Hierarchia

Hierarchia (z gr. "urząd najwyższego kapłana"):

1. Kolejność rzeczy, zagadnień od najważniejszych do najmniej ważnych.
2. ustanowienie ważności stanowisk lub władz urzędowych, służbowych lub kościelnych (np. hierarchia kościelna, stopnie wojskowe).

Etymologia

Słowo zawiera ono dwa greckie morfemy hier- (tak jak w hierós = święty, poświęcony, ofiarowany bogom) oraz arch- (ten sam co w arché = początek, pierwsza zasada). Nie znajdziemy go jednak w klasycznej grece, ani łacinie, choć obecnie jest ono używane w większości dużych języków europejskich (w tym we współczesnej grece) i wielu pozaeuropejskich. Etymologia słowa jest dość skomplikowana. Miałoby ono do nas przyjść poprzez starofrancuski i łacinę średniowieczną, gdzie znalazło się jako neologizm stworzony na potrzeby przekładu późno-klasyczno-greckiego słowa hierarchia, którym Pseudo-Dionizy Areopagita określał hierarchie anielskie .

Odpowiedniki w innych językach

cz. hierarchie, duń. hieraki, nider. hiërarchie, estoń. hierarhia, fiń. hierarkia, fr. hiérarchie, niem. die Hierarchie, gr. ιεραρχία, węg. hierarchia, indonez. hierarki, wł. gerarchia, łotew. hierarhija, litew. hierarchija, norw. hierarki, portug. hierarquia, rumuń. ierarhie, ros. иерархия, słowac. hierarchia, słoweń. hierarhija, hiszp. jerarquía, szwedz. hierarki, tur. hiyerarşi, ukr. ієрархія.

Struktura hierarchiczna

Można ją zaobserwować zarówno w układach naturalnych (np. synchronizacja czynności fizjologicznych organizmu, społeczność, rodzina, stado, organizacja) jak i sztucznych (np. klasyfikacja biologiczna).

Przypisy

Zobacz też

• hierarchia społeczna
• matriarchat
• patriarchat
• porządek dziobania
• hierarchia wartości