Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony
Historia Łotwy jako niepodległe państwo trwa tylko w latach 1918-1940 oraz po 1991. Tereny te przez większość czasu posiadało wiele europejskich państw (niemieckie państwa zakonów rycerskich np.Państwo krzyżackie, a także Szwecja, Polska, Rosja).
Spis treści |
W czasach prehistorycznych, na terenie Łotwy, osiedlili się przodkowie obecnych Łotyszy, tj. plemiona bałtyckie oraz fińskie. We wczesnym średniowieczu od VI do VII w. na te tereny najeżdżali Wikingowie[1], istniało skandynawskie osadnictwo. W XII wieku rozpoczął się wpływ Niemców na terenie Łotwy, chodzi tu o zakony rycerskie pochodzące z Niemiec. W 1202 roku na terenach Łotwy powstało niemieckie państwo zakonne Kawalerów Mieczowych (połączone z Krzyżakami w 1237 roku)[2]. Rozpoczęło się niemieckie panowanie, osadnictwo i dominacja na terenie Łotwy, sytuacja ta trwała setki lat. W miastach na Łotwie mówiono głównie po niemiecku, na wsi po łotewsku oraz innych językach bałtyckich, a także, w północnej części kraju, językach fińskich. Część z ziem Łotwy, w 1561 została włączona do Polski (wszystkie oprócz Kurlandii oraz Semigalii). Ziemie te otrzymał ostatni mistrz krzyżacki G. Kettler jako dziedziczne lenno[2]. Na mocy pokoju w Oliwie (1660) Polska zachowała Inflanty polskie (Latgalię[1]. Następnie Północna część Łotwy została włączona do Szwecji. W XVIII w. w wyniku rozbioru Polski ziemie zagarnęła Rosja (stopniowo zaczynając od Latgalii, Infantów polskich oraz Kurlandii)[1]. W połowie XIX wieku powstał łotewski ruch narodowy (Młodołotysze). Ruch miał na celu rozbudowanie światowości narodowej wśród Łotyszy. W czasie I wojny światowej częściowo państwo okupowały Niemcy[1]. W 1918 rozpoczęła się Łotewska Wojna o Niepodległość, która doprowadziła do powstania niepodległej Łotwy.
Niemiecki Zakon kawalerów mieczowych na Łotwie, zwany Zakonem Liwońskim.
Lata 1308-1455, Łotwa jako część Prus Zakonnych.
Rok 1466 – od tego roku Łotwa na nowo przeszła pod władanie Kawalerów mieczowych.
Północna Łotwa jako część Szwecji w XVII wieku.
W 1918 roku Łotwa wraz z Litwą i Estonią otrzymały niepodległość[3]. Prezydentem nowego kraju został Karlis Ulmanis[1]. W latach 1918-1919 został utworzony rząd komunistyczny. Jednakże Karlis Ulmanis z pomocą Estonii i państw Ententy wrócił do Rygi[1]. W tym czasie proklamowano, krótkotrwałą Sowiecką Republikę Łotewską, którą następnie zniesiono, na rzecz niepodległej Republiki Łotewskiej. Konstytucja Łotwy powstała w 1922. W tym samym czasie państwo stało się republiką[1]. Ważnym wydarzeniem gospodarczym w tym czasie stałą się reforma rolna likwidując własność ziemską (głównie należącą do Niemców)[1]. Ze względu na trudną sytuację państwa w latach 1934-1940 Ulmanis sprawował rządy autorytarne po zamachu stanu[1].
W 1940 roku Łotwa weszła w skład ZSRR jako republika związkowa. Wtedy jednak Łotwa z ZSRR podpisała pakt o wzajemnej pomocy[1]. Włączenie do ZSRR nie zostało uznane przez większość zachodnich państw na świecie. W latach 1941-1944 kraj okupowały Niemcy (część Łotyszy współpracowała z hitlerowcami)[1]. Trzy lata po uzyskaniu w ZSRR władzy przez Michała Gorbaczowa oraz pierestojki przed uzyskaniem niepodległości (1988) powstał Front Ludowy Łotwy[1][4]. Od czasu włączenia kraju do ZSRR Łotysze mieli obawy co do zepchnięcia ludności do mniejszości narodowej na ich ziemiach ze względu na masowym osiedlaniu się Rosjan[1]. W 1990 parlament przyjął deklaracje o przywrócenie Republiki Łotewskiej i proklamowanie przejściowego okresu do uzyskania pełnej niepodległości (już uchwalając jako język urzędowy język łotewski oraz przywracając flagę łotewską)[1].
W wyniku referendum w 1991 roku Litwa, Łotwa wraz z Estonią ogłosiły (jako pierwsze) niepodległość uznane przez większość państw na świecie (nawet ZSRR)[5]. Rządy komunistyczne upadły[5]. Nastąpił kryzys gospodarczy na Łotwie ze względu na nałożone sankcję ekonomiczne od ZSRR[5]. W tym roku parlament przyjął rezolucję głoszącą, że obywatelstwo oraz prawo wyborcze mogą uzyskać tylko mieszkańcy (i ich potomkowie) zamieszkujący Łotwę przed jego aneksją przez Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich. Późniejsi przybysze (i ich potomkowie) muszą wykazać się wiedzą co do języka łotewskiego oraz mieszkać na terenie kraju co najmniej 16 lat[1]. W 1992 Rosja zgodziła się na wyprowadzenie d. oddziałów radzieckich z Łotwy. Operację zakończono w 1994, a do 1999 pozostała jedynie rosyjska obsługa stacji radarowej w Skrundzie[1]. W 1998 zliberalizowano prawo obywatelskie ze względów na naciski wielu państw na świecie. W 1999 w wyniku wyborów prezydentem została reemigrantka z Kanady - Vaira Vike-Freiberga[1]. 1 maja 2004 Łotwa weszła do Unii Europejskiej. Przedtem rok temu w państwie odbyło się referendum. Od tego samego roku Łotwa została członkiem NATO. Do dnia dzisiejszego Łotwa (wraz z Litwą oraz Estonią) nie wstąpiła do Wspólnoty Niepodległych Państw[4]. 2 czerwca 2005 Łotwa ratyfikowała konstytucje UE. Ratyfikacja odbyła się za pośrednictwem głosowania sejmu. Za projektem głosowało 71 posłów, 5 osób było przeciw, a 6 wstrzymało głos. Jednym z najważniejszych przeciwników został Aleksandras Kirszteins. Stwierdził, że po odrzuceniu projektu przez Francję i Holandię należy wstrzymać się z dalszą ratyfikacją[6]. 26 lutego 2009 roku nowym premierem Łotwy został Valdis Dombrovskis (z wykształcenia ekonomik). Tydzień wcześniej na Łotwie rozpadła się czteropartyjna koalicja. W związku z tym prezydent Valdis Zatlers musiał znaleźć nowego szefa rządu[7].
herb zakonu Kawalerów Mieczowych
herb księstwa Kurlandii i Semigalii
herb księstwa Zadźwińskiego
herb Łotwy
|
|||||
