa Świeckiego i Kanonicznego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, następnie w Instytucie Duszpasterstwa Emigracyjnego im. Kardynała Augusta Hlonda w Poznaniu. W 1990 została adiunktem w Centrum Praw Człowieka Instytutu Państwa i Prawa Polskiej Akademii Nauk w Poznaniu. Wykładała także w Krajowej Szkole Administracji Publicznej. W okresie późniejszym została profesorem Papieskiej Akademii Nauk Społecznych.

Działalność publiczna w PRL

Od 1969 należała do Stronnictwa Demokratycznego. Zasiadała w jego władzach lokalnych, regionalnych i krajowych. Była m.in. członkiem Prezydium i wiceprzewodniczącą Miejskiego Komitetu w Poznaniu, sekretarzem i wiceprzewodniczącą Uczelnianego Komitetu na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza oraz członkinią Prezydium i wiceprzewodniczącą Wojewódzkiego Komitetu w Poznaniu. W kadencji 1976–1981 zasiadała w Centralnej Komisji Rewizyjnej w Warszawie. Stronnictwo Demokratyczne rekomendowało ją do Rady Narodowej miasta Poznania (1973–1975) oraz do Wojewódzkiej Rady Narodowej (1975–1980). W wyborach w 1980 została posłanką na Sejm PRL VIII kadencji w okręgu Poznań jako kandydatka SD. W latach 1980–1981 działała w NSZZ „Solidarność”. Współpracowała z Ośrodkiem Badań Społeczno-Politycznych przy zarządzie Regionu Wielkopolska.

8 października 1982 wraz z czterema innymi posłami Stronnictwa Demokratycznego opowiedziała się przeciwko ustawie delegalizującej NSZZ „Solidarność”, za co została zawieszona w prawach członka SD oraz wykluczona z prac Klubu Poselskiego SD (przez Prezydium CK SD), następnie zaś upomniana za złamanie dyscypliny partyjnej (przez Centralny Sąd Partyjny). W lutym 1984 wraz z Dorotą Simonides i Zbigniewem Kledeckim odeszła z SD – powodem był sprzeciw wobec poparcia przez SD niedemokratycznej ordynacji do wyborów samorządowych. Przez ponad rok pozostawała posłanką bezpartyjną.

Działalność publiczna w III RP

W latach 1989–2001 sprawowała mandat posła na Sejm, będąc kolejno wybieraną: na X kadencję z ramienia Komitetu Obywatelskiego, na I i II kadencję z listy Unii Demokratycznej, a na III kadencję z listy Unii Wolności. W 2001 nie ubiegała się o reelekcję. W latach 1989–1992 była wiceprzewodniczącą Komisji Ustawodawczej. Była też członkinią delegacji polskiej do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy, a także wiceprzewodniczącą tego ciała. W okresie II kadencji Sejmu zasiadała w Komisji Konstytucyjnej Zgromadzenia Narodowego. W 1995 została wiceprzewodniczącą Europejskiej Komisji na rzecz Demokracji przez Prawo (tzw. Komisji Weneckiej). Była również członkinią Komisji Mądrości Rady Europy oraz przewodniczącą Forum Polsko-Ukraińskiego. W 1995 była jednym z kandydatów na urząd prezydenta w wewnątrzpartyjnym głosowaniu, jednak przegrała z Jackiem Kuroniem i Januszem Onyszkiewiczem. W szeregach Unii Wolności – wraz z m.in. Tadeuszem Mazowieckim, Tadeuszem Syryjczykiem i Edwardem Wende – reprezentowała frakcję konserwatywną, przeciwną współpracy z SLD i Unią Pracy, opowiadającą się za uwzględnieniem chrześcijańskiej wrażliwości w programie ugrupowania.

10 lipca 1992 uzyskała poparcie Sejmu, obejmując urząd Prezesa Rady Ministrów, następnego dnia Sejm powołał jej koalicyjny rząd, który tworzyło siedem partii o charakterze centrowym i prawicowym (Unia Demokratyczna, KLD, ZChN, PPG, SLCh, PChD i PSL-PL). Jej gabinet uzyskał również poparcie m.in. posłów NSZZ „Solidarność” i Mniejszości Niemieckiej. Rząd został odwołany przewagą jednego głosu 28 maja 1993 w wyniku tzw. niekonstruktywnego wotum nieufności zgłoszonego przez Alojzego Pietrzyka z NSZZ „S”. Obowiązki premiera pełniła do października 1993. Była pierwszą w historii kobietą sprawującą urząd premiera RP, a drugą w regionie (po Kazimierze Prunskienė). Jej rząd opracował Program Powszechnej Prywatyzacji (PPP), reformę samorządową zakładającą m.in. wprowadzenie powiatów i dużych województw, ustawę o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków, a także wynegocjował Pakt o Przedsiębiorstwie Państwowym w Trakcie Przekształcania. Zdecydowana większość planowanych reform – np. kolejny etap reformy samorządowej – została zarzucona przez rządy SLD-PSL w latach 1993–1997.

W 1997 w rządzie Jerzego Buzka z rekomendacji Unii Wolności objęła stanowisko ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego. Jej kandydatura wzbudziła kontrowersje wśród części działaczy współtworzącego AWS Porozumienia Centrum, gdyż w sierpniu 1997 jej rząd został oskarżony przez Zbigniewa Siemiątkowskiego o tolerowanie rzekomej inwigilacji opozycyjnych partii politycznych.

W 1999 była kandydatką rządu na funkcję sekretarza generalnego Rady Europy (nie została poparta przez frakcję socjaldemokratów, w tym posłów SLD). Po rozpadzie koalicji w 2000, którego była przeciwnikiem, podała się do dymisji z funkcji ministra.

Od 2001 zajmuje stanowisko ambasadora RP przy Stolicy Apostolskiej. Jest także ambasadorem Rzeczypospolitej Polskiej przy Zakonie Maltańskim.

Odznaczenia i wyróżnienia

• Wielki Krzyż Orderu Błogosławionego Piusa IX (18 października 2004)
• „Człowiek Roku tygodnika Wprost” (1992)
• Doktorat honoris causa Uniwersytetu Oklahoma
• Doktorat honoris causa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego (2011)
• Honorowy Obywatel Grodziska Wielkopolskiego (1997)
• Za Zasługi dla Rozwoju Województwa Poznańskiego
• Złoty Medal Fundacji im. Jeana Monneta w Lozannie za działalność na rzecz integracji europejskiej i praw człowieka (1992)

Bibliografia

• Hanna Suchocka, w: (oprac. Barbara Koziej-Żukowa), Stronnictwo Demokratyczne w Polsce Ludowej. T. 6, Udział Stronnictwa w pracach Sejmu PRL VIII kadencji. Cz. 1. Od marca 1980 do 31 grudnia 1981 r., Warszawa 1983, s. 68–69 (nota biograficzna ze zdjęciem)
• Hanna Suchocka, w: Sejm Rzeczypospolitej Polskiej. III kadencja. Przewodnik, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 1998, s. 198 (nota biograficzna ze zdjęciem)
• Hanna Suchocka, w: (red. Roman Ignasiak), Kto jest kim w polityce polskiej, Polska Agencja Informacyjna, Warszawa 1993, s. 278 (nota biograficzna).

Linki zewnętrzne

• Strona sejmowa posła III kadencji. [dostęp 2011-06-19].
• Hanna Suchocka w bazie „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI). [dostęp 2011-06-19].