Instytut Badań Edukacyjnych

Instytut Badań Edukacyjnych (IBE)
Forma prawna	instytut badawczy
Siedziba	Warszawa, ul. Górczewska 8
Dyrektor	dr hab. Michał Federowicz
Branża	edukacja
Strona internetowa

Instytut Badań Edukacyjnych (IBE) - jest instytutem badawczym prowadzącym interdyscyplinarne badania naukowe nad funkcjonowaniem i efektywnością systemu edukacji w Polsce. Instytut uczestniczy w krajowych i międzynarodowych projektach badawczych, przygotowuje raporty, sporządza ekspertyzy oraz pełni funkcje doradcze. Wspiera szeroko rozumianą politykę i praktykę edukacyjną. Funkcjonuje pod nadzorem Ministerstwa Edukacji Narodowej.

Instytut promuje stosowanie zasady podejmowania decyzji w oparciu o wyniki badań i szczególnie dużą wagę przywiązuje się do badań, których wyniki mogą zostać wykorzystane w praktyce i polityce edukacyjnej, zarówno na szczeblu krajowym, jak i lokalnym.

Instytut współpracuje z Głównym Urzędem Statystycznym i Centralną Komisją Egzaminacyjną, a w sieci współpracy znajdują się też samorządy terytorialne, szkoły, organizacje pozarządowe, uczelnie wyższe oraz krajowe i zagraniczne ośrodki badawcze i organizacje międzynarodowe.

W ramach działalności statutowej Instytut Badań Edukacyjnych wydaje corocznie publikacje i opracowania naukowe z zakresu szeroko rozumianej edukacji. Od 1982 roku Instytut jest wydawcą kwartalnika „Edukacja. Studia. Badania. Innowacje".

Kadra

Instytut Badań Edukacyjnych zatrudnia ponad 130 badaczy zajmujących się edukacją – socjologów, psychologów, pedagogów, ekonomistów, politologów i przedstawicieli innych dyscyplin naukowych – wybitnych specjalistów w swoich dziedzinach, o różnorakich doświadczeniach zawodowych, które obejmują oprócz badań naukowych także pracę dydaktyczną, doświadczenie w administracji publicznej czy działalności w organizacjach pozarządowych.

Obszary badawcze

Do głównych obszarów zainteresowań badawczych Instytutu należą:

• Nowa podstawa programowa oraz problemy dydaktyk przedmiotowych - diagnoza jakości edukacji poszczególnych przedmiotów szkolnych (w 2011 roku: język polski, matematyka, nauki przyrodnicze, historia oraz języki obce) oraz rozwój dydaktyk przedmiotowych, w tym tworzenie nowych narzędzi dla nauczycieli.
• Socjologiczno-prawne aspekty edukacji – celem tej grupy badań jest dostarczanie wyników przydatnych w podnoszeniu jakości otoczenia instytucjonalnego szkół oraz analiza skuteczności wdrażanych zmian organizacyjnych w systemie edukacji. W tym m.in. badania czasu i warunków pracy nauczycieli, warunków ich kształcenia, problemów kadry klas początkowych oraz rynku pracy nauczycieli.
• Pomiar i analiza osiągnięć edukacyjnych uczniów.
• Psychologiczne i pedagogiczne podstawy osiągnięć szkolnych - m.in. badania efektów indywidualizacji uczenia się oraz badanie dzieci, które rozpoczęły naukę w wieku sześciu lat.
• Relacje pomiędzy systemem edukacji a rynkiem pracy, w tym zwłaszcza monitorowanie sytuacji osób młodych wchodzących na rynek pracy - celem tych badań jest wzmocnienie powiązania efektów edukacji z potrzebami rynku pracy oraz stworzenie systematycznej oceny podaży kompetencji i popytu ze strony pracodawców m.in. poprzez śledzenie ścieżek karier edukacyjnych i zawodowych, czy badania gospodarstw domowych.
• Uczenie się przez całe życie (lifelong learning) i badania systemu kwalifikacji.
• Ekonomiczne uwarunkowania kształcenia, finansowanie edukacji i inne szeroko rozumiane problemy ekonomii edukacji - badanie ekonomicznych aspekty edukacji, w tym szeroko rozumianych kosztów – nakłady finansowe i rzeczowe, nakład czasu, nakłady ponoszone indywidualnie oraz nakłady gmin i powiatów, dylematy decyzyjne – na poziomie władz.

