Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane stronyHistoria Ostrowa Wielkopolskiego – miasta, siedziby starostwa powiatu ostrowskiego w województwie wielkopolskim, jednego z siedmiu głównych ośrodków tego województwa.
Pierwsza wzmianka o Ostrowie pochodzi z XVII-wiecznego dokumentu i świadczy o tym, że miasto istniało w roku 1404, choć sądzi się, że jego historia zaczęła się w ok. X wieku. Nazwa miasta pochodzi od staropolskiego określenia wyspy lub kępy. Parafia na terenie dzisiejszego Ostrowa powstała dopiero w 1434 r. Miasto miało długo charakter rolniczy, a jego rozwój utrudniało istnienie w pobliżu innych miast.Miasto należało początkowo do rodu Zacharzewskich , a następnie Kiełczewskich.W 1688 roku miasto liczyło 91 mieszkańców. Miasto zostało spalone w czasie III wojny północnej.
Rozwój miasta nastąpił po roku 1714 kiedy to przejęli je na własność Przebendowscy i ponownie ulokowali na prawie magdeburskim. Miasto rozwijało się w dużym stopniu przez sprowadzanych ze Śląska rzemieślników pochodzenia niemieckiego i żydowskiego. Wkrótce potem Ostrów przeszedł w ręce Radziwiłłów, którzy przenieśli tu po upadku Księstwa Warszawskiego stolicę powiatu odolanowskiego. Ważnym czynnikiem rozwoju miasta było zbudowanie po 1875 r. linii kolejowej Poznań – Kluczbork, a później ważnego węzła kolejowego.
W 1918 r. doszło tu do wydarzeń tzw. Republiki Ostrowskiej. W czasach II Rzeczypospolitej miasto stało się ważnym ośrodkiem przemysłu, o tempie rozwoju porównywalnym z Gdynią. Wtedy też miasto uzyskało obecną, oficjalną nazwę.
Miasto było ważnym ośrodkiem oporu partyzanckiego. W czasach PRLu znaczenie miasta spadło na skutek reformy administracyjnej, która obniżyła rangę miasta, jednak rozwijało się ono nadal jako ważny ośrodek przemysłu.
 |
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
Na północno-wschodnich obrzeżach obecnego Ostrowa ok. X w. prawdopodobnie znajdował się niewielki gród. Najstarsza wzmianka (dokument z XVII wieku) mówi o Ostrowie jako niewielkim prywatnym ośrodku miejskim (jakie zresztą licznie wówczas zakładano), istniejącym w roku 1404. Wcześniej Ostrów był prawdopodobnie niewiele znaczącą osadą wśród łęgów i bagien. Świadczy o tym jego nazwa oznaczająca w staropolszczyźnie wyspę, kępę. Oddzielną parafię utworzono tu, staraniem kanonika kolegiaty kaliskiej Jerzego z Ostrowa herbu Korab, dopiero w 1434 roku, wcześniej był tu kościół filialny parafii w Wysocku Wielkim. Ostrów miał wówczas charakter rolniczy. Przez ten czas jest nieokazały nawet na tle swoich sąsiadów – Sulmierzyc, Odolanowa, Raszkowa, Kwiatkowa czy Sobótki. Rozwój uniemożliwiała w znacznej mierze obecność wokół wielu silnych, prężnie działających ośrodków takich jak Ostrzeszów, Kalisz, Krotoszyn, czy Koźmin. Miasto kilkakrotnie nawiedzały pożary, było wiele razy niszczone przez wojny. W 1710 roku, wobec tragicznej sytuacji miasta (spalenie podczas III wojny północnej), przedstawiciel parafii ostrowskiej przybył do zamku kaliskiego, aby prosić o zwolnienie z opłat. Prawdopodobnie decyzja była negatywna, ponieważ w kolejnym, 1711 roku delegacja mieszczan ostrowskich uroczyście, na kolanach, zrzekła się praw miejskich, by uniknąć podatków i potwierdziła kompletną ruinę Ostrowa.
