|
|
Ten artykuł przedstawia sytuację tylko z polskiej perspektywy. Zajrzyj na stronę dyskusji i pomóż go poprawić. |
Inżynier budownictwa (inżynier budowlany) – zawód związany z inżynierską stroną programowania, planowania, budowy i eksploatacji obiektów budowlanych.
Zawód inżyniera budowlanego wywodzi się tak jak zawód architekta z zawodu muratora. Określenie inżynier dotyczyło początkowo wojskowych, twórców mostów i fortyfikacji. Rozgraniczenie z zawodem architekta, w innych krajach jest różnie interpretowane w zależności od lokalnego prawa. W Polsce prawo rozdziela zawód inżyniera budowlanego i zawód architekta, oba te zawody posiadają też osobne samorządy zawodowe. Zawód inżyniera budowlanego dzieli się na specjalności, związane z rodzajem projektowanych i wznoszonych obiektów.
Na polskich uczelniach najczęściej wykładana jest inżynieria lądowa (budownictwo), której ukończenie prowadzi do zdobycia zawodu inżyniera budownictwa. Równolegle wykładana jest także architektura, która poza dyscyplinami ścisłymi obejmuje też elementy kompozycji artystycznej i której ukończenie daje tytuł inżyniera architekta (polska specyfika). W przypadku architektury wykładanej na uczelniach polskich, zakres uzyskanej wiedzy technicznej nie pozwala na samodzielne projektowanie konstrukcji budowlanych. Każdy architekt staje się jednocześnie urbanistą (zawód pokrewny), choć zawody te w klasyfikacji są oddzielne. Studia na kierunku budownictwo trwają 5 lat (studia kończą się uzyskaniem tytułu magistra inżyniera) lub w zależności od toku studiów od 3,5 do 4,5 roku (kończy się uzyskaniem tytułu inżyniera). Po uzyskaniu tytułu inżyniera można kontynuować studia magisterskie trwające 1,5 lub 2 lata.
Przedmioty realizowane na kierunku budownictwo:
matematyka, fizyka, chemia, geologia, geometria wykreślna, rysunek techniczny, mechanika ogólna (jako dział fizyki), mechanika budowli (jako dział fizyki), wytrzymałość materiałów, teoria sprężystośći i plastyczności, materiały budowlane, budownictwo ogólne, metody komputerowe w budownictwie, komputerowe wspomaganie projektowania, metody komputerowe w mechanice budowli, konstrukcje betonowe, konstrukcje metalowe, konstrukcje drewniane, mechanika gruntów (jako dział z zakresu fizyki), fundamentowanie, budowle ziemne, fundamenty specjalne, dynamika budowli (jako dział z zakresu fizyki), budownictwo hydrotechnicznne, mosty metalowe, mosty betonowe, teoria konstrukcji, fizyka budowli, podstawy architektury, modernizacje i wzmacnianie budowli, budownictwo przemysłowe, technologia betonów, geodezja, metody doświadczalne w analizie konstrukcji, podstawy informatyki, instalacje budowlane sanitarne, ekonomia, ekonomika budownictwa, technologia robót budowlanych, organizacja budownictwa,hydraulika i hydrologia,metody elementów skończonych, prawo budowlane.
W zależności od wybranej specjalności w toku studiów realizowane są także przedmioty takie jak:
konstrukcje sprężone, mosty betonowe, mosty metalowe, teorie konstrukcji mostowych, eksploatacja i diagnostyka mostów, modelowanie w budownictwie, diagnostyka konstrukcji murowych i drewnianych, elementy teorii projektowania, mechanika konstrukcji powierzchniowych, stateczność konstrukcji, nośność graniczna konstrukcji, nieliniowa analiza konstrukcji, inżynierskie konstrukcje betonowe, diagnostyka konstrukcji żelbetowych, nieniszczące metody badań, wytwarzanie i montaż konstrukcji stalowych, budownictwo wodne, geologia inżynierska, hydrogeologia, budownictwo morskie, mechanika ośrodków rozdrobnionych, stalowe konstrukcje hydrotechniczne, betonowe konstrukcje hydrotechniczne, fundamentowanie budowli hydrotechnicznych, mechanika płynów, geosyntetyki, odwodnienia budowlane, mechanika skał, dynamika gruntów, techniki fundamentowania, budownictwo podziemne, teoria konstrukcji hydrotechnicznych, budowle sanitarne, budowa dróg, drogi szynowe, podstawy urbanistyki i gospodarki przestrzennej, projektowanie dróg i ulic, budowa i utrzymanie dróg szynowych, podstawy transportu szynowego, autostrady i węzły drogowe, materiały drogowe, planowanie układów transportowych, teoria konstrukcji nawierzchni drogowych, technologia robót drogowych, stacje i węzły kolejowe, koleje dużych prędkości, niezawodność dróg szynowych, mechanika toru, technologia robót torowych, teoria ryzyka w budownictwie, technologia robót specjalnych, wzmacnianie podłoża gruntowego, budowa dróg i autostrad, inżynieria transportu lądowego, produkcja i projektowanie prefabrykatów, mechanika konstrukcji cienkościennych, wzmacnianie i modernizacje mostów.
Zawód inżyniera budownictwa zaliczany jest do zawodów zaufania publicznego i posiada samorząd zawodowy (Polska Izba Inżynierów Budownictwa), który wraz z inżynierami budownictwa zrzesza także pozostałych inżynierów w budownictwie (inżynieria środowiska i inżynieria elektryczna) oraz nadaje uprawnienia w zakresie projektowania i w zakresie wykonawstwa (kierowanie i nadzorowanie) przy uwzględnieniu specjalizacji związanej z rodzajem obiektów (np. budynki w przypadku inżynierów budownictwa ogólnego) oraz wykształcenia (uprawnienia pełne i ograniczone).
Wedle Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 kwietnia 2010 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności na potrzeby rynku pracy oraz jej stosowania[1] zawód inżyniera budownictwaposiada oznaczenie 2142, a poszczególne jego kategorie numery 214201 do 214290. Hierarchia oraz podział na specjalności zawarte w tym rozporządzeniu wyglądają następująco:
Każdy inżynier budownictwa chcący posiadać uprawnienia musi odbyć po studiach praktykę zawodową, tzw. staż. Do uprawnień wykonawczych niezbędna jest dwuletnia praktyka na budowie, a do projektowych - dwuletnia w biurze projektów oraz roczna na budowie. Po odbyciu praktyki zawodowej należy złożyć egzamin na uprawnienia budowlane i przystąpić do Izby Inżynierów Budownictwa, gdzie należy wykupić ubezpieczenie OC.
Zadania zawodu inżyniera budownictwa są bardzo rozległe, inżynier może pracować jako: