Indie Portugalskie

Estado da Índia Indie Portugalskie
← 1510-1961 →
Flaga Godło
Państwo	Portugalia
Język urzędowy	portugalski
Stolica	Panaji
Status terytorium	kolonia Portugalii
Ostatnia głowa terytorium	gubernator Manuel António Vassalo e Silva
Jednostka monetarna	Escudo indyjskie (INPES)
Upadek sułtanatu Bidżapuru	15 sierpnia 1510
Włączenie do Indii	14 stycznia 1961

Indie Portugalskie – nazwa byłej kolonii portugalskiej na zachodnim wybrzeżu Indii, w skład której wchodziły trzy terytoria: Diu, Daman i Goa. W skład terytorium Daman wchodził również obszar zwany Dadra i Nagarhaweli.

Historia

Portugalskie panowanie w Indiach

Portugalczycy dotarli do Indii wraz z wyprawą Vasco da Gamy w 1498. Początkowo próbowano prowadzić handel z Kozhikode, jednak szybko stosunki pomiędzy oboma stronami popsuły się i Portugalczycy musieli zdobywać towary siłą. Skłoniło to Portugalczyków do rozpoczęcia ekspansji w Indiach. W 1505 Francisco de Almeida został mianowany wicekrólem Indii i podjął wyprawę mającą na celu założenie faktorii handlowej w Koczinie. Wywołało to konflikt z dążącymi do monopolizacji handlu z Indiami Arabami. W 1508 egipska wyprawa rozbiła Portugalczyków.

W 1510 Afonso de Albuquerque stanął na czele nowej wyprawy do Indii, w wyniku której Portugalczycy zniszczyli Sułtanat Bidżapuru i utworzyli trwałą faktorię handlową w Goa. W następnych latach Portugalczycy zdobyli w sposób zbrojny lub pokojowy nowe terytoria kosztem sułtana Gujaratu: Daman (1531), Salsette, Bombaj i Baçaim (1534), oraz Diu (1535).

W roku 1661 Bombaj został przekazany Brytyjczykom. W 1739 Imperium Marathów podbiło większość portugalskich posiadłości w północnych Indiach. W 1779 do Indii Portugalskich włączono ostatni nabytek terytorialny - Dadra i Nagarhaweli.

Powrót do Indii

24 lipca 1954 hinduska organizacja paramilitarna Azad Gomantak Dal zajęła Dadrę. 2 sierpnia 1954 Azad Gomantak Dal zajęło Nagarhaweli. W Goa doszło do manifestacji zwolenników zjednoczenia z Indiami. Manifestacja została brutalnie stłumiona przez władze kolonialne. W odpowiedzi na to Indie rozpoczęły blokadę lądową Indii Portugalskich. Dadra i Nagarhaweli stała się de facto samorządną enklawą na terytorium Indii.

18 grudnia 1961 armia indyjska niespodziewanie przeprowadziła inwazję na terytoria portugalskie. Mimo zaciekłego oporu, 10-krotnie mniej liczne siły portugalskie zostały pokonane w ciągu kilku godzin. Następnego dnia, 19 grudnia 1961 rząd indyjski ogłosił oficjalnie przyłączenie Indii Portugalskich do Indii.

Obecna sytuacja

Po zajęciu przez Indie całe dawne Indie Portugalskie stały się jednym terytorium związkowym o nazwie Goa, Daman i Diu. Rząd portugalski odmawiał uznania indyjskiej władzy na tych terytoriach i wciąż posiadały one swoją oficjalną reprezentację w portugalskim parlamencie. Również ONZ nie uznało indyjskiej władzy nad tym terytorium, traktując indyjskie działania z 1961 jako agresję na suwerenny kraj.

Po rewolucji goździków w 1974 Portugalia nawiązała stosunki z Indiami i uznała terytorium Goa, Daman i Diu za część Indii, jednak jego mieszkańcy wciąż otrzymywali portugalskie obywatelstwo. W 1987 Goa, Daman i Diu zostało podzielone na stan Goa oraz terytoria związkowe Daman i Diu oraz Dadra i Nagarhaweli.

Od 2006 zgodnie z uchwałą portugalskiego parlamentu, obywatelstwo portugalskie przysługuje już jedynie tym osobom, które urodziły się za czasów panowania portugalskiego.

• 

  Daman na mapie z 1956

• 

  Diu na mapie z 1956

• 

  Dadra i Nagarhaweli na mapie z 1956