Właścicielami miasta w tym okresie byli m.in.:
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
Nowy właściciel, podskarbi wielki koronny Jan Jerzy Przebendowski, który posiadł miasto w roku 1699, wyjednał u króla Augusta II Sasa ponowną lokację, w 1714, na prawie magdeburskim. Wcześniej, w 1713, wydany został przywilej na cztery jarmarki rocznie. Wraz z aktem fundacyjnym wydane zostały też przywileje dla rzemieślników: szewców, rzeźników, piekarzy, krawców, stolarzy, kowali, a przede wszystkim – sukienników. Właściciel zwolnił nowo przybyłych z danin na 6 lat, pomógł w odbudowie miasta, wydał nowy status, nakazał tolerancję religijną. Przebendowscy władali miastem do roku 1729. Kolejnymi właścicielami byli:
Kolejni właściciele miasta, również nie skąpili na Ostrów. Marszałek wielki koronny Franciszek Bieliński potwierdził stare przywileje i nadał nowe, a kolejni właściciele, Radziwiłłowie, byli patronami (i fundatorami) wielu przedsięwzięć w mieście.
Przez sprowadzanych ze Śląska rzemieślników miasto, w krótkim czasie, stało się trójnarodowym. Zamieszkiwali je Niemcy, Żydzi i Polacy.
więcej o gminie ewangelickiej w Ostrowie: Gmina ewangelicka w Ostrowie
więcej o gminie żydowskiej w Ostrowie: Gmina żydowska w Ostrowie
Wybudowano m.in.:
Założone zostały:
Parafia ostrowska została znacznie powiększona, a cmentarz grzebalny przeniesiono poza miasto (obecny Stary Cmentarz – najstarszy czynny cmentarz w Polsce). Ostrów powoli zmieniał swój charakter z ośrodka rolniczego na handlowy. Świadczą o tym cechy Rynku – centralne place w miastach kupieckich były obszerniejsze, aby pomieścić targi i jarmarki. Pod koniec XVIII wieku Ostrów należał już do najznaczniejszych ośrodków w ówczesnym powiecie kaliskim.
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
W 1815 roku właścicielem Ostrowa był Antoni Henryk Radziwiłł, późniejszy namiestnik Wielkiego Księstwa Poznańskiego. Po upadku Księstwa Warszawskiego przeniesiono do Ostrowa (m.in. dzięki staraniom księcia Radziwiłła) z sąsiedniego Odolanowa siedzibę powiatu odolanowskiego, Sąd Powiatowy oraz Kasę Powiatową.
Powstały kolejne obiekty użyteczności publicznej, zakłady przemysłowe:
Zwiększyła się rola garnizonu ostrowskiego, gęstniała sieć dróg bitych. Przygraniczne położenie zaczęło procentować. Jednocześnie w szybkim tempie wzrastał odsetek ludności polskiej, choć jeszcze niedawno Ostrów zwano Niemieckim.W wyniku regulacji uwłaszczeniowej przeprowadzonej w prowincji poznańskiej miasto przestało być własnością książąt Radziwiłłów.
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
|
Za symboliczną cezurę między okresem "niemieckim" i okresem "polskim" w historii miasta można uznać założenie w roku 1845 Królewskiego Katolickiego Gimnazjum Męskiego. Wzniesione wysiłkiem społecznym szybko stało się najlepszą "kuźnią kadr" i ostoją walki z germanizacją – nazywano je "Polskim Atenami" i "Wielkopolską Szkołą Edukacji Narodowej". Działały liczne organizacje narodowościowe. Ostrowianie brali aktywny udział w Wiośnie Ludów i powstaniu wielkopolskim.
W latach 1872-1874 więziony był w ostrowskim więzieniu kardynał Mieczysław Ledóchowski, którego pomnik stoi dziś na placu przed konkatedrą.
