Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony
Harold Pinter (ur. 10 października 1930 w Londynie, zm. 24 grudnia 2008 tamże) – angielski dramaturg, pisarz, reżyser teatralny i scenarzysta, laureat literackiej Nagrody Nobla w 2005 roku, otrzymanej za odkrywanie przepaści pod codzienną gadaniną i wymuszanie wejścia do zamkniętych przestrzeni ucisku (uzasadnienie).
Zaliczany do czołowych przedstawicieli teatru absurdu. Pinter był też twórcą tzw. komedii zagrożenia (comedy of menace), obnażającej pozorność komunikacji między ludźmi i dramatyczną bezradność człowieka zarówno wobec świata zewnętrznego, jak i własnej podświadomości (Urodziny Stanleya 1958, przekład pol. Dialog 1960 nr 10).
Spis treści |
Pinter urodził się w żydowsko-brytyjskiej rodzinie, w dzielnicy Hackney w Londynie. Uczył się w Hackney Downs Grammar School i krótko w Royal Academy of Dramatic Art (RADA). Jako młodzieniec publikował poezję. Jak podawał sam dramaturg, jego żydowscy dziadkowie przybyli z Polski i Odessy.
Harold Pinter rozpoczął pracę w teatrze jako aktor, pod pseudonimem David Baron. Jego pierwsza sztuka teatralna, The Room, została wykonana przez studentów Uniwersytetu w Bristolu w 1957 roku.
Druga sztuka Pintera (która jest obecnie jedną z najbardziej znanych tego autora), The Birthday Party (1958), nie odniosła sukcesu, pomimo pozytywnej recenzji w The Sunday Times, napisanej przez wybitnego krytyka Harolda Hobsona. Jednakże po sukcesie The Caretaker w roku 1960, The Birthday Party została ponownie przedstawiana w teatrach i była pozytywnie odbierana.
W 1973 został współpracownikiem dyrektora Royal National Theatre. Jego późniejsze sztuki były krótsze, wielokrotnie uznawane jako alegorie ucisku.
Harold Pinter był dwukrotnie nominowany do Nagrody Akademii Filmowej (Oscar) w kategorii Scenariusz adaptowany (za Kochanicę Francuza na podst. powieści Johna Fowlesa – 1981 oraz Betrayal – 1983.)
W styczniu 2005 roku Harold Pinter ogłosił, iż odstępuje od pisania sztuk teatralnych, ponieważ postanowił zaangażować się w działalność polityczną.
Pinter postulował swobodę wypowiedzi podczas wieloletniej współpracy z PEN Clubem. W roku 1985 dołączył do misji amerykańskiego dramaturga Arthura Millera International PEN-Helsinki Watch Committee do Turcji, mającej na celu protest przeciwko uwięzionym pisarzom. Spotkał tam wiele osób będących ofiarami ucisku politycznego. W ambasadzie amerykańskiej, w trakcie uroczystości, podczas której uhonorowano Millera, zamiast wymieniać uprzejmości, Pinter opowiadał o więźniach, którym podłączano prąd do genitaliów, i został za to wyrzucony (Miller opuścił ambasadę wraz z Pinterem). Doświadczenia z pobytu w Turcji oraz zakaz używania języka Kurdów zainspirowały go do napisania w 1988 roku sztuki Mountain Language.
Pinter sprzeciwiał się amerykańskiej inwazji na Afganistan i Irak. Był także przeciwnikiem interwencji NATO w Kosowie. Publicznie nazwał prezydenta Stanów Zjednoczonych, George'a W. Busha, masowym mordercą, a premiera Wielkiej Brytanii, Tony'ego Blaira, "a deluded idiot" (co można przetłumaczyć jako "zbałamucony idiota"). Pinter wielokrotnie pisał listy o tematyce politycznej do brytyjskich gazet. Porównywał administrację Busha do nazistowskich Niemiec Adolfa Hitlera.
Harold Pinter należał również do Międzynarodowego Komitetu Obrony Slobodana Miloševića.
Pinter był prezesem Gaieties Cricket Club. Był także honorowym członkiem Narodowego Towarzystwa Świeckiego (National Secular Society).
13 października 2005 roku (w dzień ogłaszania laureata Nagrody Nobla) Pinter został ogłoszony martwym przez jedną telewizję kablową. Mogło to być spowodowane tym, iż Pinter wiele lat cierpiał na nowotwór gardła, i tym, że wkrótce przed ogłoszeniem zwycięzcy nagrody Pinter doznał urazu głowy.
|
|||||||