Projekty systemowe IBE

Instytut Badań Edukacyjnych realizuje dwa projekty systemowe współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego z Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Priorytet III - Wysoka jakość systemu oświaty:

„Entuzjaści Edukacji”

Pełna nazwa projektu - Badanie jakości i efektywności edukacji oraz instytucjonalizacja zaplecza badawczego - Działanie 3.1 - Modernizacja systemu nadzoru i zarządzania w oświacie, 3.1.1 - Tworzenie warunków do monitorowania ewaluacji i badań systemu oświaty.

Celem projektu jest wzmocnienie zdolności systemu edukacji w zakresie badań edukacyjnych oraz zwiększenie możliwości wykorzystywania badań naukowych w polityce i praktyce edukacyjnej oraz zarządzaniu oświatą. Projekt funkcjonuje pod potoczną nazwą „Entuzjaści Edukacji”

„Kwalifikacje po europejsku”

Pełna nazwa projektu - Opracowanie założeń merytorycznych i instytucjonalnych wdrażania Krajowych Ram Kwalifikacji oraz Krajowego Rejestru Kwalifikacji dla uczenia się przez całe życie – Działanie 3.4 Otwartość systemu edukacji w kontekście uczenia się przez całe życie, Poddziałanie Opracowanie i wdrożenie Krajowego Systemu Kwalifikacji.

Projekt realizowany jest przez Instytut Badań Edukacyjnych od połowy 2010 do końca 2013 r. Projekt funkcjonuje pod potoczną nazwą „Kwalifikacje po europejsku” Dzięki projektowi powstanie Polska Rama Kwalifikacji (PRK), czyli podstawa nowego krajowego systemu kwalifikacji. PRK ułatwi porównywanie kwalifikacji zdobywanych w różnym czasie, różnych miejscach i formach, umożliwi lepsze dostosowanie systemu kwalifikacji oraz edukacji do potrzeb rynku pracy, a także ułatwi mobilność na rynku pracy.

Dzięki projektowi „Kwalifikacje po europejsku”:

• poprzez sposób opisywania efektów uczenia się dyplom stanie się bardziej czytelnym komunikatem dla pracodawców, o rzeczywistych kwalifikacjach absolwentów,
• osoba szukająca pracy na otwartym rynku europejskim, będzie mogła przedstawić swoje kwalifikacje w sposób zrozumiały dla pracodawców zagranicznych,
• każdy będzie mógł zdobywać nowe kwalifikacje nie tylko poprzez szkołę i długotrwałe szkolenia, ale również przez formalne potwierdzenie swoich kompetencji nabytych w inny sposób, na przykład w pracy.
• powstanie portal Polskiej Ramy Kwalifikacji, który zostanie przekazany rządowi wraz

z wypracowanymi projektami PRK oraz instytucji ds. krajowego systemu kwalifikacji.

Główne efekty projektu:

• projekt Polskiej Ramy Kwalifikacji, obejmującej wszelkie kwalifikacje zdobyte na każdym etapie kształcenia formalnego, pozaformalnego oraz w drodze nieformalnego uczenia się;
• projekt raportu referencyjnego, w którym opisany zostanie sposób, w jaki PRK odnosi się do Europejskiej Ramy Kwalifikacji;
• założenia krajowego systemu kwalifikacji, w tym opracowanie: krajowych standardów jakości kwalifikacji, walidowania kompetencji uzyskanych przez uczenie się w systemie edukacji formalnej, pozaformalnej oraz przez uczenie się nieformalne, systemu akumulacji i przenoszenia zaliczonych osiągnięć, metodologii przypisywania kwalifikacji do poziomów w PRK;
• projekt instytucji ds. krajowego systemu kwalifikacji;
• wyniki przeprowadzonych badań dotyczących różnych aspektów funkcjonowania kwalifikacji;
• portal Polskiej Ramy Kwalifikacji będący źródłem informacji o tym, jakie kwalifikacje na jakim poziomie są w Polsce dostępne i jak je można uzyskać.

Bibliografia

• - Informacje ze strony Instytutu Badań Edukacyjnych

Linki zewnętrzne

• Instytut Badań Edukacyjnych w bazie instytucji naukowych portalu nauka-polska.pl (OPI)
• Strona domowa Instytutu Badań Edukacyjnych
• Strona domowa Entuzjastów Edukacji
• Strona domowa KRK