W tym okresie bogate było również życie kulturalne i gospodarcze. W dziedzinie życia społecznego warto odnotować:
Najważniejsze nowe obiekty, zakłady, osiągnięcia gospodarcze tego okresu:
Intensywnie rozwijała się zabudowa. Kamienice nowo budowane były już bez wyjątku stylowe. W roku 1910 opracowano nowy plan zabudowy miasta, który przyczynił się do swego rodzaju boomu budowlanego w mieście. W 1887 z powiatu odolanowskiego wydzielono powiat ostrowski.
Bardzo ważnym czynnikiem miastotwórczym w tamtym okresie okazało się powstanie w Ostrowie węzła kolejowego. W 1875 roku uruchomiono pierwszą linię kolejową (Poznań – Kluczbork). W 1888 uruchomiono linię do Leszna, w 1894 do Skalmierzyc, w 1909 do Wrocławia. W roku 1913 odnotowano tutaj znaczący, jeden z największych w Poznańskiem, wzrost sprzedaży biletów.
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
Przygraniczne położenie powodowało, że ostrowski garnizon odgrywał znaczącą rolę podczas I wojny światowej. Przez miasto kilkakrotnie przechodziły pochody wojsk: rosyjskich i pruskich. Pomimo tego samo miasto nie poniosło większych strat. Inaczej niż w Kaliszu, który w dniach 7-22 sierpnia 1914 roku został prawie całkowicie zniszczony na skutek działań wojsk pruskich (w tym także z garnizonu ostrowskiego), a na tamtejszym Wzgórzu Wiatracznym dokonano mordu na 80 cywilach (decymacja 800 zatrzymanych mężczyzn). 5 kompania 155 pułku piechoty (dowódcą pułkownik von Heise-Rothenburg) z Ostrowa wkroczyła do Kalisza już 2 sierpnia. Wkrótce na czele pozostałych kompanii wkroczył też mjr Preusker, którego obarcza się odpowiedzialnością za ten atak.
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
Na miesiąc przed wybuchem powstania wielkopolskiego sformowano w Ostrowie pierwsze polskie oddziały ("I Pułk Piechoty Polskiej"). 10 XI 1918 roku ogłoszono niezależność Ostrowa od władzy pruskiej, a następnie włączenie tego terenu do wolnej Rzeczypospolitej. Strona polska poleciła (pod naciskiem Prus) rozwiązać oddziały (21 XI 1918). Część żołnierzy została potem włączona w struktury stacjonującego w Szczypiornie kaliskiego Batalionu Pogranicznego, który wkrótce po wybuchu powstania wkroczył do miasta. O wydarzeniach związanych z Republiką Ostrowską opowiadają serial "Republika Ostrowska" (1986) oraz film pełnometrażowy (1988) "Republika Nadziei". Na pamiątkę tamtych wydarzeń Święto Miasta Ostrowa obchodzone jest 10 listopada. Ostateczne wyzwolenie nastąpiło 31 grudnia 1918 roku.
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
Lata międzywojenne są okresem największej prosperity miasta – dynamikę rozwoju Ostrowa porównywano do samej Gdyni (na pocz. lat 30. 2. miejsce w kraju pod względem szybkości rozbudowy – za Polską Agencją Telegraficzną). Powiększono obszar miasta, znacznie zwiększyła się liczba ludności. W 1920 roku nadano urzędową nazwę miasta – Ostrów Wielkopolski, choć często używano też nazwy potocznej – Ostrów Poznański. Pierwszym burmistrzem został Stefan Rowiński (endecja). Najważniejsze osiągnięcia tego okresu to:
Burmistrzami byli wówczas:
W roku 1932 powiat odolanowski został przyłączony do ostrowskiego. W roku 1934 poszerzono granice miasta.
Do początków lat 20. stacjonował w Ostrowie złożony z ochotników 221. Pułk Piechoty, w którym służyli m.in. Jarosław Iwaszkiewicz i Aleksander Wat.
Ostrów wizytowali w latach wojennych m.in.:
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
Ostrów należał do najważniejszych ośrodków konspiracji w Wielkopolsce. Po rozbiciu przez gestapo w 1941 r. struktur poznańskich Okręgu ZWZ jego siedziba została, na wniosek Wacława Koteckiego, przeniesiona do Ostrowa, stąd też prowadzono odbudowę struktur Związku dla całego Poznańskiego (kierowali nią m.in. mjr Jan Kamiński i płk Henryk Kowalówka). Tutaj, w 1941 r. zasady działania konspiracji w Wielkopolsce ustalali gen. Tadeusz Bór-Komorowski oraz dowódcy wielkopolscy. W mieście aktywne było podziemie harcerskie – Szare Szeregi (Dziennik Harcerza i Szarotki). Ostrowski 60 Pułk Piechoty uczestniczył m.in. w bitwie nad Bzurą i obronie Warszawy.
Wysiedlono ok. 5,5 tysiąca z ok. 30 tysięcy mieszkańców miasta, w tym (do getta Litzmannstadt) liczącą 66 ludzi[1] mniejszość żydowską (część czasowo osadzono w obozie na Majdanie). Wielu szanowanych przedstawicieli ostrowskiej społeczności wywieziono lub zamordowano (m.in. 14 grudnia 1939 roku w Lasku Winiarskim pod Kaliszem). Na tzw. Majdanie znajdował się obóz pracy, w którym śmierć poniosło 198 jeńców. Hitlerowcy zdążyli jeszcze wybudować w obrębie dzielnicy Piaski-Szczygliczka krematorium (istniało zdewastowane do lat 60.).
Zlikwidowana została cała dzielnica żydowska z wyjątkiem zamienionej na magazyn synagogi. Z tego okresu pochodzi Park Miejski oraz położone w dzielnicy Krępa osiedle Robotnicze. Przebudowany został też ostrowski węzeł kolejowy (przystosowanie do zwiększonego ruchu pociągów).
Burmistrzami miasta mianowano kolejno: znanego ostrowskiego przemysłowca, nastawionego pokojowo do Polaków Waltera Hirscha oraz zdecydowanie antypolskiego Willy'ego Kemnitza.
Okupacja hitlerowska zakończyła się z dniem 23 stycznia 1945 roku (choć ostatnie walki trwały jeszcze 25 stycznia) w wyniku akcji "Burza". Już 23 stycznia 1945 roku mieszkańcy Ostrowa utworzyli pierwsze, niezależne jeszcze od rządu lubelskiego, władze (Tymczasowy Komitet Miasta i Powiatu) czuwające nad administrowaniem miastem, aprowizacją oraz bezpieczeństwem mieszkańców.
25 stycznia przybył do Ostrowa jego sowiecki komendant. 26 stycznia zadecydował on o desygnowaniu na stanowiska burmistrza i starosty przedstawicieli rządu komunistycznego, przy czym przedstawicieli PPR – wobec braku kadr – sprowadzono z zewnątrz.
Wokół Ostrowa w dalszym ciągu działały niekomunistyczne grupy zbrojne – Wielkopolska Samodzielna Grupa Ochotnicza "Warta" (ok. 10 tysięcy żołnierzy w regionie wielkopolskim) oraz koordynowane przez nią grupy: "Otta" (150 ludzi), "Murata" (40 ludzi, do listopada 1948), "Korona" (6 ludzi), "Rudka" (12 ludzi), "Szarego" (60 ludzi), a także jednostka "Błyska" – ponad stuosobowy, dobrze uzbrojony i zmotoryzowany oddział, który został rozbity 22 października 1945 roku, w ciężkiej bitwie pod Odolanowem.
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
Burmistrzem w roku 1945 został Idzi Zemski. W 1948 stanowisko burmistrza zastąpiono urzędem prezydenta miasta. Został nim Władysław Prętkowski. Natomiast od 1950 władzę w Ostrowie sprawowali przewodniczący Prezydium Miejskiej Rady Narodowej. Ponownie stanowisko prezydenta przywrócono w roku 1975. Funkcję tę sprawowali w omawianym okresie:
Był to okres intensywnej rozbudowy miasta, jednak trudno ocenić go jako pozytywny ze względu na chaotyczność zabudowywania, powiązaną z poważnymi uszczerbkami w substancji zabytkowej, nierozsądną gospodarką komunalną i poważnym niedoinwestowaniem w różne dziedziny (przede wszystkim edukacja, infrastruktura i kultura). Na niekorzyść tego okresu świadczy też reforma administracyjna z roku 1975 kiedy to kilkudziesięciotysięczne miasto (ok. 52 tysięcy), porównywalne z nowym miastem wojewódzkim, sprowadzono rangą do poziomu gmin miejsko-wiejskich, podczas gdy stolicami województw zostawały ośrodki niejednokrotnie mniejsze od Ostrowa o połowę lub więcej (Ciechanów, Krosno, Tarnobrzeg, Sieradz i in.). Zarzucono wiele wcześniej planowanych inwestycji (hotel, drogi, oczyszczalnia), przeniesiono do miasta wojewódzkiego jedyny tytuł prasowy (Południowa Wielkopolska), zlikwidowano II Liceum, znacznie ograniczono dotacje (m.in. na kulturę – w roku 1990 wojewoda otrzymał 10,4 mld złotych, z tego na Ostrów Wielkopolski przeznaczono 0,499 mld). Teza o niekorzystnej sytuacji Ostrowa w tym okresie jest jednak często kwestionowana. Jako kontrargumenty podaje się m.in. znaczący przyrost ludności w latach 1975-1989 (od ok. 52 tys. w 1975 r. do ok. 70 tys. w 1987 r.) oraz licznych przedstawicieli ostrowian wśród władz województwa.
Na korzyść tego okresu świadczą osiągnięcia z różnych dziedzin takie jak:
w tym w dziedzinie kultury:
W lipcu 1980 roku Ostrów należał do pierwszych i najważniejszych ośrodków strajkowych, a na I Krajowym Zjeździe Delegatów NSZZ Solidarność w Gdańsku, w 1981 roku, delegat z Ostrowa, Henryk Siciński, zainicjował uchwalenie Posłania do ludzi pracy Europy Wschodniej.
W latach 1981-1982 w Ostrowie znajdował się obóz dla internowanych.
|
|
Ta sekcja zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jej weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
Jest okres nadrabiania zaległości w dziedzinach dotychczas zaniedbanych: edukacji wyższej, infrastrukturze, kulturze. W 1999 roku przywrócono powiaty, powiększono też zakres działania prezydentów miasta. Do dnia dzisiejszego funkcję tę sprawowali:
Przywrócenie samorządności otwarło miastu nowe perspektywy. Najważniejsze osiągnięcia Ostrowa i jego mieszkańców w III RP to:
Za osiągnięcia w dziedzinie gospodarowania finansami i mieniem komunalnym miasto otrzymało w okresie 1990-2002 wiele wyróżnień, m.in. Najlepsza Gmina III Rzeczypospolitej, Profesjonalna Gmina – przyjazna inwestorom i in. Zdolność kredytowa samorządu Ostrowa w latach 1997-2002 była oceniana na wysokim poziomie "A-", a rozwiązania stosowane wówczas w mieście uznane zostały za modelowe i nazwane tzw. "ostrowskim modelem zarządzania".
W ciągu dwudziestu lat utworzono w Ostrowie 5 filii uczelni wyższych, na których studiuje ok. 2000[potrzebne źródło] tysięcy studentów. Mimo tego w zakresie edukacji wyższej miasto ma wciąż wiele do nadrobienia. Ciągle Niewykorzystany pozostaje potencjał ośrodka – Ostrów ma bogate tradycje w zakresie kształcenia technicznego. Założone 24 sierpnia 2006 Stowarzyszenie Edukacji Akademickiej w Ostrowie Wielkopolskim, skupiające przedstawicieli środowiska naukowego Politechniki Wrocławskiej i społeczności lokalnej, zabiega we współpracy z władzami miejskimi o otwarcie od 1 października 2009 w mieście Wyższej Szkoły Inżynierskiej[2].
Stopa bezrobocia utrzymuje się na wysokim poziomie (19,8% na początku roku 2004, 16,3% 30 czerwca 2006). Dotyczy ono głównie zwolnionych na skutek upadłości bądź restrukturyzacji pracowników przemysłu elektromaszynowego. Palącym problemem jest odpływ do największych aglomeracji osób młodych i najlepiej wykształconych. Konsekwencją dla gospodarki miasta jest m.in. niedobór pracowników w niektórych sektorach. Decydująca o sytuacji gospodarczej Ostrowa w ostatnim piętnastoleciu była też likwidacja Jednostki Wojskowej 1956 oraz to, że przez cały ten czas udało się sprowadzić do miasta, pomimo przodowania w rankingach ekonomicznych, zaledwie dwóch znaczących inwestorów (General Motors – Delphi Harrison Thermal Systems oraz PKN Orlen).
Istotnym problemem jest utrudniający komunikację w węźle brak obwodnicy – obecnie udział samochodów spoza Ostrowa uczestniczących w ruchu miejskim przekracza 35% i stale rośnie (dla porównania – w konurbacji śląskiej wskaźnik ten nie przekracza 17%). Miasto obecnie posiada obwodnicę.
Transport towarów poprzez węzeł kolejowy również systematycznie rośnie, mimo to jego przyszłość jest niepewna ze względu na fatalny stan torów na znacznych odcinkach. Niemałe znaczenie ma również stopniowa likwidacja połączeń pasażerskich. Dworzec Ostrów Wielkopolski został w 2006 r. włączony w sieć PKP "Dworce kolejowe". W dalszym ciągu waży się sprawa przyszłej lokalizacji węzła i stacji szybkiej kolei Warszawa-Wrocław/Poznań. Dla zintensyfikowania działań na rzecz rozbudowy lotniska w Michałkowie powołano w 2005 r. fundację.
Bardzo pozytywnie na tym tle wypadają liczne nowe inicjatywy kulturalne i naukowe, a wśród nich: Ostrowski Festiwal Nauki (II edycja pod patronatem honorowym Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego), działalność Południowowielkopolskiej Grupy Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków, publikacje związane z obchodami 600-lecia miasta i nie tylko – Bedeker Ostrowski Marka Olejniczaka (PTTK Ostrów 2004), Ostrów pod znakiem pegaza Witolda Banacha (Muzeum Miasta 2005), monografia ostrowskiej AK Edmunda Jakubka i in. Wiele inicjatyw mogło zostać zrealizowanych dzięki działającemu z powodzeniem Funduszowi Grantowemu.
 |
Ta sekcja od 2009-06 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Po raz pierwszy tytuł taki otrzymał w roku 1898 powszechnie szanowany dyrektor Gimnazjum Męskiego dr Hubert Beckhaus. We współczesnych czasach pierwsze honorowe obywatelstwo miasta Ostrowa nadano uchwałą Rady Miasta w roku 1993. Od tego czasu tytuł ten przyznano jeszcze 17 razy[3].
Honorowi Obywatele Miasta Ostrowa (w nawiasie data otrzymania tytułu):
|
|
Ta sekcja od 2009-05 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
 |
Tę sekcję należy dopracować zgodnie z zaleceniami edycyjnymi: sformatować tekst (pomoc: podział na sekcje, tabele), przerobić w tabelkę, patrz Historia Szczecina. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się na stronie dyskusji tego artykułu. Po wyeliminowaniu niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
Przynależność do jednostek administracyjnych:
